Catalog

25 ŞUBAT 2026 ÇARŞAMBA EKONOMİ ekonomi@cumhuriyet.com.tr 9 CUMHURİYET 24 AYAR DOLAR Av RO sterlİn FAİZ BORSA ALTIN ALTIN 43.86 51.66 59.21 36.19 14.051 49.542 7.221 1 kuruş 10 kuruş 6 kuruş 0.04 puan 11 puan 400 lira 50 lira Merkez Bankası’nın yeni anketiyle hanehalkı enflasyon beklentisi kâğıt üzerinde düştü Vatandaş ikna olamıyor Ekonomide Tüketici Eğilim Anketi yerine açıklanan Hanehalkı Beklenti Anketi’ne göre yurttaşın enflasyon beklentisi yüzde 48.8. 12 ay kısır döngü için fiyatı en çok artması beklenen gruplar gıda ve enerji oldu. konomide oluşan kısır döngüyü, çözümsüz süreci, “ekonomiye ürkiye Cumhuriyet Merkez grup olarak görüyor. Bu oran Egiriş” el kitaplarında yer alan Bankası (TCMB) 2026 Ocak küçük bir düşüş gösterse de algı bilgileri aktararak nedenleriyle Titibarıyla Tüketici Eğilim değişmiş değil. Enflasyon yüzde açıklamaya çalışacağım. Anketi yerine, doğrudan enflasyon 48.8 beklenirken, konut fiyat artışı Bireyin, hanehalkının reel geliri azaldıkça talep, iktisatta alt grup mal oranına odaklanan yeni bir ölçüme beklentisi yüzde 35.4’e geriledi. Bu (inferior good) olarak nitelendirilen geçti. Hanehalkının 12 ay sonraki oran reel olarak konut fiyatlarında görece daha ucuz mallara yönelir. enflasyon beklentisi teknik olarak düşüş beklentisine işaret ediyor. yurtt Aşl A Tüketicinin reel geliri azaldıkça daha aşağı düşerken yüzde 48.8 olarak Dolar kuru beklentisi ise 12 ay ucuz alt grup mallara yöneleceği En AG ç Akıştı belirlendi. Ankete göre yurttaşın sonrası için 51.56 TL. Kur artış t Üİk: 30.65 İngiliz iktisatçı Robert Giffen son bir yılda fiyatı en çok artan ve oranı enflasyonun altında kalıyor. tarafından gözlemlendiğinden kuram İto : 36.15 önümüzdeki dönemde de artmasını Yeni anketle birlikte beklentiler En AG: 53.42 da “Giffen paradoksu” olarak anılır. Emeklinin, emekçinin reel geliri * o cak ayı enflasyonu beklediği kalemler gıda ile yakıt- ilk kez yaş, cinsiyet, gelir ve (yıllık) azaldıkça daha ucuz alt grup mallara enerji oldu. eğitim kırılımında yayımlandı. yönelişin beslenmeye etkisi, sofralarda Merkez Güncesi’nde yer alan Erkeklerin beklentisi yüzde 46.2 kırmızı et, balık, süt ürünlerinin analize göre yeni ankette beklenti olurken kadınların yüzde 52.2 oldu. azalması, karbonhidratlı ürünlerle Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet için daha kapsayıcı bir anket ocakta 3.3 puan, şubatta ise 2.3 Sonuçlar, gruplar arasında belirgin beslenme, beslenme kalitesini Şimşek, yayımladığı şubat ayı kullanılmaya başlandı. Eski puan geriledi. 3 bin 217 hanehalkı fark olmadığını gösteriyor. Gelir düşürerek yetersiz beslenmeye yol “Sektörel Enflasyon Beklentileri” seride ocak ayı için yüzde 52 tarafından yanıtlanan şubat düzeyi artsa da azalsa da beklenti açar. verilerini sosyal medya hesabından olan 12 ay sonrası enflasyon Beslenme, insani gelişme ayına ilişkin “Hanehalkı Beklenti aynı bantta. endeksinin (human development şöyle yorumladı: beklentisi yüzde 48.8’e gerilerken Anketiyle” katılımcılara önce son index-HDI) bileşenlerindendir, Güvenli liman: Altın “Piyasa tahmininin üzerinde şubat ayında yatay kaldı. Geçici açıklanan yıllık enflasyon oranının kalitesinin düşüşü HDI’yi de aşağıya Ankete eklenen “Bugün nakitiniz gerçekleşen ocak ayı enflasyonuna unsurların fiyatlama davranışlarına hatırlatıldığı, ardından gelecek 12 çeker. Gelişmişlik endeksi geriler. olsa neye yatırırsınız” sorusuna rağmen, şubatta 12 ay sonrası yansımasını sınırlayacak aya ilişkin tahminlerinin sorulduğu İktisadi analizde “esneklik” yöntem verilen yanıtlarda yüzde 55.5 ile enflasyon beklentileri bir önceki politikalarımızı sürdürürken arz belirtildi. Bu uygulama “bilgi olarak kullanılır. Esneklik, bağımlı altın açık ara önde. Gayrimenkul aya göre reel sektörde 0.9 puan, yönlü adımlarla dezenflasyon tedavisi” olarak tanımlandı. değişkenin, bağımsız değişkene yüzde 30 ile ikinci sırada. Döviz ve piyasa katılımcılarında 0.1 puan sürecini desteklemeye devam verdiği karşılık, aritmetik olarak Ankete göre katılımcıların bağımlı değişkende değişim hızına finansal araçlara yönelim sınırlı. geriledi. Hanehalkı beklentileri ediyoruz.” l Ekonomi Servisi yüzde 41.1’i gıdayı en hızlı artan oranı, bağımsız değişkenin değişim hızına oranıdır. Talep analizinde gelir esnekliği, hAk-İş: o cak ayı tüketicinin mal geliri değiştiğinde talep ‘Beklenti toparlanamıyor’ edilen ürünün miktarındaki değişim hızının, gelirin değişim hızına oranıdır. n Prof. d r. hAkAn kAr A: yönünde. Yani vatandaş enflasyonu enflasyonu korkuttu Gelir esnekliği “1”den büyükse, Hanehalkı enflasyonu yüzde 49 düşürebildiklerine inanmıyor ama tüketicinin reel geliri arttığında İkt İdArl A yakın olmakla eleştirilen beklerken dolar kurunun yüzde 19 kuru tutmaya devam edeceklerine ürüne talep daha hızlı artar. Geliri HAK-İŞ, ekonominin gidişatına artacağını tahmin ediyor. Dersen inanmış. Kadınlarda enflasyon azaldığında da talep daha hızlı azalır. ilişkin kaygılı. Başkan Mahmut ki iki değişken farklı gezegende beklentisi yüzde 52, erkeklerde Dayanıklı tüketim mallarına, beyaz Arslan, aralıkta 0.80 olarak yaşıyor. Davranışsal iktisatçılara yüzde 46.2. Çarşı pazar daha çok eşyaya karşı talebin gelir esnekliği ve bütün yıl için hedeflenenlerin kaydedilen enflasyonun ocakta soru: Vatandaş 12 ay sonrası için kadına aitse, enflasyon beklentisinin “1”den büyüktür. Reel geliri azalan gerçekleşmesinin zor olduğu 4.80 gerçekleşmesini, ekonomi piyasa ile aynı dolar kurunu bekleyip toparlandığı söylenemez. Ücret ve kesimin beyaz eşya talebi daha hızlı yönünde de bir kanaatimiz oluştu. yönetiminin “don olayları ve kış enflasyonu piyasanın iki katı eğitim durumu yükseldikçe enflasyon düşer. Beyaz eşya ürünlerinin iç 4 puanlık farkın gerekçelerini şartlarıyla” açıklamasına karşın bekliyor. Nasıl oluyor? beklentisi düşüyor. Düşük eğitimli, pazar satışları daralır. Giyim mallarının ilgililerimiz bize tam olarak anlatırsa anlayamadıklarını belirtti. Arslan, n Prof. d r. İr İS Cİbr E: Hanehalkı düşük gelirlinin hissettiği enflasyon talebinin fiyat ve gelir esnekliği, bilgilenmiş oluruz” dedi. “Ocak ayı bizi gerçekten korkuttu kur beklentisi yüzde 19 artış daha yüksek. ürünün niteliğine göre değişir; temel giyim ürünlerinde esneklik düşükken lüks ve markalı ürünlerde gelir ve fiyat esnekliği 1’den büyük olabilir. Fiyat artışı, reel gelir azalışı, sabit ve dar gelirli kesimin talebini hızla azaltır. POMPADA zAM, Yu RTTAŞTA KAYGI Beyaz eşya ve tekstil ürünlerine talep azalışı, reel gelir azalışının sonuçlarıdır. ECE İÇMEZ artık yalnızca deposunu doldururken Geçişkenliğin hızlı olacağını vurgula- Madalyanın öbür yanı üretimdir. değil, pazar filesini hazırlarken de akar - yan Başman, “Tarladan hale kadar za- Talep, satış azalışı üretim azalışını AkAry Akıtt A tarihi eşik aşıldı. Moto- yakıt tabelasına bakıyor. ten çok sayıda aracı var. Buna otoyol tetikler. Üretimde ölçek ekonomileri rine gelen 2.40 TL’lik zamla litre fiyatı Akaryakıt artışının taşımacılık ve gı- ve köprü ücretleri de eklenince fiyatlar (economies of scale) geçerlidir. Cevdet Yılmaz ilk kez 60 TL’yi geçti. Ancak artış pom- da fiyatlarına doğrudan yansıdığını daha da artıyor” diye konuştu. Çözüm Kapasite kullanımı yükseldikçe, üretim pa tabelasında kalmadı; nakliyeden ta- söyleyen Türkiye Nakliyeciler Derneği olarak akaryakıtta ÖTV’nin kaldırılma- arttıkça, ölçek esnekliğinin “1”den rıma, üretimden sofraya uzanan zinci- ‘Sıkıntının Başkanı Hakkı Başman, maliyet baskı- sını öneren Başman, “Bir süre deneyip büyük oluşu ile ortalama maliyet ri tetikledi. Çiftçiler mazotun ekimden sının her gün arttığını ifade etti. “1000 etkisini görebiliriz” dedi. azalır. Ortalama maliyeti azaltan hasada temel girdi olduğunu vurgulaya- farkındayız’ kilometrelik yol yaklaşık İstanbul–Mer- Vergi politikasında adaletsizlik ol- içsel ekonomiler, emek, teknik, rak sulama, ilaçlama ve taşıma giderle- sin arasıdır ve tek seferde 4 bin 800 TL duğunu savunan Başman, “Boğaz’da yönetim olarak İngiliz iktisatçı Alfred Cumhurb Aşk Anı Yardımcısı rinin hızla yükseldiğini belirtiyor. Tarla- ek maliyet demektir. Akaryakıt top- gezen yabancı bandıralı yatlarda ÖTV Marshall’dan beri bilinir. Cevdet Yılmaz, 2026’da daha dan hale, halden pazara ve sofraya uza- lam giderlerimizin yüzde 40’ı. Gelen yok; ama yurttaşın sofrasına gidecek Üretim arttıkça zaman kayıplarının elverişli finansal koşulların nan süreçte akaryakıt belirleyici olurken her zam sebze-meyve taşımacılığı baş- gıdanın taşınmasında ağır vergi var. Bu azalması, işbölümü etkinliğinin beklendiğini belirterek reel şehiriçi ve şehirlerarası kargo ücretle- ta olmak üzere soğuk zincir dahil tüm eşitsizlik giderilmeli” ifadelerini kul- artmasıyla, doğrudan işçilik gideri, sektörün finansmana erişimde rinde de artış beklentisi oluştu. Yurttaş modları etkiliyor” dedi. landı. l İZmİr görece azalır. Makine-donanımın yaşadığı sıkıntıların bilincinde kullanım kaynakları yükseldikçe, olduklarını ve gerekli adımların birim başına amortisman gider payı atıldığını söyledi. azalır; yönetim giderleri de sabit gider Ege’nin ihracat kapısı Alsancak Limanı’nda özelleştirme yeniden gündemde Cumhurbaşkanlığı niteliğinde olduğundan birim başına Külliyesi’ndeki “Yatırım Ortamını ortalama yönetim gider payı da azalır. İyileştirme Koordinasyon Kurulu Üretim azaldıkça da ortalama maliyet Toplantısı”nda konuşan Yılmaz, yükselir. Albayrak’ın gözü İzmir’de “Enflasyonu düşürmede kararlı Firmalar genellikle tek ürün, çalışmalarımız devam ediyor. üretim çeşitlemesi yapar. Ürün YUSUF KÖRÜKMEZ İstikrarlı bir ortamda, teknolojik çeşitliliği, çeşitlilik faaliyet ekonomisi seviyemizi yükselterek verimliliği (economies of scope) yaratır. Ürünler ge’nin ihracat kapısı ve arasında maliyet tamamlayıcılığı (cost artırmanın, büyümenin temel ETürkiye’nin stratejik nokta- complementarity), maliyet bağımlılığı şartı olduğunun bilincindeyiz” ilişkisi vardır. Bir ürünün üretiminin dedi. l Ekonomi Servisi larından İzmir Alsancak Lima- azalması, bağlı diğer ürünlerin de nı için özelleştirme tartışması ye- marjinal maliyetini yükseltir. niden alevlendi. 2007’de 1.2 mil- Bankalara Satış azalışı, üretim azalışına, yar dolarlık satış ihalesi mahkeme- maliyet artışına, zam yapılmasına, den dönen, 2017’de Türkiye Varlık tasarruf diye işçi çıkarılmasına soruşturma yol açar, kısır döngü sürecini Fonu’na devredilen ve halen Türki- rE kAbEt Kurulu, işgücü süreğenleştirir. ye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları piyasasında 4054 sayılı Ekonomide bu süreç, üretim (TCDD) tarafından işletilen limanda artışı sağlanmadan, en azından bu Rekabetin Korunması Hakkında ibrenin yerli sermayeye döndüğü amaçla yatırımlar yapılmadan “faiz Kanun’un 4’üncü maddesinin alınca şimdi içeride birilerine dev- tirilen veya özel şirket haline dö- öne sürüldü. Bir süredir Abu Dhabi neden enflasyon sonuç” mottosu ihlal edilip edilmediğini retmeye çalışıyor. Özelleştirme- nüştürülen kamu kurumlarının ta- Ports ile yürütülen görüşmeler so- altında parasal genişleme ile başladı. belirlemek amacıyla aralarında yi onaylamıyoruz. Yurttaşın vergi- mamında çalışanlar mağdur edil- Yanılgılar birbirini izledi. Dış borçlu, nuçsuz kalırken AKP’ye yakınlığıy- İş Bankası ve Yapı Kredi leriyle yapılan kurumlar sermaye- miş ve özlük haklarında büyük ka- süreğen dış ticaret açığı veren ülkede la bilinen Albayrak Grubu’nun dev- Bankası’nın da içinde bulunduğu Merkez Bankası’nın rezervi giderek ye devrediliyor. Deyim yerindeyse yıp yaşanmıştır. Farklı şehir ve ku- reye girdiği iddia edildi. bazı bankalar finansal azaldı. Yanılgılar birbirini takip ederken sermaye sahiplerine peşkeş çekili- rumlarda çalıştırılan memurların kuruluşlar ve şirketler hakkında Edinilen bilgilere göre Albayrak’a buna bir de KMK eklenerek bütçe yor. Alsancak Limanı devletin elin- sosyal düzenleri bozulmuş, gönde- soruşturma başlatılmasına karar bağlı teknik ekip limanda envanter açığı ve enflasyon hızlandırılmıştır. verdi. de kalmalı” dedi. rildikleri kurumlarda ihtiyaç fazla- çalışması yaptı; personelin kullan- Günümüzde borçlanarak, eski İş Bankası ile Yapı ve Kredi Limanın yatırım eksikliği nede- sı personel olarak uzmanlık alanla- dığı bilgisayar ve yazılımlara kadar Türkiye’den elde kalan son varlıklar Bankası tarafından yapılan niyle geri kaldığını belirten Akyol, rı dışında çalıştırılıp mobbinge ma- da satılarak palyatif önlemlerle detaylı inceleme gerçekleştirildi. açıklamalarda, soruşturma gün kurtarılmaya çalışılırken, körfezdeki kirliliğe dikkat çekerek ruz bırakılmıştır. İşçi statüsünde kararının ihlal tespiti anlamına geleceğin yükü, sorunları daha da ‘Peşkeş çekilecek’ “Yatırım yapılmadı. Limanlar ülke- çalışanlar iş güvencelerini, kadro- gelmediği belirtildi. Kanun ağırlaştırılmaktadır. Özelleştirmeye tepki gösteren Bir- nin dışa açılan kapısıdır; bu kapı- suz veya taşeron olarak çalışanlar İktisat lafügüzaf değildir. İlliyet, maddesi “Rekabeti engelleme, leşik Taşımacılık Çalışanları Sendi- ları sermayeye teslim edemezsiniz. ise işlerini kaybetmiştir. Derince neden-sonuç ilişkisi kurmak, bozma ya da kısıtlama kası (BTS) İzmir Şube Başkanı Er- Özelleştirme devletin intiharıdır” Limanı’nı alan Safiport Holding’e analiz etmektir, öngörmektir. amacını taşıyan ve bu etkiyi dal Akyol, envanter çalışmaları- ifadelerini kullandı. ait Safiport limanda yapılan zam Sorunları çözmek zordur, sürekli doğurabilecek nitelikteki yanılgılarla çözüm giderek daha da nı doğrulayarak sürecin kamu za- Özellikle çalışanların mağduri- yüzde 1 ile 27 arasında değişiyor. teşebbüsler arası anlaşmalar ve zorlaşmaktadır. rarı yaratacağını savundu. Akyol, yetine dikkat çeken Akyol, şöyle Daha geçen hafta limanda eylem eylemler”i yasaklıyor. “Hükümet dışarıya satış eleştirisi konuştu: “Şimdiye kadar özelleş- vardı” dedi. l İZMİR