Catalog

( ) 1916 / 2016 Osmanlı tarihi deyince akla gelen Cumhuriyet sevdalısı tarihçi: Halil İnalcık! Bizans’a karşı yaptığı Bafeus Savaşı’yla kazandı- ÖNER YAĞCI ğını kanıtladı. Osmanlılar: Fütuhat, İmparatorluk, Avrupa ile ATATÜRK’ÜN EVİNDE, İlişkiler’de (İş Kültür), arşiv belgeleri ışığında Os- ATATÜRK’ÜN İZİNDE! manlı Devleti’nin Anadolu ve Balkanlar’da nasıl Toplumsal tarih anlayışıyla kuruluşundan baş- siyasal bir güç durumuna geldiğini anlattı. layarak Osmanlı’nın tüm dönemlerini inceleyen, Osmanlı’nın devlet sistemini, toplumsal ve eko- bir çocuk olarak yaşadığı Cumhuriyetin kuruluş nomik yapısını, belli başlı kurum ve kanunlarını, değerlerine sımsıkı bağlı olan bir tarihçidir Halil fetih yöntemlerini, köle emeğini, imparatorluğun İnalcık (1916 / 2016). gelişimini, Avrupa’yla ilişkilerini ve onlara veri- Çocukluğunda gelir Mustafa Kemal Ankara’sı- len ticari ayrıcalıkları anlattı. na. Ona göre Atatürk’ün evidir Ankara. 1930’lar- da devrimlerin izleyicisi olarak Dil ve Tarih Coğ- ‘OSMANLI İMPARATORLUĞU’NUN rafya Fakültesi’nin ilk öğrencilerindendir. EKONOMİK VE SOSYAL TARİHİ’ Vidin’de ağalarla Bulgar köylüsü arasında- Osmanlı tarihini dünya tarihinin ayrılmaz bir ki sosyal sorunlar temelindeki (Tanzimat ve Bul- parçası haline getiren ve editörlüğünü yaptığı Os- gar Meselesi / TTK, 1943; Kronik, 2018) ve Kı- manlı İmparatorluğu’nun Ekonomik ve Sosyal rım Hanlığı ile ilgili doktora ve doçentlik tezinden Tarihi’nde (2 c., İş Kültür), siyasal ve askeri olay- sonra 1952’de profesör olur: Kırım Hanlığı Tarihi lardan ötesini sorgulamayan tarihçilik yaklaşımı- Üzerine Araştırmalar (İş Kültür). nı değiştirdi. Tarihi toplumsal ve ekonomik boyutlarıyla zen- İNALCIK: ‘SOSYAL TARİHÇİYİM, ginleştirdi: “Mümkün olan her noktada yeni pers- EKONOMİ TARİHÇİSİYİM’ pektiflerden hareketle ve gerek özgün arşiv malze- Tarihi idealize etmeyen Annales Okulu’nun ba- melerine gerekse bu kaynakları kullanarak yapıl- kışını benimseyerek araştırma alanını tarihte- mış en son çalışmalara dayanarak Osmanlı top- ki toplumsal çatışmalar, toplumsal sorunlar, halk lumsal ve ekonomik gerçekliğini küresel bağlamı kültürü, halkın yaşam koşulları olarak belirler: içinde yorumlamaya çalışmış bulunuyoruz.” “Sosyal tarihçiyim, ekonomi tarihçisiyim.” Kuruluş Dönemi Osmanlı Sultanları’nda (1302- Tarihsel gerçeklere önem verdiği tarihçiliğin- 1481) (Kronik), Osmanlı, Bizans ve öteki Doğulu- de tarafsızlık, metin okumak, belgeyi canlandır- Batılı bilgi ve belgelerle kuruluş döneminin askeri mak asıldır. Belgeleri bulup nesnel bir yöntemle çözümleyerek yüzyılı aşan çalışmalarının bir ürünüdür. ve siyasal yönlerine yedi sultanın yaşamöyküleriyle ışık tuttu. tarihsel gerçeği formüle eder. Çözümlemelerinde, yorumlarında 15. ve 16. yüzyıllar Avrupa’sı, zamanın büyük politik-eko- Fatih Sultan Mehemmed Han’da (İş Kültür), Osmanlı-Bizans Marksist toplumbilimden de yararlandığını söyler. nomik gücü Osmanlı’yı hesaba katmadan anlaşılamaz düşünce- ilişkilerini, İstanbul’un fethini, fetih sonrası yönetim, maliye ve Türk Tarih Kurumu’nda Hasan Âli Yücel, “Halil, Halil; neş- siyle; siyasal tarihin yanı sıra toplumsal, ekonomik altyapı, ta- kurumlarla ilgili yeni düzenlemeleri, arşiv belgeleri ve kanun- riyat yap, yazdığın şeyleri neşret. Ne çalışıyorsan yaz” der. Ama rım, ticaret, göçler, kentleşme, halkın temel ihtiyaçlarını karşı- nameler ışığında inceledi. Fatih’i “İki Karanın Sultanı, İki De- o, ömrünü tarihin, Osmanlı’nın tozlu arşivlerinde geçirir, yüzler- lama biçimleri, geleneksel zihniyet ve kurumlar hakkında çö- nizin Hakanı” olarak tanımladı. ce makale yazar ve kitaplarını yayımlamaya bile zaman bulamaz. zümlemeler yaptı İnalcık. Osmanistik Bilimi’ne Katkılar’da (İş Kültür), Osmanlı kay- Kitapları ancak yaşamının son yıllarında yayımlanmaya başlar. naklarının bilimsel yöntemlerle saptanıp kullanılmasında me- OSMANLI’NIN KAYI BOYUNDAN GELDİĞİNİ EN BÜYÜK OSMANLI TARİHÇİSİ VE tin eleştirisi yoluyla çalışılması, bu yöntemlerin üniversitelerde YALANLADI: ‘BU KAYI NAZARİYESİ TAMAMEN TÜRK TARİH YAZIMINDA BİR MİLAT! ayrı bir birim olarak yerleşmesi gereğini belirtti. Örnek olarak MASALDIR VE SİYASİ MAKSATLA YAPILMIŞTIR!’ Yıllarını yüzyılların tozlanmış belgeleri arasında gerçeği ara- Ahmedi’nin yaşamını inceledi. Avrupa ve Osmanlı tarihi paralel olduğu için karşılaştırma- maya verir. Yaşamı Osmanlı tarihidir onun. Bütün padişahları, Osmanlı üzerine Kuruluş ve İmparatorluk Sürecinde Osman- lı olarak incelenmelidir düşüncesiyle “Osmanlı tarihi yazılma- beylerbeylerini, vezirleri tanır gibidir. Araştırdığı dönemi ya- lı: Devlet, Kanun, Diplomasi (Timaş), Osmanlı Tarihinde Ef- dan dünya tarihi yazılamaz” diyerek dünyada Osmanlı tarihi- şar, kendisini taşır oraya. saneler ve Gerçekler (Kronik), Osmanlı Tarihinde İslamiyet ve nin kabul görmesini sağladı. Yaşamıyla tarihi birbirinden ayırmak zordur. Halil İnalcık Devlet (İş Kültür), Osmanlılar ve Haçlılar (Alfa), Osmanlı ve Osmanlı tarihi konusundaki birçok yanlışı düzeltti, tarihin olmadan Osmanlı anlaşılmaz dedirtir. En büyük Osmanlı tarih- Avrupa: Osmanlı Devleti’nin Avrupa Tarihindeki Yeri (Kro- gizli kalmış, bilinmeyen gerçeklerini ulaşılması zor belgeleri çisi ve Türk tarih yazımında bir milattır o. nik), Osmanlı’da Devlet-Hukuk-Adâlet (Eren, 2000; Kronik, açığa çıkarıp konuşturarak dünyaya sundu. Osmanlı Devleti’nin bir beylikten Ortadoğu ve Balkanlar’ı 2016), Osmanlı Hâkimiyetinde Ortadoğu ve Balkanlar (Kro- egemenliğine alan güçlü ve köklü bir imparatorluk haline geli- Osmanlı’nın Kayı boyundan geldiğini yalanladı örneğin: “Bu Kayı nik), Türklük Müslümanlık ve Osmanlı Mirası (Kırmızı, 2014; şine odaklandığı 5 ciltlik Devlet-i Aliyye: Osmanlı İmparator- nazariyesi tamamen masaldır ve siyasi bir maksatla yapılmıştır.” Kronik, 2026), Kısa Osmanlı Tarihi (Kronik), Osmanlı Deniz Osmanlı Beyliği’nin devlet statüsünü 1302’de Yalova’da Egemenliği (İş Kültür) ve daha birçok yapıta da imza attı. luğu Üzerine Araştırmalar (İş Kültür), Halil İnalcık’ın yarım >> 8 30 Temmuz 2026