Catalog

21 MART 2026 CUMARTESİ DIŞ HABERLER dishab@cumhuriyet.com.tr 7 Trump, savaşa destek vermeyen NATO müttefiklerine ‘Korkaklar, bunu asla unutmayacağız!’ dedi Uçurum giderek büyüyor Washington ABD başkanının “kara birlikleri göndermeyeceklerini” MÜTTEFİKLERDEN söylemesine karşın İran’ı Hürmüz Boğazı’nı ‘BELİRSİZ’ DESTEK bildirisi açmaya zorlamak için Hark Adası’nı işgal etme esmi adı Riyad bildirisi olsa da ABD Başkanı Donald Trump’ın 17 Mart’ta NATO planlarını değerlendirdiği öne sürüldü. 12 bölge ülkesinin imzaladığı müttefiklerinin kendisini “hayal kırıklığına uğrattığını” R6 maddelik o bildiri aslında ifade etmesinin ardından İngiltere, Fransa, Washington bildirisidir. BD ile İsrail’in İran’a Almanya, İtalya, Hollanda, Japonya ve Kanada Daha acı olanı da 12 ülkeden birinin liderleri ortak bir açıklama yayımlayarak İran’ın karşı başlattığı savaşta 21 ülkemiz olmasıdır. Türkiye dışında körfez ülkelerindeki sivil ve enerji altyapısına Agün geride kaldı. İsrail’in Washington bildirisine imza atan yönelik saldırıları ile Hürmüz Boğazı’nı “fiilen İran’ın enerji tesislerine yönelik bölge ülkeleri şunlardır: Azerbaycan, kapatma” hamlesini kınadı. Açıklamada, saldırılarının ardından Tahran’ın Bahreyn, Mısır, Ürdün, Kuveyt, Lübnan, “Boğazdan güvenli geçişleri sağlamak için Pakistan, Katar, Suudi Arabistan, misilleme yapması Ortadoğu’da yürütülen çabalara destek vermeye hazır Hamaney’den Suriye ve Birleşik Arap Emirlikleri olduğumuzu ifade ederiz” dendi. Ancak nasıl bir gerilimi tırmandırırken diğer (BAE). destek verileceği net biçimde belirtilmedi. Öte yanda ABD Başkanı Donald Trump Türkiye mesajı yandan Irak’ın başkenti Bağdat’taki NATO ile NATO müttefikleri arasındaki ABD’ye sessiz bildiri misyonunun, İran savaşının yarattığı güvenlik İRAN’IN yeni dini lideri Mücteba uçurum da derinleşiyor. endişeleri nedeniyle ülkeden çekildiği Bildiri, Riyad bildirisi ya da bölge Önceki gün Washington’a Hamaney dün Ramazan ve ABD başkanı, İsrail’le birlikte bildirildi. Ülkede sadece Türk ve bildirisi değildir, Washington bildirisidir giden Japon Başbakan Sanae Nevruz Bayramı münasebetiyle Rumen personelden oluşan çünkü: İran’a karşı yürüttükleri savaşa Takaichi, ABD Başkanı yayımladığı mesajında ülkesine küçük bir birliğin kaldığı 1) 12 bölge ülkesinin dışişleri destek vermeyip Tahran’ı Trump’a desteğini yineledi. birlik ve beraberlik çağrısı yaparken belirtiliyor. bakanları İran’ı kınıyor, İran’a petrol kınamakla yetinen NATO Türkiye’ye de değindi. “Saldırılarını derhal durdur” diye ihracatının Boğazı’nı açmaya zorlamak için müttefiklerini bu kez sert bir Türkiye’ye yönelik saldırıların ültimatom veriyor ama ABD’ye tek kesintisiz şekilde Hark Adası’nı işgal etme planlarını dille eleştirdi. Trump dün, laf etmiyor! İran ya da müttefik unsurlar devam ettiğini bildirdi. değerlendirdiği öne sürüldü. Washington’ın geleneksel Oysa ABD’nin İran’a saldırısı tarafından gerçekleştirilmediğini İsrail Başbakanı Binyamin “neden”, İran’ın yanıtı ise “sonuç”tur. müttefiklerine sosyal medya Amerikan haber sitesi Axios’a belirten Hamaney, söz konusu Bölge ülkelerinin sonuca işaret edip Netanyahu da önceki gün eylemlerin bölge ülkeleri arasında hesabından, “KORKAKLAR, konuşan kaynaklar, şu ana kadar nedeni görmezlikten gelmesi, tam da kameralar karşısına geçerek İran’a ayrılık oluşturmayı amaçlayan bunu ASLA UNUTMAYACAĞIZ!” üç farklı deniz piyade biriminin Washington’ın istediği durumdur. “sahte bayrak” girişimleri olduğunu yönelik kara saldırılarının sinyalini diye seslendi ve ABD olmadan bölgeye doğru yola çıktığını, daha 2) 12 bölge ülkesi, İran’ın ifade etti. Hamaney, “Bizimle verdi. Netanyahu, “Havadan devrim NATO’nun “kâğıttan bir kaplan” fazla asker gönderilmesi konusunda Körfez ülkelerine, hatta Türkiye ve iyi ilişkilere sahip olan Türkiye yapamazsınız. Bir kara unsuru olduğunu söyledi. İran ile Azerbaycan’a saldırdığını iddia ediyor. ise planlamalar yapıldığını aktardı. ve Umman’a yönelik saldırılar Oysa İran’ın Türkiye ve Azerbaycan’a olmak zorunda. Bu kara unsuru mücadelenin askeri olarak Trump daha önce İran’ın dünya kesinlikle İran Silahlı Kuvvetleri ya bir saldırısı yok, olmadığını İran için için pek çok olasılık mevcut” kazanıldığını iddia eden Trump, petrolünün beşte birinin geçtiği da direniş cephesine bağlı unsurlar yetkilileri defalarca açıkladı. İran’ın diye konuştu. İran’ın Güney Pars “Onlar için çok az risk varken, Hürmüz Boğazı’nı kapatmaya tarafından yapılmamıştır. Bu, Türkiye ve Azerbaycan’ı hedef aldığı doğalgaz tesislerine saldırıda tek ödemek zorunda kaldıkları yüksek devam etmesi halinde adanın petrol Siyonist düşmanın İran ile komşuları iddiasının sahibi Washington’dır, başına hareket ettiklerini ve ABD petrol fiyatlarından şikâyet altyapısını hedef alacağı tehdidinde çünkü İran’a karşı kara gücü arasında ayrılık oluşturmak aramaktadır! ediyorlar ancak petrol fiyatlarının başkanının talebi üzerine İran’ın amacıyla başvurduğu bir sahte bulunmuştu. bayrak girişimidir. Benzer durumlar artmasının tek nedeni olan Hürmüz petrol tesislerine yönelik gelecek İran’ın meşru yanıtı başka ülkelerde de yaşanabilir” dedi. Netanyahu’dan saldırı sinyali Boğazı’nı açmaya yardımcı olmak saldırıları “askıya aldıklarını” 3) İran’ın Körfez ülkelerine saldırısı İran ise ülkenin ham petrol belirten Netanyahu, Hürmüz istemiyorlar” ifadelerini kullandı. ise propaganda edildiği gibi değildir. ‘Savaşın birinci ihracatının yaklaşık yüzde 90’ının Boğazı’na alternatif olarak Körfez Bununla birlikte Trump’ın “kara İran Körfez ülkelerini vurmuyor; petrolünün İsrail üzerinden birlikleri göndermeyeceklerini” geçtiği Hark Adası’nda güvenliğin Körfez ülkelerindeki ABD’yi vuruyor. müsebbibi İsrail’dir’ söylemesine karşın İran’ı Hürmüz tam olarak sağlanmış olduğunu ve taşınabileceğini söyledi. ABD İran’a Teksas’tan ya da BÖLGESEL barış çerçevesinde New York’tan saldırmıyor, Körfez ülkelerinden saldırıyor. İran da Körfez ülkeleri turuna çıkan haliyle Teksas’ı ya da New York’u Dışişleri Bakanı Hakan Fidan değil, ABD saldırısının geldiği Katar’ın başkenti Doha’da, savaşın İran’dan İngiltere’ye kritik uyarı “Körfez ülkesindeki Amerika”yı sorumlusu olarak İsrail’i işaret etti. vuruyor. ABD-İsrail güçleri ile İran arasındaki Katar Başbakanı Muhammet Üslerin dışına taşan İran hamleleri savaş dördüncü haftasına girerken bin Abdurrahman Al Sani ile İran Kızılayı, ülkedeki ise ABD ve İsrail saldırısına veri füzeler karşılıklı ateşlenmeye devam önceki gün bir araya gelen toplam ölü sayısının sağlayan teknoloji merkezlerinden etti. Tahran güne patlama sesleriyle Fidan düzenlenen ortak basın 1.444’ü aştığını ve en az ABD personelinin yerleştirildiği otellere uyandı. Kentte cuma namazı sonrası toplantısında “Savaşın birinci 204 çocuğun yaşamını kadar çeşitlilik göstermektedir. binlerce kişi ABD ve İsrail’i protesto müsebbibi İsrail’dir” sözleriyle Tel yitirdiğini açıkladı. Üzerinde en çok durulan Katar’daki etti. Ardından İran İstihbarat Bakanı Aviv’i hedef aldı. petrol rafinerisinin vurulması ise açık ki Lübnan’a yönelik İsrail İsmail Hatib için cenaze töreni “Açıkça ifade etmek gerekir ki öncesinde İsrail’in vurduğu İran petrol saldırılarında ise can düzenlendi. bölgemizi eşi benzeri görülmemiş rafinerisine yanıttır. kaybı 1021’e yükseldi. bir krizin içine çeken bu savaşın İran devlet televizyonu, İran Devrim Beyrut’ta yerinden Washington’ın birinci müsebbibi malumunuz Muhafızları sözcüsü Ali Muhammet edilenler naylon İsrail’dir” diyen Fidan, diplomatik Naeini’nin ABD-İsrail saldırılarında çadırlarda hayata talepleri bildiride müzakerelerin sürdüğü bir evrede öldürüldüğünü duyurdu. Ayrıca Devrim tutunmaya çalışıyor. 4) 12 bölge ülkesi, İran’dan Hürmüz başlayan ve hedefleri genişleyen Muhafızları Ordusu’na bağlı milis Boğazı’nı açmasını istemektedir ki suçlamasıyla bir yedek askerin mevkidaşı Yvette Cooper ile yaptığı saldırıların yalnızca bölgeyi devasa gücü Besic’in üst düzey istihbarat bu zaten doğrudan Washington’ın gözaltına alındığı kaydedildi. İran’ın telefon görüşmesinde iletildiği aktarıldı. bir savaş alanına çevirmekle sorumlusu ve komutan yardımcısı İsmail talebidir. İsrail’e misillemelerinde ülkenin orta İngiliz hükümeti ise savaşa sürüklenmek 5) 12 bölge ülkesi, İran’ın kalmayıp aynı zamanda küresel Ahmedi’nin de öldürüldüğü bildirildi. kesimindeki Rehovot kentine şarapnel istemediklerini ve ABD ve İsrail’in İran’a “bölgedeki örgütleri istikrarı da sarstığını belirtti. Diğer yandan İran medyası, ocak desteklemesini, finanse etmesini parçaları düştüğü ve sekiz kişinin karşı başlattığı savaşa katılmadıklarını Türkiye’nin Doha yönetimiyle ayındaki hükümet karşıtı protestolarda ve silahlandırmasını” durdurmasını yaralandığı bildirildi. belirtti. dayanışma içinde olduğunu polis memurlarını öldürmekle suçlanan istemektedir ki bu da Washington’ın Öte yandan Tahran, İngiltere’ye ait İsviçre’den de ABD’ye yönelik dikkat vurgulayan Fidan, Katar’ın hiç üç kişinin idam edildiğini açıkladı. talebidir. Husilerin yalnızlaştırılmasını askeri üslerin ABD güçleri tarafından çeken bir adım geldi. İsviçre hükümeti, hak etmediği bir saldırıya maruz Bunlar, gösterilerle bağlantılı olarak ve ezilmesini isteyen ABD ve İsrail’dir. kullanılmasına izin verilmesini tarafsızlık ilkesini gerekçe göstererek kaldığını ifade etti. gerçekleştirilen ilk idamlar oldu. Hamas’ın silahsızlandırılmasını ve “saldırganlık” olarak değerlendirileceğini İran’a yönelik devam eden saldırılar Fidan dün Körfez turu İsrail tarafında ise Demir Kubbe ezilmesini isteyen ABD ve İsrail’dir. kapsamında sıradaki durağı Birleşik hava savunma sistemine ilişkin gizli açıkladı. Söz konusu uyarının İran nedeniyle şirketlere ABD’ye silah ihracatı 6) 12 bölge ülkesi, “Lübnan’da Arap Emirlikleri’ne gitti. bilgileri İran istihbaratına sızdırdığı Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin İngiliz için lisans verilmeyeceğini açıkladı. silahların devlet tekeline alınmasını” istemektedir. Bu da ABD ve İsrail’in talebidir. Bizzat ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack’ın bölge mesailerinden biri budur. Danimarka tatbikat Savaş karşıtlığı aşırı sağdan geldi Bildirideki İsrail kurnazlığı değil, savaşa İranlı isimlerle ilgili değerlendirmeleri ise Görüldüğü üzere Riyad bildirisi ÖZGÜR ULUSOY aslında Washington bildirisidir ve Washington’daki geleneksel söylemin hazırlık yapmış! bölgenin tarihine bir utanç vesikası ABD siyasetinde savaş karşıtlığı çok dışındaydı. İran lideri Ali Hamaney olarak geçecek niteliktedir. genellikle “sol-liberal” bir refleks olarak için “hayranı değilim” dedi ama onun ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ı kınayan ama ABD’ye ses görülür. Vietnam’dan Irak’a kadar nükleer programı kontrol altında Grönland’ı ele geçirme baskısı ve etmeyen bildiride bir tek yerde İsrail’in sokaktaki itirazın yükselmesi hep yıllar tutmaya çalışan bir figürdü” dedi. Venezuela operasyonu sonrası adı şu şekilde geçmektedir: “İsrail’in aldı. Önce cepheden cenazeler geldi, İstifa mektubunda, “İran ülkemiz Danimarka’nın ocak ayında olası bir Lübnan’a yönelik saldırganlığını ardından üniversite kampüslerinde için acil bir tehdit oluşturmuyordu. Bu işgali durdurmak için adada tatbikat ve bölgedeki yayılmacı politikasını protestolar başladı. Kamuoyu vicdanı savaşı İsrail ve ABD’deki güçlü lobisinin adı altında gizli savaş hazırlıkları kınamışlardır.” neredeyse her zaman gecikmeli devreye baskısıyla başlattığımız çok açık” diye yaptığı ortaya çıktı. ABD’ye ses etmeden İsrail’i girdi. Bugün ise Washington’da farklı yazdı. Danimarka’nın kamu yayıncısı eleştirmek, bölge yönetimlerini, bir tablo var. Tepki bu kez sokaktan Tucker Carlson’ın “Yani tarif edilen halklarının tepkisinden korumak DR’nin hükümet ve ordunun değil, doğrudan sistemin içinden geliyor. acil tehdit İran’dan değil İsrail’den mi amacıyla bildiriye eklenmiş bir üst kademelerinden 12 kaynağa Üstelik yıldırım hızıyla. kurnazlıktan ibarettir. Dahası İsrail’i geliyor?” sorusuna verdiği cevap ise dayandırarak hazırladığı raporda, ABD ABD’de İran savaşına karşı en radikal İran’a saldırdığı için değil, Lübnan’a Joe Kent’in Ulusal Terörle Mücadele Washington’da hâlâ yankılanıyor: “Aynen askeri nakliye uçaklarının adaya asker çıkış, bu kez “liberal” kanattan saldırdığı için kınamak ucuz bir Merkezi (NCTC) Direktörlüğü’nden öyle. Ve bu daha büyük bir soruna işaret indirmesini engellemek amacıyla değil sistem içinden bir isim olan Joe kurnazlıktır! istifası bu nedenle sıradan bir görev ediyor: Ortadoğu politikamızdan kim Nuuk ve Kangerlussuaq’taki pistlere Kent tarafından dile getirildi. Hem de değişimi değil. Bu istifa, Amerikan sorumlu?” patlayıcı yerleştirildiği, hatta olası ABD’nin çifte net bir dille. Kent, ABD dış politikasında sağının kendi içinden yükselen bir Kent’in çıkışı başka “ilk”leri de bir savaş durumunda yaralı askerler İsrail’in oynadığı rolü de sorguladı. Körfez kazancı  ideolojik itirazı temsil ediyor. Daha barındırıyor. Soğuk Savaş sonrası için kan bankasının kurulduğu açık söylemek gerekirse: Bu, Amerikan ABD Dışişleri Bakanlığı, daha yeni Amerikan sağının iki dokunulmaz ilkesi belirtildi. Rapora göre Kopenhag, generallerin değil sahadaki askerin BAE, Kuveyt ve Ürdün’e 16 milyar sağında savaş doktrinine içeriden gelen vardı: İsrail’e koşulsuz destek ve küresel Paris ve Berlin’in yanı sıra İskandinav dolarlık silah satışına onay verdi. Diğer yanında olduğunu, ABD’yi “anlamsız ilk yüksek sesli itirazlardan biri. askeri üstünlük. ülkelerinden de Grönland’da devletlere de ABD silah satıyor. Sadece Ortadoğu bataklığından” çıkaracağını Bugün bu iki ilke ilk kez aynı anda daha fazla ortak askeri faaliyet bu tablo bile çok şey anlatıyor. ABD düşünüyordu, bu yüzden Trump’a desteği MAGA’nın iç savaşı sorgulanıyor. düzenlemelerini ve Trump’la başa hem bu ülkelerden İran’a saldırarak güçlüydü. Joe Kent klasik bir savaş karşıtı değil. çıkma konusunda siyasi desteklerini bu ülkelerin vurulmasına neden Keyfiyetin kurumsallaşması Tam tersine Trump’ın “Önce Amerika” istedi. oluyor hem de bu ülkelere İran’dan ‘Bu bizim savaşımız değil’ sloganıyla şekillenen MAGA hareketinin Kent’in koltuğuna oturan Tulsi Üst düzey bir Danimarkalı güvenlik korunması için silah satıp para Tam da bu nedenle, onun “Bu bizim en sadık isimlerinden. Kent’in ideolojik Gabbard’ın açıklamaları ise bir kaynağı DR’ye, “Trump, Grönland’ı ele kazanıyor! savaşımız değil” demesi Washington’da konumu çoğu analist tarafından MAGA başka “ilki” temsil ediyor: Keyfiyetin geçirmek istediğini söyleyip dururken, Körfez ülkeleri, normalde İran’a sarsıcı bir etki yarattı. Kent istifasını popülizmi ile milliyetçi izolasyonizmin kurumsallaşması. Gabbard’ın “İstihbarat bir de Venezuela’da yaşananlar saldıramasın diye topraklarını ve hava dolaylı diplomatik cümlelerle açıklamadı. birleşimi olarak görülüyor. Dış savaşı haklı çıkarıyor ama tehdidin sahasını ABD ve İsrail’e kapatmalıyken olunca, tüm senaryoları ciddiye almak saldırgandan silah alıyor, saldırgana müdahalelerin en aza indirilmesini Aksine Washington’da nadir görülen bir zorunda kaldık” dedi. acilliğine sadece Trump karar verir” hizmet ediyor, saldırgana üs oluyor savunan Kent bu geleneğin yeni kuşak açıklıkla konuştu. Habere göre tüm hazırlıklar o sözleri, modern demokrasilerde eşine az ve İran’dan yanıt gelince de kınama temsilcilerinden biri olarak öne çıkıyor. ABD’li gazeteci Tucker Carlson’a verdiği dönem Fransa, Almanya, Norveç ve rastlanır bir itiraftır. Bu, istihbaratın artık bildirisi yayımlıyor! mülakatta Kent, İran’ın ABD’ye yönelik İsveçli askerlerin de katıldığı “Arctic Ancak Kent’in çıkışını dikkat çekici bir veri toplama aracı değil, Başkan’ın Bu utanca “emperyalizme karşı 11 Eylül benzeri bir saldırı planladığına Endurance Operasyonu” adlı NATO kılan şey sadece ideolojik kökeni değil; “vur” emrine uydurulacak bir kılıf Kurtuluş Savaşı vermiş bir ülkenin” tatbikatının bir parçası olarak sunuldu biyografisi. dair ellerinde somut bir istihbarat olduğunun en açık, en “resmi” ilanıdır. imzasını dahil edenleri de tarih önemle ancak asıl amaç olası bir ABD işgaline Eşi Suriye’de IŞİD saldırısında hayatını bulunmadığını söyledi. Başka bir deyişle veri politika not ediyor! hazırlık yapmaktı. kaybetmiş bir asker olan Kent, Trump’ın ABD ve İsrail saldırılarında öldürülen üretmiyor; politika veriyi şekillendiriyor.