Catalog

Türkiye Cumhuriyeti’nin günümüzde içine dü- şürüldüğü bunalımın altını çizdi: “Bir yandan Cumhuriyetin kurucu değerlerini korumak isteyen Batıcı laikler, diğer yanda tarih ve modernite bilincinden yoksun ileriyi geride arayan nakilci öğretiler; bir yanda gecikmiş etno-kültürel kimlik travmasına kapılanlar; bir yanda iflasa sürüklenmiş ideolojisi yerine bir felsefe üretememiş, yeni bir yol bulamamış solcu liberaller...” ‘MEDRESE Mİ, MODERNİTE Mİ?’ Saltanat ile Cumhuriyetin, ileri ile gerinin, ay- dınlık ile karanlığın, medrese ile modernitenin, millet ile ümmetin, demokrasi ile teokrasinin bit- meyen kavgasının baş kişisi Atatürk’ü esenledi: “Olayları ve zamanı bütünüyle kuşatan, gecesi ve gündüzü olmadan bazan cephelerde bazan kürsülerde, herkesi ve her projeyi yöneten, tarihin kucağına doğmuş, sanki onun memelerini emmiş, oyun kurucu bir siyaset dehası.” “Cumhuriyetle Kavgalı, İleriyi Geride Arayan Siyasal İslam’a Reddiye ve Uyarı Yazıları” alt başlığıyla sunduğu Medrese mi, Modernite mi? İzmir suikastının sıradan bir cinayet planı değil devrimleri adlı kitabında temel sorun ve çelişkinin medrese-modernite sonuçsuz kılmaya yönelik alçakça bir girişim olduğunu karşıtlığı olduğunu vurguladı. aktardı. İzmir Suikasti ve İttihatçılar Davası / Ankara Bu karşıtlık tüm öğeleriyle bilinmeden, yakın tarihimi- Yargılamaları-Ankara’da Beş İdam Sehpası’nda, İstiklal zin algılanamayacağını, doğru yorumlanamayacağını, yarına Mahkemesi’nce yapılan yargılamaları aktardı, suikasta ismi yönelik sağlam öngörüler yapılamayacağını belirtti. karışan İttihatçı birçok kişiyle ilgili kimlik çözümlemeleri OSMAN SELİM KOCAHANOĞLU: ‘ATATÜRK BU yaptı. ÜLKEDE SADECE BİR ÖNSÖZ DEĞİL, DÜNYA ‘YENİ TÜRKİYE’NİN DOĞUŞU’ DURDUKÇA PAYİDAR OLACAK SONSÖZDÜR’ Yeni Türkiye’nin Doğuşu’nda, siyasal ve ideolojik bir dö- Sorunun medreseyle iyi geçinilerek, ona ödünler verilerek nüşüm olan ve imparatorluğun küllerinden doğan Cumhuri- Cavid Bey’in anıları ve mektupları (Felaket Günleri, Sevgi- çözülemeyeceğini, böyle yapıldığı için medresenin 1946 yetimizin kuruluşunu anlattı. Cumhuriyetin doğuşunu odağın- li Aliyem) gibi tarihin tozlu sayfalarına terk edilen anı, mek- yılından beri Cumhuriyetin, yani modernitenin altını da Atatürk olan iki tarihsel dinamik üstünde temellendirdi: oyduğunu söyledi. tup, inceleme türünde birçok eski metni gün ışığına çıkardı. “Kurtuluş”: Askeri mücadele-Kuvayı Milliye. “Kuru- “Batı’nın akıl, Doğu’nun tefekkür” olduğunu örnekler- Atatürk’e “tarihin doğurduğu adam” diyen Kocahanoğ- luş”: Saltanatın kaldırılması; “600 yıllık hanedanın toplu- le anlatan Kocahanoğlu, Osmanlı ideolojisini kendine özgü lu, onun Ulusal Kurtuluş ve erken Cumhuriyet yolculuğunu mu uyuşturan kutsallığı ve arka bahçedeki hilafetin gölge- “medrese kültürü”, “medrese öğretisi”, “hurma kültürü” gün gün, yanındaymış gibi izledi, yazarken de anlatırken de sinde” doğan çocuğa ad konulması. Cumhuriyetin ilanı; hi- yaşadı tarihi. kavramlarıyla tanımladı. lafetin kaldırılması. Uygarlık ve Türk tarihinde onsuz bir cümlenin kurulama- Osmanlı’nın son dönemiyle ilgili özellikle Süleyman Kâni Arka plandaki Osmanlı’dan kalan tarihsel, toplumsal kül- yacağını söyleyen Osman Selim Kocahanoğlu’na kendi söz- İrtem’in tüm kitapları, konunun en temel kaynağı ve birin- türel zihniyetle başlayıp saltanatla hilafetin nasıl ve niçin ci el tanıklığı olan İstiklal Mahkemesi Savcısı Ahmet Sürey- leriyle esenlikler diliyorum: kaldırıldığı, Cumhuriyetin nasıl ve niçin ilan edildiği sorula- ya Örgeevren’in Şeyh Sait İsyanı ve Şark İstiklal Mahkeme- “Atatürk bu ülkede sadece bir önsöz değil, dünya durduk- rını yanıtladı. si, H. Cahit Yalçın’ın İttihatçı Liderlerin Gizli Mektupları, ça payidar olacak sonsözdür.” n ULUÇ GÜRKAN’DAN ‘ATATÜRK’ÜN İZİNDE TÜRKİYE: DÜN, BUGÜN, YARIN’ “Türkiye, Atatürk’ün mirasını, Rusya’nın Lenin’in mirasını başta “enerji zengini” Ortadoğu ülkeleri olmak üzere dünyadaki reddedişinden daha eksiksiz bir şekilde reddetmek zorundadır.” “gelişme yolundaki orta boy” devletler tarafından küresel yeni dünya Samuel Huntington düzeninin önünde engel olarak görülmektedir. “Atatürk’ün 1924 yılında bizzat bütün Sünni dünyanın en üst dini Uluç Gürkan’ın Cumhuriyet Kitapları tarafından yayımlanan mercii olan halifeliği kaldırmasıyla birlikte Türkiye, İslam dünyası ile Atatürk’ün İzinde Türkiye: Dün, Bugün, Yarın adlı kitabında da ilişkilerine en önemli darbeyi vurmuş oldu. Halifeliğin kaldırılması aynı ortaya koyduğu gibi Atatürk’ün laik ve demokratik Kemalist modeli, zamanda, bizzat İslamın kendisine de bir darbe indirdi.” Graham Fuller karakteri “tam bağımsızlık” olan “ulusal devlet” esaslı bir projedir. “Orta gelecekte Osmanlı’nın siyasi haritasını diriltmek neden mümkün Yeni dünya düzeni ise ulusal devlet düzeninin son bulmasını olmasın?” CIA Türkiye istasyon şefi Paul Henze öngörmektedir. Türkiye, laik ve demokratik Cumhuriyet devriminin “Türkiye için en iyi sistem Osmanlı millet sistemidir.” hikâyesini Atatürk’ün izinde yükselttiği sürece dünyaya esin olacak, ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack 21. yüzyıl dünyasının geleceği daha da iyi şekillenecektir. n kinci cumhuriyetçi ve İslamcı kimi grupların, ABD Atatürk’ün İzinde Türkiye: Dün, Bugün, Yarın / Uluç Gürkan / orkestrasyonunda Atatürk düşmanlığı yapmaları tesadüf müdür? İ Atatürk, düşünceleri, öngörüleri ve gerçekleştirdikleriyle Cumhuriyet Kitapları / 360 s. / 2026. 15 Ekim 2026 11