Catalog

MERHABA Yurdumuzun şiir Öner Yağcı’nın kaleminden, ismi Köy Enstitüleriyle özdeşleşen ölümsüz Cumhuriyet devrimcisi İsmail Hakkı Tonguç (1893 / 1960) ve şiirlerini yurduyla dolduran defterindeki şair: yurtsever şair, yiğit Türkmen delikanlısı Abdülkadir Bulut (1943 / 1985) anılarına sonsuz saygıyla kapağımızda. Cumhuriyetin devrimci atılımlarının büyük adımlarından Köy Enstitüleri, kendi Abdülkadir Bulut! bağrından çıkan insanların yazdıkları yüzlerce kitapla ve ömür boyu sürdürdükleri savaşımın yanı sıra duyarlı aydınların mak için alnını” dizeleriyle halk ÖNER YAĞCI çabasıyla da dünden bugüne taşınan bir sesini çağdaşlaştırdı. gerçek ve onur duyulacak bir aydınlık Gözyaşları da Çiçek Açar’da YİĞİT TÜRKMEN anıtıdır. (Yazko), “Yaklaş, yüzünü örse de DELİKANLISI Yüzyıllar boyu kaderine terk edilmiş acılar/ Ve nasıl yakalarsa toprağı “Toprağa tohum atar gibi/ Da- insanın bilimin yol göstericiliğinde kök/ Suları renk, dalları kiraz/ Sen ğın dibine maden kazmasını vurur de öyle yakala hayatı/ Yürü kol ko- çağdaşlaşması mücadelesinin görkemli bir gibi” şiir yazan bir şairdi Abdül- la canıma değsin/ Gözyaşları da adımıdır. Eğitim yoluyla aklı özgür bilinçli ve kadir Bulut (1943 / 1985). 1960’lı çiçek açar” diye umut saldı 12 Ey- becerikli insan yetiştirmek, el-akıl birliğiyle yıllardan sonra öğretmenken dergi- lül bungunluğunda. üretim için eğitim demektir. lerde yayımlanan şiirleriyle tanındı. Yurdumun Şiir Defteri’nde (Ye- Kendine güvenmek, yurtseverlik, yurttaşlık “Mustafa Kemal’ce” adlı şiirin- ni Türkü), “Şiirlerim hiçbir zaman ve örgütlü yaşama bilinci, kararlılık, de, “ve bir Erzurum sabahında/ böyle dolmadı ağzına kadar/ Senin- dayanışma, doğa sevgisi, umut, bilim, sanat, uzun bir saygı düşündüm/ Mustafa le ey sevgili yurdum/ Ve hiç bu ka- halk kültürü, spor, gençlik, kadın erkek Kemal’ce/ büyüdü ellerim ve gözle- dar çırpınmadı/ Seni tutuşturan ya- eşitliği, korkuyu yenme olan gerçekçiliğin rim/ Sakarya’nın doğu yakasında/ ralar için/ Can havliyle” dizeleriy- yarattığı bir destandır. dağda bir geyik gibi/ o zaman çiz- le yurt sevgisini şiirleştirdi: “Tonguç Baba” diye kucaklanan ölümsüz di Seddülbahir’i/ alaca şekillerde “Yurdum, işte senin şiir defterin/ Cumhuriyet devrimcimizin önderliği; yalnızca Mustafa Kemal/ savaş haritasına/ Rüzgârlı bir yaprak koydum arası- bir eğitim uygulamasını gerçekleştirmekle Sonra barut kurşun ve kan/ bir nice na/ Görüşme günlerinden gelirken/ değil kuramsal olarak bu sistemi anlatan, güneşi çağırdım/ Mustafa Kemal’in Yolda bir ağaçtan koparmıştım-O uygulayıcılara yol gösteren önermelerini otağına” diyen yiğit bir Türkmen kadar çok isterdim ki yurdum/ Bir içeren yüzlerce mektup, dergilerde delikanlısıydı. Şiirlerini yurduyla de senin şiir defterinin arasına/ Ço- yayımlanan makale ve sayısı yirmiyi bulan dolduran bir yurtseverdi. cukların ayak seslerini koymayı/ Ve “Omuzlarında hayat ve şiir/ kitabıyla da pekiştirilen bir önderliktir. altına her birinin adresini yazmayı”. Alınterinden bir yürüyüş” dizeleri- İsmail Hakkı Tonguç’u saygı, şükran ve nin yer aldığı ve “Ellesen yorgun özlemle anıyoruz. ‘KASABALI LORCA’ bir buzağıyı/ Sırdaşın olur senin yi- Ölümünden sonra tüm şiirle- “Toprağa tohum atar gibi/ Dağın dibine maden ğidim/ Mapusane günlerinde gö- ri Ülkemin Şiir Atlası’nda (Can, kazmasını vurur gibi” şiir yazan bir şair, yiğit rüşmecin/ Çünkü adaşların da uğurlandı/ Sen tek başına değilsin/ 1987; e Yay., 2010) bir araya getirildi. Çocuklar için şiirler (Kah- Türkmen delikanlısıydı Abdülkadir Bulut (1943 / Omuzlarında hayat ve şiir/ Alınterinden bir yürüyüş// Sen tek başı- veci Güzeli, Can) ve romanlar Üveyikler Göçerken (Remzi) yaz- 1985). Tarihten, kırsal, göçer ve sözlü kültürden, na değilsin” dizeleriyle biten Sen Tek Başına Değilsin (Yonga) adlı dı. Yaşamöyküsüyle kitaplarına girmemiş olan şiir, yazı, söyleşi ve gündelik yaşamdan yola çıkarak devrimci bir ilk kitabındaki şiirleriyle dikkat çekti. mektupları Ali F. Bilir ve F. Saadet Bilir’in hazırladığı Abdülkadir öze, devrimci bir öfkeyle varmak isteyen lirik 12 Eylül sonrası Acılar Yurdumdur’u (Yazko) sunarken “Be- Bulut: “Kasabalı Lorca” (e Yay.) adlı kitapta yer aldı. şiirlerdi yazdığı. nim yaşamım, çizilmiş olan bir haritaya benzer. Ve o harita üze- Kitapta, Bulut’un Nâzım Hikmet, Yevtuşenko, Ritsos, Neruda, Lor- rinde yoksul köyler düşünün. O yoksul köylerde, yürürlükte bir tek “Abdülkadir Bulut, her şeyi bir türkü ca gibi yaşadığı döneme tanıklık eden ve soylu imgelerle şiirlerine şey vardır, o da açlık. İşte o açlığın egemen olduğu köylerin birin- kıvamında, bir türkü tadında eritiyor. Yerel taşıyan toplumcu geleneğin içinde yer aldığını söyleyen Ali F. Bilir, de bir öğretmen olduğuma göre, benim yazı yazmam bazı koşullara görünümlere, durumlara dayanıyor. Ordan ona Kasabalı Lorca adını Cemal Süreya’nın verdiğini yazdı: bağlı olsa gerekir. Bunlardan ilki sosyal devinimlerdir” dedi. soylu imgeler yaratıyor. Kasabalı bir Lorca. “Abdülkadir Bulut, her şeyi bir türkü kıvamında, bir türkü tadın- Doğa betimlemeleriyle dolu ve günlük yaşamın görüntüleriyle Her şiirinde bir şiir var” diye değerlendirdi da eritiyor. Yerel görünümlere, durumlara dayanıyor. Ordan soylu beslediği, Türkmen oymaklarının ağıt ve türkülerinden de esinlen- Cemal Süreya. imgeler yaratıyor. Kasabalı bir Lorca. Her şiirinde bir şiir var.” diği kitaptaki şiirlerinde yerel kültür öğelerini, folklorik simgeleri Bulut’un şiirlerinin yapmacıksız, yaşamdan, Abdülkadir Bulut’a Sevgi Sözleri’nde (Haz. Ali F. Bilir, F. Saa- özgün imgeleriyle şiire kattı. doğadan, gerçek insan ilişkilerinden çıkarılmış det Bilir, e), Bulut’un şiirlerinin yapmacıksız, yaşamdan, doğadan, Şiirlerinde, hapishanelerin eşi dostu çok özleyen canlarını iyim- gerçek insan ilişkilerinden çıkarılmış özgün benzetmelerle dolu ol- özgün benzetmelerle dolu olduğunu yazdı serliğiyle kucakladı: duğunu yazdı Ataol Behramoğlu. Ataol Behramoğlu. “Bilirim oldum olası incelik ister/ Arkadaş seçmek de yâr seç- Sennur Sezer’in “buğday renkli şiirlerin şairi” dediği Abdülka- Sennur Sezer’in “buğday renkli şiirlerin şairi” mek kadar/ Çünkü gün gelip çıkarıp öfkeni vereceksin/ Ve yurduna dir Bulut’un sesiyle, sözüyle, şiirsel tavrıyla; şiirinin biçim, içerik dediği Abdülkadir Bulut’un sesiyle, sözüyle, dair taşıdığın güzel şeyleri...” “Yürüdüğüm yolları deftere yazma- ve tınısıyla yüzde yüz yerli şairimiz olduğunu söyledi Özdemir İnce. şiirsel tavrıyla; şiirinin biçim, içerik ve tınısıyla yı/ Günlük tutmayı bağırıp çağırmayı/ Ve hayatım üstüne haberler Abdülkadir Bulut, şiirlerinin tümünde “Kaya gibi olmak da yet- yüzde yüz yerli şairimiz olduğunu söyledi çıkarmayı/ Bir marifet sayıp kendimi ele verdim”. mez/ Bütün mesele hayatın karşısında/ Sıkmak dişi, sağlam atmak Özdemir İnce. ayağı/ Kıyımlarda, kıranlarda bile/ Açtırmamak dibindeki toprağı” DEVRİMCİ BİR ÖZ, DEVRİMCİ BİR ÖFKE! “Kavganın yıkılmaz inancı”nın diri bir dizelerinin yer aldığı Hayatın Karşısında şiirindeki direnme ve ina- Tarihten, kırsal, göçer ve sözlü kültürden, gündelik yaşamdan şairiydi. Yaşamı yerelleştirerek yazmanın dıyla “kavganın yıkılmaz inancı”nın diri bir şairiydi. yola çıkarak devrimci bir öze, devrimci bir öfkeyle varmak isteyen ustasıydı. Yurdumuzun şiir defterinde, Yaşamı yerelleştirerek yazmanın ustası bir şairdi o. “Elmayı lirik şiirlerdi yazdığı. çocuklarımızın ayak seslerinde yaşayan, soymadan dişleyen/ çocuklara benzemeli şiir” diyen bir insandı. İlk basımı 1982’de yapılan Yakımlar (Yeni Türkü) kitabının sunu- doğup büyüdüğü toprağın sesini şiire Kalbini dosta düşmana karşı “köylü bir ananın yetiştirdiği/ kırmızı şunda, “Ağıtlarda sığınma, kadercilik ağır bastığı halde, yakımlar- taşıyan, arkadaşlığın, insan, yurt ve doğa bir biber gibi” taşıyan bir yoldaştı. da bunun tam tersine bir başkaldırı ve karşı koyuş söz konusu” di- sevgisinin şiirini yazan Abdülkadir Bulut’u Yurdumuzun şiir defterinde, çocuklarımızın ayak seslerinde ya- yerek halk kültüründeki insani, ilerici özü açığa çıkarmaya çabaladı. Metin Demirtaş’ın dizeleriyle anıyoruz: şayan, doğup büyüdüğü toprağın sesini şiire taşıyan, arkadaşlığın, Sohbet eder gibi içtenlikle yazdığı şiirlerinde yerel bir konu- “Arkadaşlarla Abdülkadir’i anıyorduk ki;/ insan, yurt ve doğa sevgisinin şiirini yazan Abdülkadir Bulut’u Me- yu yerel dille evrenselleştirdi. Türkmen oymaklarının gönüllerinde Birden ortalığı kekik ve nane kokusu sardı./ tin Demirtaş’ın dizeleriyle anıyorum: gizlenmiş “yakımlar”ı şiirleştirirken “Yüzünü yıkasan gül dibine/ Yahu arkadaşlar hele bir bakın/ şiirleriyle “Arkadaşlarla Abdülkadir’i anıyorduk ki;/ Birden ortalığı kekik Gamzeli olur mu acaba güller” dedi. sokaktan Abdülkadir geçiyor olmasın...” ve nane kokusu sardı./ Yahu arkadaşlar hele bir bakın/ şiirleriyle “Senin hayatın kurban/ Bir dostun yarasına basılan/ Mendiller “Kim yazacak şimdi Anamurlu çiçeğin sokaktan Abdülkadir geçiyor olmasın...” “Kim yazacak şimdi Ana- kadar yalın/ Ve yaman (...) En güzeli yürüyorsun/ yanında umudun şiirini?” ve inancın/ Güzel günlere bakarak/ Çürük bir kavun gibi/ Taşıma- murlu çiçeğin şiirini?” n İyi okumalar... lİmtiyaz Sahibi: Cumhuriyet Vakfı adına: Alev Coşkun l Yayın Yönetmeni: Gamze Akdemir l Tasarım: Serhan Eren l Sorumlu Müdür: Betül Berişe l Yayımlayan: Yeni Gün Haber Ajansı Basın ve Yayıncılık AŞ l İdare Merkezi: Prof. Nurettin Mazhar Öktel Sok. No: 2, 34381 Şişli- İstanbul l Tel: 0 (212) 343 72 74 (20 hat) Faks: 0 (212) 343 72 64 l Uets: 25999 - 15079 - 37611 l Reklam Genel Müdürü: Evsun Sinem Alkan l Reklam Rezervasyon: Tel: 0 (212) 343 72 74 Mail: reklam@cumhuriyet.com. tr l Baskı: İleri Basım Mat. Amb. Reklam Tanıtım Yayın ve Teknik Hiz. Tic. A.Ş. Yenibosna Merkez Mh. 29 KITAP Ekim Cd. A1 Apt. No:5/902 Bahçelievler-İstanbul (Vizyonpark 2. Plaza B-1 Blok Kat:9 No:81-82) Tel: 0 (212) 454 32 90 - 0 (212) 454 34 83 l Yerel süreli yayın l Cumhuriyet gazetesinin ücretsiz ekidir. İSA ÇELİK