Catalog

gorus@cumhuriyet.com.tr 25 AĞUSTOS 2026 SALI 2 olaylar ve görüşler rak kullanılamaz, çün- kü kendisi lekelenir; bu nedenle onu bir kalem- y Halk, seçmen, ü e de geçelim ve gelelim “Devlet Aklı” diye yut- Çünkü örgütlü yapılar da zaman içinde kendi yönetiminin müşterisi değil; parti siyasetinin Av. Fevzi Gümüş turulmak istenen “Dev- hiyerarşilerini, alışkanlıklarını ve mikro iktidar kurucu unsuru olmalıdır. let Gücü”ne! ENİ Parti’nin kuruluş sürecinde program alanlarını oluşturabilirler. Parti ile toplum Özgür Özel’in CHP Genel Başkanlığı HHH ‘Devlet aklı’ ve tüzük tartışmalarının dar ve sınırlı arasında köprü olmaları gerekirken, yeni döneminde, il ve ilçe başkanları ile Devlet denen soyut Ybir çevrede yürütülebilmesi eleştirilere aracılara dönüşebilirler. yönetimlerinin üyelerin katılımıyla varlık, Anayasa’da be- neden oldu. Tartışmaların önemli bir bölümü Dolayısıyla, “Hangi örgütler bizim belirlenmesine yönelik yaklaşımı bu açıdan palavrası lirlenen yasama, yü- medya kanallarında kamuoyuna yansıdı; ancak yanımızda?”dan daha önemli soru şudur: “Hiçbir önemli bir kapı aralamıştır. Burada temel rütme ve yargı organ- evlet Aklı” meka- geniş toplum kesimlerinin bu sürece doğrudan örgüte üye olmayan milyonlarca insanın siyasete mesele, üye iradesinin örgütsel hiyerarşilerin larında somutlaşır. nizması, tüm hızıyla katılımını sağlayacak mekanizmalar yeterince doğrudan katılmasını nasıl sağlayacağız?” önüne geçirilmesidir. Bir başka deyişle “Devlet “Dçalışıyor: oluşturulamadı. Oysa asıl mesele, toplumla nasıl Üye ile genel merkez arasına ne kadar çok Aklı” ANAYASADIR: Bir yandan adına “Suç Ör- Geçmiş deneyimlerden bir siyasal ilişki kurulacağıdır. aracı girerse, siyaset o kadar dar bir kadronun Anayasa’nın yaptırım gü- gütü” davası açılan müteahhit CHP deneyiminin ortaya koyduğu temel denetimine girer. Bu nedenle mümkün olan her yararlanmak cü (kaba kuvveti), bağımsız Aziz İhsan Aktaş beraat etti- sorunlardan biri şudur: Milyonlarca seçmene alanda aracıları azaltmak, üyeyi güçlendirmek Türk solunun ve sosyal demokrat hareketinin yargı ve yürütme tarafından, riliyor ama onunla ilgili olanlar sahip bir parti, bu geniş seçmen kitlesinin ve doğrudan katılımı artırmak gerekir. bu konuda önemli deneyimleri vardır. mahkemeler, istihbarat ör- mahkûm ediliyor. yalnızca küçük bir bölümünü üyelik ve Burada önemli olan siyasetin aşağıdan gütleri, ordu ve polis aracılığı Öte yandan PKK terör örgü- Destekçiden yurttaşa örgütlenme yoluyla siyasetin etkin unsuru yukarıya kurulması fikridir. Örneğin yakın ile uygulanır. tüne af ile ilgili olarak “Takip ve hâline getirebilmiştir. Bir siyasi partinin gerçek gücü; dönemde Ekrem İmamoğlu’nun cumhurbaşkanı Bu yapı, Türkiye’de, 16 Ni- Değerlendirme Kurulu” ilk top- Milyonlarca insan seçimlerde oy vermekte, mahallesindeki soruna müdahale eden, adaylığının belirlenmesi sürecinde CHP san 2017 sözde halkoylama- lantısını yapıyor! partiyi desteklemekte, mitinglerine katılmakta politika öneren, parti kararlarını etkileyebilen üyelerinin, daha ötesi parti üyesi olmayan sıyla, “Cumhurbaşkanlığı Hükü- Ve bütün bunlar, iddiaya ancak parti kararlarının oluşumunda doğrudan ve gerektiğinde parti yönetimine hesap seçmenin doğrudan katılımına başvurulması da met Sistemi” denilerek tek bir göre, “Devlet Aklı” tarafın- söz sahibi olamamaktadır. Böylece seçmen sorabilen yurttaşlardan oluşur. önemli bir deneyim olarak görülmelidir. kişinin iradesine bağlanmıştır. dan, yani “Devleti korumak kitlesi çoğu zaman siyasetin öznesi değil, seçim Burada önemli olan üyeliğin anlamını Burada önemli bir nokta şudur: Kararı yalnızca Türkiye’de bugün, “Devlet için” yapılıyor! dönemlerinde sandığa çağrılan destekçisi olarak değiştirmektir. “Seçmen- üye- aktif katılımcı- parti yöneticilerine, delegelere veya dar örgütsel Aklı” denilen şey, herkesin ve HHH kalmaktadır. politika üreticisi- karar verici” zinciri yapılara bırakmak yerine doğrudan üyelerin her şeyin üstünde, bütün ku- Bizi yöneten ya da yönet- kurulmalıdır. Bu durum zaman içinde parti ile toplum iradesine başvurmak. Bu anlayış, parti içi rumlara hâkim ANAYASAL meye aday olan bazı politi- YENİ Parti’nin önünde aslında iki ayrı arasına çeşitli katmanların girmesine yol demokrasiyi biçimsel bir kongre düzeninden BİR AKIL değil, tek bir kişi- kacıların kimi zaman içi boş demokratikleşme görevi bulunmaktadır. açmaktadır. Yöneticiler, delegeler, yerel güç nin aklıdır. çıkarıp gerçek bir katılım mekanizmasına olan, kimi zaman da birbir- Birincisi, halk ile parti arasındaki mesafeyi odakları ve örgütsel hiyerarşiler, taban ile Mevcut “Sistemin”, reji- dönüştürmenin önemli adımlarından biridir. leriyle tamamen zıt nitelik- azaltmak. İkincisi, parti ile üye arasındaki yönetim arasında bir tür kapı bekçiliği işlevi min çıkmazı, açmazı da za- ler taşıdığı için çelişik vaat- mesafeyi azaltmak. Mahallede başlayan, dijital görebilmektedir. Doğrudan katılım kanalları ten buradadır; Devlet tek bir ler içeren, eski yaptıklarını ve ortamda devam eden, yerel ve ulusal politika Yeni Parti’nin başarısı yalnızca CHP’den veya kişiye indirgenmiştir. üretimine uzanan sürekli bir katılım sistemi söylediklerini tümüyle red- oluşturmak diğer partilerden kaç kişinin üye olacağıyla Üstelik Türkiye’deki “Sis- kurulmalıdır. deden, seçmeni aptal yerine Yeni Parti üyeyi yalnızca aidat ödeyen, ölçülmemelidir. Asıl hedef, bugün herhangi temde”, yani “Şahsım Dev- Halk seçmen olmaktan, seçmen üye koyan, eylem ve söylemleri, kongrede oy kullanan veya delege seçen kişi bir siyasi partiyle organik bağı bulunmayan olmaktan, üye de karar verici olmaktan leti” rejiminde, bütün devle- beni çok şaşırtıyor ve üzüyor! olarak görmemelidir. Mahalle düzeyinde düzenli milyonlarca insana ulaşmak olmalıdır. Yeni çıkmamalıdır. tin kendisine indirgendiği o İster iktidarda olsunlar, ister toplantılar, dijital katılım platformları, üyelerin siyasetin temel sorusu şudur: Bu insanları Demokrasinin gelişmişliği yalnızca sandığın bir tek kişi, hem bütün yargı- muhalefette, bazı politikacılar doğrudan görüş bildirildiği mekanizmalar, yerel siyasetin seyircisi olmaktan çıkarıp siyasetin varlığıyla değil, yurttaşın sandıklar arasındaki yı kendisine bağlamıştır hem niçin yalan söylüyorlar? sorunların tartışıldığı açık toplantılar ve politika öznesi hâline nasıl getireceğiz? dönemde ne kadar söz sahibi olduğu ile de Anayasa’ya bile uymamak- Çünkü YALAN SÖYLEYEBİ- önerilerinin üyeler tarafından oluşturabileceği Örgütlü yapılarla ilişki kurmak, tek başına ölçülmelidir. tadır. LİYORLAR! mekanizmalar kurulmalıdır. Üye, parti toplumsallaşmak anlamına gelmez. Dolayısıyla, But- Çünkü yalan söylediklerinde, Sonuç: Yeni olmak ne demektir? lan CHP’sindeki bir “ak- döneklik yaptıklarında, DEV- Yeni bir parti gerçekten “bir partiden daha lı evvel”in, bazı İktidar men- LET ya da seçmen onları CE- fazlası” olmak istiyorsa, eski örgütlenme suplarının ve İktidar boraza- ZALANDIRMIYOR! biçimlerinin yalnızca yeni bir versiyonunu nı olan sözde yazar ve yo- HHH kurmamalıdır. Türkiye’de milyonlarca insan rumcuların, CHP’ye yapı- Peki bu tür politikacılar çok GÜÇ BİRLİĞİ siyaseti izliyor ama siyasetin içinde yer almıyor. lan müdahaleleri, hapse atı- kısa zaman içinde yaptıkla- Oy veriyor ama karar vermiyor. Destekliyor ama lan insanları, “Çerçeve Ya- rı yüz seksen derecelik dö- söz sahibi olamıyor. sa” bağlamında PKK ile ya- nüşlerini, fikir, görüş ve par- YENİ Parti’nin görevi yalnızca örgütlü pılan ittifakı ve “infaz erte- ti değiştirmelerini, birbirleriy- azınlıkların temsilini yeniden düzenlemek lemesi” adıyla yapılan terö- le çelişen kararlar almalarını değil, örgütsüz çoğunluğun siyasete doğrudan rist affını, “Devlet Aklı” diye ve sözler söylemelerini nasıl katılabileceği kanalları açmaktır. halka yutturmaya çalışmala- KASKO açıklıyorlar? Bu yönde değerlendirilebilecek önemli rı sadece palavradan ibaret Ya din gibi, ırk gibi, mezhep deneyimlere sahibiz. Bunların hiçbiri tek başına bir söylemdir. gibi, milliyet gibi mukaddes yeterli değildir. Fakat hepsi aynı soruya işaret Önemli not 1: Elbette kimlik değerlerine sığınıyorlar... etmektedir: Siyasetin sahibi kimdir? ABD Başkanı’nı ve Türkiye Ya da insanın hayatına, hür- Siyasetin gerçek sahibi yurttaştır. Bu nedenle YAPTIRMA- Büyükelçisi’ni “Devlet” ve on- riyetine, malına mülküne, hay- Yeni Parti’nin gerçekten yeni olup olmayacağına ların “Aklını” da “Devlet Aklı” siyetine, ailesine, sahip çıkma- dair asıl ölçüt şudur: Bugüne kadar siyasetin sı ve güven vermesi beklenen, sanan (sayan) varsa, onlara bir dışında kalmış milyonlarca insanı, siyasetin çünkü bunlar için var edilmiş diyeceğim yok. doğrudan öznesi hâline getirebilecek yeni olan, büyük bir gücü, “Devleti”, Önemli not 2: “Devlet Ak- katılım kanallarını kurabilecek mi? YANLARIN “Devlet Aklı” diyerek kul- lı” zaten Anayasa demek- Eğer bunu başarabilirse, gerçekten yeni bir lanıyorlar. tir ve ona uyulmasını gerekti- siyaset anlayışından söz edilebilir. Mukaddes hiçbir kimlik, ya- rir; onu ihlal etmenin gerekçe- Aksi hâlde yeni olan yalnızca tabela olur; lan dolan için gerekçe ola- siyaset yapma biçimi ise eski kalır. si olamaz! YAPTIRDIĞI Sonsuza dek payidar KASKO GANi AşIK Türkiye operasyon Bahçeli nereye koşuyor? E. MÜFTÜ VE MİLLETVEKİLİ Koalisyonun diğer ortaklarına erken masasında seçim dayatmasıyla MHP’nin de seçim Ulus olarak alacakaranlıktan zifiri adim Anadolu toprakları hem yer- barajında boğulmasına yol açan sürecin karanlığa doğru sürükleniyoruz. Doğu- Kyüzü cenneti, hem de katmerli iha- ardından, AKP’nin iktidara gelmesinden da Ermenistan, güneydoğuda sonu ba- net ve hainler cehennemi olmasının ya- Her 10 KASKONOMİQ’liden 9’u kaskoya ilk kez ya da yeniden “evet” bu yana MHP lideri Devlet Bahçeli’nin ğımsızlığa uzanacak özerk Kürdistan nında, Osmanlı’da adam yerine konul- dedi. Üstelik yarısından fazlası ilk kez kasko yaptırdı. devleti ve toplumu kaosa sürükleyen kurulmasını ve Türklerin Ankara – Kas- mamış, çok partili yaşamda inançları hamleleri devam ediyor. Cumhurbaşka- tamonu arasına sıkıştırılmasını hük- siyasetin bit pazarına düşürülmüş hal- nı Erdoğan ile vardıkları gizli mutabakat me bağlayan Sevr utanç belgesi tarihin Çünkü KASKONOMİQ, araç yaşına kın kara yazgısının bileşenidir. sonucu Bahçeli, Kürt açılımının bayrak- takılmadan avantajlı primle genişletilmiş çöplüğünden çıkarılmak isteniyor. % 91 Mustafa Kemal’in yok olmanın kav- kasko güvencesi sunuyor. tarlığını üstlenmesi yanında – Erdoğan’ın Balkan Savaşı, Birinci Dünya Savaşı YEN SGORTALI şağındaki Türk yurdunu ve Türk ulusu- Her yaşa, her araca KASKONOMiQ. bilgisi dahilinde – yeni ve önemli bir çıkış ve İstiklâl Savaşı sonucu yorgun ve bit- nu adeta “yoktan var etmesi” halkın daha yaptı. Bahçeli’ye göre, seçim yasa- kin düşen ve o dönemdeki nüfusunun minnetine ama kutsallar pazarının se- ları ile Siyasi Partiler Yasası, Cumhurbaş- 12 milyon dolaylarında olduğu düşü- fil tacirlerinin kin ve öfkesine neden ol - kanlığı Hükümet Sistemi yasalarına uy- nülen Türkiye’nin pek çok kaynağa gö- muştur. Eğitimsiz bırakılarak cehalet gun hale getirilmeliymiş. re tarihsel zaferinin bedeli 139 bin şehit beşiğinde derin uykuya terk edilen ta- Bu çıkış, “Cumhurbaşkanı anayasa- ve kayıptır. Tarihin makarasını 10 ağus- lihsiz halka öteki dünyada “zenginler- ya uymuyorsa anayasayı cumhurbaşka- tos 1918’e doğru geriye sarıyorsak, dev- den 500 yıl önce” gireceklerini müjde- ARAÇ YAŞ SINIRI YOK ORİJİNAL YEDEK PARÇA İKAME ARAÇ nına uyduralım” bayrağı açıp, koskoca letin başında Vahdettin mi oturuyor ve ledikleri(!) cennete kendilerinin yaşar- Türkiye Cumhuriyeti’nin yasama ve yar- 139 bin mübarek can toprağa beyhude KAZA HALİNDE ÇEKİCİ HİZMETİ HASARSIZLIK BOZULMAZ ken girdiklerini saklayan ihanet yolu- gı organlarını, bürokrasisini bir kişinin mi düştü? Çarpma, çarpışma, yangın, sel, su baskını, hırsızlık, deprem, terör ve asistans teminatlarıyla. nun salikleri ve hazine sülükleri, çağdaş emrine vererek halkı ve ülkeyi bitirme- Bugün DEM’li milletvekillerin zılgıt- nin resmi olduğu kadar, hukuk devle- eğitimden ve aydınlıktan yarasalar gi- la, Türk halkının ağıtla karşıladığı Çer- ti ve demokrasinin ruhuna da abdestsiz bi korkarlar. “Eğitim seviyesinin arttı- çeve Yasa, merkezi otoritenin zayıfla- fatihadır. Halk, AKP’den kurtulma yolla- ğı bölgelerde oyumuz düşüyor” vecize- ması ve devlet erkinin yerel yönetim- rı ararken ve bu anayasayı kaleme alan- si (!) bu güruha aittir. lerle paylaşılması sonucunu doğura- ların tarihten korkusuzluğuna şaşkınlı- Hasan Âli Yücel’in koltuğu bir an- cak ve devlet çökecektir. Emekli Tuğ- KAREKODU TELEFONUNUZUN KAMERASI İLE OKUTARAK ğını saklamazken Bahçeli, mimarı oldu- titezine verilerek çağdaş eğiti- UYGULAMAYI İNDİREBİLİRSİNİZ. genral Naim Babüroğlu’na göre, Suriye, ğu felaket düzeninin kalıcılığını pekiştir- min ve Atatürk’ün makamına da yi- Irak, Lübnan ve Libya’da sınırlar değiş- meye çalışıyor. Türk milliyetçiliğini Arap ne bir karşıtının oturması ile modern mediği halde devletler çökmüştür. Tü- sevdalılarının emrine veren Bahçeli’nin Cumhuriyet’in çökertilmesi, yurdu ve mü anayasaya aykırı taleplere bakılırsa, gizleri çözülmeden Türkiye'de hiçbir te- halkı cendereye alan zincirin birbirini Türkiye’yi de bu bataklığa sürüklemeye mel sorun çözülemez. tamamlayan halkalarıdır. çalışıyorlar. Satın almak için barkodu okutun. Cumhuriyet Kitapları’ndan sanat dolu, çevre dostu bez çantalar!