Catalog

AMITAVA KUMAR’DAN ‘SEVGİLİ HAYATIM’ Masalsı bir bağımsızlık ve modernleşme romanı! Romanda Jugnu, Atlanta’da muha- AHMET ANTMEN bir olarak çalışırken annesini kaybedi- yor. Jugnu, ömrünce annesinin ani bir SÖMÜRGECİLİĞE KARŞI CUMHURİYET! kalp krizinden öldüğünü sanıyor oysa Amitava Kumar, Niran Elçi’nin yetkin çevirisiyle DeliDolu annesi ibadet esnasında tutuşan giysi- Yayınları’nca yayımlanan, ele aldığı konuların bağımsızlık ve sinin alevlerinde veriyor son nefesini. modernleşme mücadelesi veren birçok ülkenin ortak yazgısı- Jadu da bu trajik olayı büyük bir sır nı temsil ettiği söylenebilecek romanı Sevgili Hayatım’da, 1935 olarak tutarak ve incitmekten korka- doğumlu Hint bir baba ile kızının kesişip ayrışan yollarına ayna rak seviyor kızını. tutarak yüzyıllık bir tarihin üzerindeki örtüyü kaldırıyor. Başlığı tek bir kişiye özgüymüş gibi dursa da anlattığı yaşam AYRIMCILIĞA KARŞI ancak herkesin öyküsü birleştiğinde bir sevgiliye dönüşen ro- BİRLEŞEN YÜREKLER man, adını Louise Glück’in şu dizelerinden alıyor: Babasının saklı kişiliği ile hiç bek- “Ölüm bile acıtamaz canımı senin kadar / Sevgili hayatım!” lemediği anda tanışıyor Jugnu. Roman asıl olarak bağımsızlık sonrasında Hindistan’a ışık Önceleri babasına ABD’deki siyahi tutuyor. Anlatılanlar, Türkiye gibi emperyalizme karşı mücade- sevgilisi Motley’den bahsedecek cesa- le veren birçok ülkeden çok da farklı değil. reti bulamıyor. Jadu’nun Motley’nin ırkı hakkında yanlış şeyler Kumar, gündelik yaşamın sıradan anlarında bile bireysel söylemesinden endişeleniyor. hikâyelerin peşini bırakmıyor; zira cumhuriyet yolculuğu hem İlerleyen yıllarda Motley’nin emrivakisi ile bir araya geldik- bireyin hem de toplumun yazgısını tepeden tırnağa değiştiriyor. lerinde ise ırkçılığa, ayrımcılığa karşı yürekleri birleşen iki ada- 1930’daki Tuz Krizi döneminde Gandhi’nin başlattığı yürü- mın sohbetini hayranlıkla dinliyor. yüş on binlerin katılımı ile bağımsızlık ateşini yakıyor. Jadu sırf kazançtan daha çok pay istediği için canından olan, Kitaba göre, İngilizlere karşı mücadelenin merkezine tuzu alt kast mensubu bir emekçiyi ve geride bıraktığı ailesini anıyor. koymalarını pek çok kişi ilk etapta tuhaf karşılıyor. İngilizlerse yersiz bir rehavete kapılıp sivil itaatsizliğe yenik düşüyor. Motley ise Atlanta’da katledilen siyahi çocuklar ile ilgi- li araştırma yapan gazeteci James Baldwin’den bahsediyor. BİREYİN VARLIK MÜCADELESİ... Baldwin’i önemli kılan Abel Meeropol’un öğrencisi olması. paylaşmayı da ihmal etmiyor Kumar. Köydeki yoksul amelele- Kitabın ilk kısmı üçüncü şahıs dilinden yazılmış. Bireyin ge- Meerepol, komünist kimliklerinden dolayı öldürülen Rosen- rin aşağı kasttan olduğu belirtiliyor. Hasat iyi gitmezse tıpkı İn- lenekler ve inançlar tarafından belirlendiği bir dönemi simgele- berg çiftinin en yakın arkadaşı. Julius ve Ethel Rosenberg idam ce Memed’deki Çukurova köylüleri gibi onlar da tefecilerin in- mek için kişinin kendini anlatmasından kaçınılmış. edilince geride kalan iki erkek çocuğunu evlat edinen kişi. safına terk ediliyor. Hukuken yasaklanmış olsa da kast sistemi “Jadu” başlığı altında değinilen masalsı ve mitolojik öğeler sömürünün ateşine odun taşıyor. Üst kasttan ailelerin tuvaletini Jugnu, bütün bu anıları can kulağıyla dinlerken 2017’de öl- sözlü kültürün de katkısıyla akıcılığı güçlendiriyor. Shutralar ve Dalitler gibi alt kast mensupları temizliyor. dürülen solcu bir kadını anımsıyor. Bu, ilerici entelektüelleri Jadu, daha ana karnındayken hissediyor ölümün soğuk nefe- Romanın ikinci kısmı, Jadu’nun kızı Jugnu’nun dilinden ak- hedef alan bir dizi cinayetten biri. sini. Bir kobra yılanı zehrini annesinin damarlarına boşaltıyor. tarılıyor. Yazar, zamanla gelişen bireyleşme bilincine koşut Aydın cinayetleri modernleşme savaşı veren her ülke için ne Yaşama tutunmalarının tek nedeni tesadüfen köylerine yerleşen olarak anlatıcılığı birinci tekil şahsa devrediyor. kadar da tanıdık! Değişen sadece yitirilen aydınların isimleri; emekli bir eczacı. Köy ahalisi ise bir yılanın olmadık yerde be- Bölümün girişindeki Berger alıntısı yaşamı tüm renkleriyle Hindistan’ta Gauri Lankesh, Türkiye’de Bahriye Üçok. lirmesini kaderin ördüğü ağlara bağlıyor. yansıtma arzusunu ortaya koyuyor: “Bundan böyle hiçbir öykü, Ne diyordu Melih Cevdet “Bir çift güvercin havalansa/ Kitabın, özellikle ilk kısmı Fakir Baykurt gibi köy edebiyatı- biricik öyküymüş gibi anlatılamayacak!” Yanık yanık koksa karanfil/ Değil unutulur şey değil/ Çaresiz nın önde gelen isimlerini anımsatıyor. İç yaşantıları da yer verilen bu kısmın ilkinden neden fark- geliyor aklıma”. Örneğin, Yılanların Öcü romanı ile benzerlik mitolojik gön- lı olduğu Jugnu’nun sözleri ile açıklık kazanıyor: “Babam Sevgili Hayatım da tıpkı bu şiir gibi tanıklığa dayanıyor; bi- dermelerle sınırlı değil, başlık parası toplumsal ve ekonomik Patna’da tarih öğretmeniydi. Geçmişe inanırdı.” reysel dokunuşlarla tarihsel bir panorama oluşturuyor. bir pranga olarak betimleniyor. Tek bir farkla... Hindistan’da Jadu, bir kulübede doğup öğretmenliğe kadar uzunca bir yol drahomayı kız babası olarak Jadu’nun ödemesi gerekiyor. Her sözcükte başka coğrafyaları keşfeden okuyucu, her cümle- kat etmişse de kızının gözünde bir köylüdür. Diğer yandan gö- de ise dönüp kendi tarihinde gizli acılar ve umutlarla buluşuyor. ‘İNCE MEMED’DEN SHUTRALARA VE rücü usulüyle evlendiği eşinde aşkı tatmamış, şefkat ve merha- DALİTLERE YOKSULLUK VE SÖMÜRÜ... met duygularına sığınmış bir karakterdir. Doğal olarak kızına Sevgili Hayatım / Amitava Kumar / Çeviren: Romanında Hindistan’daki toplumsal sınıflara özgü bilgileri sevgisini nasıl göstereceğini de bilemez. Niran Elçi / DeliDolu Yayınları / 368 s. / 2026. DAMON GALGUT’TAN ‘KUTUP YAZI’ 912’de Hindistan’a doğru yol alan SS Birmingham gemisinin özel bir keşif yolculuğuna ve zamanla yaşadığı derin dönüşüme tanıklık ettiren yolcusu vardır: Romanlarıyla edebiyat çevrelerinde tanınmaya başla- vurucu bir metin. 1 yan genç yazar Edward Morgan Forster. Biyografik bilgilere sadık kalsa da bir yazarın yaşamöyküsünü ve ya- Yaşamdaki amacını, toplumdaki yerini keşfetmeye çalışan Morgan, pıtlarını tanıtmanın çok ötesine geçen bu dokunaklı roman, Birinci Dünya esas savaşını bastırmak zorunda olduğu cinsel kimliği ile yüzleşirken ve- Savaşı’nın yakıcı etkilerinin gölgesinde benlik çıkmazına düşen Morgan recektir. Kendisini denizaşırı topraklara sürükleyecek karşılıksız aşkın adlı gencin varoluşsal sancılarını tüm kırılganlığıyla yansıtıyor. hüznüyle yıllar sürecek bir edebi yolculuğa çıkacak, özgürlüğü ve esini E. M. Forster’dan geriye kalan günlüklerin ve onu konu alan geniş lite- en beklemediği yerlerde bulacaktır. ratürün etraflıca taranarak gerçek olayların yeniden kurgulandığı kitap- Birinci Dünya Savaşı sırasında İskenderiye’de, ardından Hindistan’da bir ta; yazarın İngiltere, Hindistan ve Mısır’da geçirdiği yılları, Kavafis, Leo- mihracenin sarayında yaşadığı deneyimler Forster’ı İngiltere’dekinden nard ve Virginia Woolf gibi önemli edebiyatçılarla dostlukları özenle iş- apayrı kültürlerle, geleneklerle ve değer yargılarıyla tanıştıracaktır. lenerek sanatsal bir bütünlük eşliğinde sunuluyor. Ait olduğu topluma ve sınıfa daima yabancı hisseden Morgan’ın dün- E. M. Forster’ın ebedi anısına şiirsel bir saygı duruşunda bulunan Kutup yaya bakışı kökten değişirken bir yazar olarak kimliği de şekillenecek, 14 Yazı, salt psikolojik derinliği olan bir yazar portresi olmakla kalmıyor, kül- yılın sonunda en önemli eseri Hindistan’a Bir Geçit yayımlanacaktır. lerinden yeniden doğan bir dünya düzeninin de panoramasını çiziyor. n Booker ödüllü Damon Galgut imzalı, Anıl Ceren Altunkanat’ın çeviri- siyle DeliDolu Yayınları tarafından yayımlanan Kutup Yazı, 20. yüzyıl ede- Kutup Yazı / Damon Galgut / Çeviren: Anıl Ceren Altunkanat / biyatının ustalarından E. M. Forster’ın Hindistan seyahatiyle başlayan öz DeliDolu Yayınları / 336 s. / 2026. 23 Temmuz 2026 13