Catalog

BABELL EDEBIYAT FESTIVALI’NDE USTALAR GEÇIDI! Porto’da yükselen bir BABELL kulesi! 24-29 Haziran tarihleri arasında Porto’da gerçekleşen BABELL önemli Portekizli yazarların söyleşileri altı gün boyunca sürdü. Edebiyat Festivali farklı dillerin insanlar arasında nasıl sağlam bir BABELL Edebiyat Festivali boyunca Porto sokaklarında, altmışlı köprü kurabileceğini edebiyat sayesinde kanıtladı. yılların gazeteci çocuklarını andıran kıyafetler giymiş gençler, Margaret Atwood, Byung-Chul Han, Alberto Manguel, yoldan geçenlere BABELL Gazetesi dağıttı, gazete manşetinde şu sözler yazıyordu: “Kitap Şehri, Özgürlük Şehridir”. Javier Cercas, Julian Barnes, Olga Tokarczuk, László Krasznahorkai gibi dünya edebiyatının önde gelen isimlerinin Biliyoruz ki sansürler, yasaklar gelip geçecek ama edebiyatın yanı sıra Lídia Jorge, Gonçalo M. Tavares ve João de Melo gibi özgür ve güçlü sesi her nesille daha da güçlenerek baki kalacak. ALBERTO MANGUEL / Fotoğraf: OLGA TOKARCZUK / Fotoğraf: Daniel Rodrigues, Igor Martins JAVIER CERCAS Daniel Rodrigues, Igor Martins Bu anlamda Manguel, insanın en büyük zaaflarından biri karakteriyle ilgili başına gelen bir anıyı da anlattı Tokarczuk: AYŞENUR TANRIVERDİ olan unutuşa karşı elimizdeki en güçlü direniş biçiminin oku- “Marta karakteri yaşlı bir kadın; örgülü özel bir saç modeli mak olduğunu hatırlattı. var ve düğmeli bir kazak giyiyor. abil Kulesi efsanesine göre aynı dili konuşan insanlar Bir gün evimize evin önceki sahiplerinin Alman torunları yerle göğü birbirine bağlayacak, Tanrı’yı insanlarla, in- JAVIER CERCAS ILE YAZMANIN INCELIKLERI geldi, çünkü tüm bu hikâyeler Aşağı Silezya’da geçiyor. Bu böl- B sanı da Tanrı’yla buluşturacak sarmal halinde yükselen VE INSANLIĞIN TUHAFLIĞI! ge İkinci Dünya Savaşı’ndan önce Almanya’ya aitti. Biz de bu bir kule inşa edecektir, nitekim bu kibirli kalkışma Tanrı tara- Everest Yayınları’ndan yayımlanan Saplantı, Kiracı, Sınırın evi Alman geçmişini bilerek almıştık. fından cezalandırılır. O zamana kadar aynı dili konuşan insan- Yasaları ve Jaguar Kitap’tan yayımlanan Salamina Askerleri O gün hayatımın en tuhaf anlarından biri yaşandı. Bu Alman ların dilleri ayrışır ve birbiri ile anlaşamaz hale gelirler. adlı kitaplarıyla ülkemizde sevilerek okunan Javier Cercas, ye- aileden gelen torunlarla konuşuyorduk. Çok nazik insanlardı ve 24-29 Haziran tarihleri arasında Porto’da gerçekleşen BA- ni kitabı El Loco de Dios en el Fin del Mundo başlıklı kitabını yanlarında fotoğraflar getirmişlerdi. BELL Edebiyat Festivali bu efsaneyi tersyüz eden güçlü bir okurları için imzaladı. Bize ahırımızın kapısı önünde oturan yaşlı bir kadın ve bir er- metaforla, farklı dillerin insanlar arasında nasıl sağlam bir köp- “Bir yazarın başarısı, yazabileceği en iyi kitabı yazmaktır. Ben kek fotoğrafı gösterdiler. Kadının saç modeli benim Marta’mın- rü kurabileceğini edebiyat sayesinde kanıtladı. hâlâ bunu başarmaya çalışıyorum” diyen Cercas, yazmak için kine çok benziyordu, üzerinde de düğmeli bir kazak vardı. Livraria Lello Vakfı’nın yöneticisi Pedro Pinto ile BABELL gerekli olan şu iki erdeme dikkat çekti: “Tevazu ve cesaret”. Bu- O anda tüylerim diken diken oldu. Ve o yaşlı insanların kim düzenleyicisi Rui Couceiro, arkalarındaki özverili ekiple tarihi nun içinse tek bir şeyin gerekli olduğunu savundu: “Çalışmak ve olduğunu, isimlerini sordum. Torun dedi ki, ‘Bu benim büyü- Livraria Lello Kitabevi’nin 120. yılı kapsamında Avrupa’nın en eğer inançlıysanız dua etmek.” Cercas’ın dua ettiği kişi ise Don kannem. Adı Marta’. Bunu yorumlamıyorum. Sadece size oldu- önemli edebiyat etkinliklerinden birine imza attılar. Kişot’un yazarı Miguel de Cervantes’ten başkası değil. ğu gibi anlatıyorum. Porto’nun kendine özgü mimari dokusuyla uyumlu bir sanat Javier Cercas aynı zamanda yazarlıkla ilgili, tek büyük üsta- Bu hikâye size şunu gösterebilir: Yazmak yalnızca icat etmek tasarımıyla düzenlenen BABELL, uluslararası çapta önemli ya- dım dediği Jorge Luís Borges’in muhteşem sözlerini hatırlattı: ya da ansiklopedilerden bilgi toplamak değildir. Aynı zaman- zarların söyleşilerinin yanı sıra konserler, film gösterimleri ve “Borges yazma zevkinin kendi kaderini gerçekleştirmenin da bizi çevreleyen o karmaşık varlığın içine çok derin bir şekil- sergiler eşliğinde sürdü. zevki olduğunu söylemişti. Ve bu çok güzel, muazzam bir zevk. de girmektir. Margaret Atwood, Byung-Chul Han, Alberto Manguel, Ja- Ancak yazmak sadece bir zevk değil. Bu bir tutku ve tutku ba- Belki de hikâyeleri kurarken bizden daha büyük olan, bizim vier Cercas, Julian Barnes, Olga Tokarczuk, László Kraszna- zen beraberinde ıstırap ve acı da getirir. Şans da rol oynuyor. kontrol etmediğimiz anlar vardır. Bu da bana şunu hissettiri- horkai gibi dünya edebiyatının önde gelen isimlerinin yanı sıra Çok sabırlı olmanız ve William Faulkner’ın dediği gibi, en çok yor: Kendimden daha büyük bir şeyin içinde yer alıyorum ve bu Lídia Jorge, Gonçalo M. Tavares ve João de Melo gibi önemli arzulayabileceğiniz şeyin değerli bir başarısızlık elde etmek ol- çok güzel bir duygu.” Portekizli yazarların söyleşileri altı gün boyunca sürdü. duğunu bilmeniz gerekiyor. En büyük zevk, yapmaya çağrıldı- ğımızı hissettiğimiz şeyi yapmaktır.” LÁSZLÓ KRASZNAHORKAI ILE KORKU ALBERTO MANGUEL ILE OKUMA VE DIRENIŞ VE KORKUSUZLUK! ÜZERINE... OLGA TOKARCZUK ILE EDEBIYATIN 2025 Nobel Edebiyat Ödülü sahibi László Krasznahorkai’nin BABELL’in ilk gününde yazar, denemeci ve tarihçi Alberto ‘HEPIMIZLE ILGILI’ OLMASINA DAIR... konuşması sanki aileden biriyle sohbet ediyormuşuz gibi sami- Manguel, Rivoli Belediye Tiyatrosu’nda “Okuma ve Direniş” 27 Haziran’da söyleşi veren Olga Tokarczuk, yazma sürecini miyetle ilerledi. başlıklı bir konuşma yaptı. ve karakter yaratımında bilinç dışı mekanizmaların devrede ol- Macaristan’da Viktor Orbán ve yandaşlarının iktidarı kaybet- Yapı Kredi Yayınları tarafından yayımlanan Okumanın Tari- ması gibi durumları şu sözlerle açıkladı: mesiyle ilgili sevincini paylaşırken gözlerindeki ışıltıyı görebi- hi (Çev. Füsun Elioğlu) adlı kitabında Manguel, kitapları kül- “Karakter yaratmak, yaratıcı sürecin tam olarak bilinçli ol- türel bir nesne, kolektif belleğin taşıyıcısı ve düşüncenin temel liyordum ve ülkeme ilişkin benzer bir umudu taşıdığım bu ışıltı- mayan bir parçasını temsil ediyor ve bu harika bir şey. Yazma yı Porto’nun delice parlayan güneşi altında ayırt edebiliyordum. araçlarından biri olarak ele alıyor. sürecinde kitabımdaki gibi ‘Marta’lar ortaya çıkıyorsa bu be- Sözlerini şöyle sürdürdü: “Kimse Orbán rejiminin devrilebi- Dolayısıyla BABELL’deki konuşması da elyazmalarından di- nim bütün psişik yapımın yazıya dahil olduğu anlamına gelir. leceğini, birilerinin onu yenebileceğini düşünmüyordu. Ama ol- jital çağa uzanan okuma serüvenini merkeze alırken okumanın Tüm psikoloji devreye girmeli; sadece entelektüel tarafta de- özel ve mahrem doğasının yanı sıra güçlü bir politik eylem ol- du. Büyük bir sevinç ve minnetle tek bir insanı düşünüyorum: ğil, kitabı ne pahasına olursa olsun satmak isteyen ticari taraf- duğunu vurguluyordu. Péter Magyar. Neredeyse tek başına öyle bir hareket yarattı ki ta da değil ya da okuyucuya hoş görünmek isteyen yazar tara- bu seçimde ezici bir zafer kazanarak sistemi yıktı. Manguel’e göre okumak, her şeyden önce özgürlüğün, eleşti- fında da değil. Eğer bana yabancı ve tuhaf gelen bir şey içe- rel düşüncenin ve kültürel direnişin en güçlü araçlarından biri- ri giriyorsa bu yaratıcı sürecin gerçekten tam güçle çalıştığını Bunun için ayrıca uzun zamandır sandığa gitmeyen genç dir, kitabın ve yazılı sözün tarihi doğrusal bir çizgide ilerlemez; gösterir ve ona güvenmek gerekir.” kuşağın da desteği gerekiyordu. Onlar siyasete ilgisizdi; oy kopuşlar, yeniden icatlar ve sürekliliklerin iç içe geçtiği geniş Timaş Yayınları tarafından yayımlanan Kadim Zamanlar ve vermenin hiçbir şeyi değiştirmeyeceğini düşünüyorlardı. bir düşünce coğrafyası oluşturur. Diğer Vakitler (Çev. Neşe Taluy Yüce) romanındaki “Marta” ‘Nasıl olsa bunlar hep burada kalacak’ diye inanıyorlardı. >> 10 16 Temmuz 2026