Catalog
Publication
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Years
- 2026
- 2025
- 2024
- 2023
- 2022
- 2021
- 2020
- 2019
- 2018
- 2017
- 2016
- 2015
- 2014
- 2013
- 2012
- 2011
- 2010
- 2009
- 2008
- 2007
- 2006
- 2005
- 2004
- 2003
- 2002
- 2001
- 2000
- 1999
- 1998
- 1997
- 1996
- 1995
- 1994
- 1993
- 1992
- 1991
- 1990
- 1989
- 1988
- 1987
- 1986
- 1985
- 1984
- 1983
- 1982
- 1981
- 1980
- 1979
- 1978
- 1977
- 1976
- 1975
- 1974
- 1973
- 1972
- 1971
- 1970
- 1969
- 1968
- 1967
- 1966
- 1965
- 1964
- 1963
- 1962
- 1961
- 1960
- 1959
- 1958
- 1957
- 1956
- 1955
- 1954
- 1953
- 1952
- 1951
- 1950
- 1949
- 1948
- 1947
- 1946
- 1945
- 1944
- 1943
- 1942
- 1941
- 1940
- 1939
- 1938
- 1937
- 1936
- 1935
- 1934
- 1933
- 1932
- 1931
- 1930
Our Subscribers Can Login And Read Original Page
I Want To Register And Read The Whole Archive
I Want To Buy The Page
gorus@cumhuriyet.com.tr
9 KASIM 2026 PAZARTESİ
2 OLAYLAR VE GÖRÜŞLER
Dün montaj, bugün yapay zekâ
ÇAĞRI IŞIKLIOĞLU çevrim içi iletişimin sahadaki
çalışmayla buluştuğunda nasıl
YENI PARTI IZMIR IL BAŞKAN
YARDIMCISI, KAMU TEKNOLOJI
örgütlü bir katılıma dönüşebildiğini
PLATFORMU BAŞKANI
gösterdi. Adalet çığlığı
Türkiye için çıkarılacak ders,
023 seçimlerinde miting
daha büyük propaganda ağları
‘küreselleşti’
meydanlarında gösterilen
kurmak olmamalı. Tam tersine, daha
BD seçmeni, Trumpizme geçen
2montaj görüntülerini
güvenilir ve daha katılımcı dijital
hafta kırmızı kart çıkardı. Aşırı sağ
anımsayalım. O gün tartıştığımız
kamusal alanlar oluşturmalıyız.
Apopülizmin, otoriterliğe yöneliş
konu, görüntülerin nasıl bir araya
Yerel sorunların takip edilebildiği dalgalarının dünya tarihi boyunca sık
getirildiğiydi. Bugünse çok daha
sık kendine alan bulduğu düşünülürse
platformlar, doğrulama çalışmaları,
derin bir sorunla karşı karşıyayız:
Trumpizmin de bir anda ortadan
kamu kararlarının anlaşılır biçimde
kalkacağını söylemek pek gerçekçi değil.
Yapay zekâ, hiç yaşanmamış bir
izlendiği açık kanallar ve yurttaşın
Temsil ettiği alanı boş bırakmayacak
olayı yaşanmış gibi gösterebiliyor.
doğrudan katkı sunabildiği
bir kitle ve yancıları dünya genelinde
Bir siyasetçiye söylemediği
mekanizmalar bunun başlangıcı hep oldu, olacak. Ancak bu yenilgi
sözler söyletilebiliyor. Bir insan,
demokrasinin akıbetinin sorgulandığı,
olabilir.
hiç bulunmadığı bir toplantının
yönetimsel krizlerin yaşandığı
öngörülemez çağda neden-sonuç ilişkisi
görüntülerine yerleştirilebiliyor.
Gerçek kaybolursa...
açısından önemli.
Üstelik bu içerikler, gerçeğinden
Önümüzdeki seçimlere
Nedenlerin büyük kısmı sadece ABD
ayırt edilmesi giderek zorlaşan
hazırlanırken yapay zekâyla için değil küresel çapta benzer şekilde
bir inandırıcılıkla ve saniyeler
halkların isyanlarına neden olan sorunlar:
tartışma, fikirlerin yarışından süreçlere katılabileceği yeni üretilmiş yanıltıcı içeriklere karşı
içinde yayılabiliyor. Artık yalnızca
Yaşam koşullarının ağırlaşması, ülke
çıkıp birbirine rakip kurguların kanallar kurmak. hızlı, şeffaf ve kanıta dayalı yanıt
kaynaklarının adil, akılcı kullanılmaması,
duyduklarımızı değil, gözlerimizle
mücadelesine dönüşür. mekanizmaları da kurulmalı.
servetin küçük bir kesimde toplanması,
gördüklerimizi de sorgulamak
Dijital örgütlenme ve
Üstelik Türkiye’de gerçeğe Ancak bunu yaparken kimin
eğitim/sağlık/barınmaya yönelik krizler,
zorundayız.
siyaset
ulaşmanın önündeki engel doğruyu söyleyeceğine tek bir siyasi eşitlik-adalet konusundaki aşınma,
Fakat tehlike yalnızca sahte
liyakatsizlik, nepotizm, yolsuzluk,
teknolojik manipülasyondan Dijital örgütlenmeyi yalnızca gücün karar verdiği bir düzeni
görüntüler değil. Gerçek bir
muhalefete baskı, iktidara yandaş-çıkarcı
ibaret değil. Bağımsız basın sosyal medya hesaplarının savunamayız. Gerçeğin güvencesi
çember derken özetinde demokratik
kayıt da “Bu yapay zekâyla
üzerindeki baskılar, yayın büyümesi, etiketlerin gündeme sansür değil; bağımsız gazetecilik,
temel ilkelerden uzaklaşma... Devamla,
üretilmiş” denilerek kolayca
kısıtlamaları ve gazeteciliğin girmesi ya da bir videonun çoğulculuk, doğrulama kültürü ve
halktan kopuş, sosyal devlet kavramının
reddedilebilir. Yalanın gerçek
karşılaştığı güçlükler de milyonlarca kez izlenmesi olarak eleştirel düşüncedir. içinin boşaltılması...
gibi sunulabildiği, gerçeğin ise
yurttaşların haber alma görmemeli. Bunlar iletişimin Yapay zekâ yaşamımızı
“yalan” diye geçiştirilebildiği
Çifte standart ‘demokrasi’
olanaklarını daraltıyor. Yalan araçlarıdır; örgütlenmenin kendisi değiştirmeye devam edecek.
bir döneme giriyoruz. Böyle bir
ABD seçmeninin çoğu, İran’la savaşa;
bilgiyi ortaya çıkaracak değil. Dijital örgütlenme, yurttaşı Siyasetin buna yanıtı yalnızca yeni
kıyımcı İsrail’e karşı koşulsuz desteğe,
ortamda kaybedilen yalnızca doğru
gazetecilik zayıfladığında, yalnızca mesajın alıcısı olmaktan teknolojilere uyum sağlamak olamaz.
kaynakların dış savaşlara aktarılmasına,
bilgi değil; toplumun üzerinde
dezenformasyonun yayılabileceği çıkarıp kamusal yaşamın etkin bir Toplumsal güveni yeniden üretmek,
artan yaşam maliyetine, ağır insani
konuşabileceği ortak bir gerçeklik
alan genişliyor. Bu nedenle basın katılımcısına dönüştürebildiği ölçüde insanları edilgen izleyiciler olmaktan krizlere ve toplumda farklı inançlar
zemini.
arasında artan gerilime itiraz etti. Sonuç:
özgürlüğü yalnızca gazetecilerin anlam kazanır. çıkarıp bilgiye birlikte ulaşan
Yönetime yönelen öfke. Komşusu Kanada
mesleki sorunu değil, toplumun Brezilya’nın 2022 başkanlık yurttaşlara dönüştürmek zorundayız.
dahil olmak üzere dünyanın pek çok
Toplumun gerçeği
gerçeği öğrenme hakkıdır. seçimi, dijital kanalların Dün montaj görüntülerle gerçek
ülkesiyle ilişkilerin krizli hale gelmesinden,
öğrenme hakkı
İşte tam da burada muhalefetin siyasi katılımı nasıl harekete çarpıtılıyordu. Bugün yapay zekâyla
kutuplaştırıcı söylemlerden yorulunduğu
Bir demokrasinin işlemesi için
dijital iletişime bakışını yeniden geçirebildiğini gösteren örneklerden gerçeğin kendisi tartışmalı duruma yorumları da dikkat çekici.
ABD’deki sonuçlar kimilerince ilerici,
herkesin aynı görüşte olması
düşünmesi gerekiyor. Çünkü konu biriydi. Lula’nın kampanyası getiriliyor. Yarın belki de en
sosyalist görüşlerin kazanımı olarak
gerekmez. Ama farklı görüşlere
artık yalnızca siyasi mesajı daha çevresinde WhatsApp grupları ve büyük mücadelemiz, neyin gerçek
da değerlendiriliyor. Demokratların
sahip insanların, en azından
fazla insana ulaştırmak değil; asıl dijital gönüllü ağları aracılığıyla olduğunu birbirimize yeniden
demokrasiye ve anayasaya sahip
olayların ne olduğuna ilişkin
konu, insanların güvenilir bilgiye içerikler paylaşıldı, destekçiler anlatabilmek olacak.
çıkma vurgusu kuşkusuz önemli. Ancak
güvenilir bilgiye ulaşabilmesi
ulaşabileceği, soru sorabileceği, harekete geçirildi. Elbette bir seçim Çünkü gerçeğin kaybolduğu yerde iç siyasetteki yansımalara karşın dış
politikada Washington’ın “Demokrasi
gerekir. Ortak gerçeklik
karşılaştığı iddiaları birlikte zaferini tek bir dijital ağa bağlamak yalnızca bilgi değil, demokrasi de
götürüyoruz” kılıfı altında dünyanın farklı
duygusu aşındığında siyasi
sınayabileceği ve demokratik doğru olmaz. Ancak bu deneyim, kaybolur.
bölgelerine savaş-çatışma götüren silah
sanayisinin çarkını döndüren emperyalist,
vahşi kapitalizm odaklı siyasetinin sona
ereceğini düşünmek fazlasıyla iyimserlik
olsa gerek.
Fon vurgunu
Atatürk’ün hastalıklarına yeni bir bakış
Diyebilirsiniz ki ülke yangın yeri, biz
günlerdir ABD seçimlerini konuşuyoruz.
Ama “küresel bir köyde” yaşadığımız
PROF. DR. ÜLGEN ZEKI OK sanılan bazı enfeksiyonların hiç de aşırı uyarımı sonucu
ortada. Yurttaşların sorunları benzer.
nadir olmadığı anlaşıldı. 1996’da gelişen Hiper Malaryal
Avrupa dahil adalet isyanı dalga dalga
aklaşık yedi yıl önce Atatürk’ün
Manisa’da yalnızca P. vivax tanısı Splenomegali Sendromu
yayılırken gençlerin umutsuzluğu, yapay
Yölümüne yol açan siroz
almış bir yaşındaki çocukta, tabloya (HMSS) tablosu; siroz zekânın kontrolsüzce ilerleyişi, teknoloji
hastalığının gelişiminin temelinde
devlerinin karlarıyla birlikte istihdam ve
Türkiye’de görülmediği düşünülen dönemlerinde kanda sıtma
toplumsal refah konusundaki bilinmezlik,
çocukluğundan itibaren birçok
P. falciparum’un da eşlik ettiğini etkeni saptanamayan
demokrasideki aşınmalar kaygıların
kez geçirdiği sıtma ataklarının rol
göstermiş, tanıyı 22 yıl sonra PCR ile Atatürk’ün ve ondan
merkezinde.
oynayabileceğini öne sürmüş ve bu
doğrulamıştım. Bu olgu bize, kanda dört ay önce yaşamını
Ülkemizde de durum farklı değil. Ağır
hipotezi sonraki araştırmalarımla
çok seyrek bulunan ve P. vivax’a çok yitiren Romanya Kraliçesi ekonomik kriz, muhalefete, gerçeklerin
güçlendirmiştim. Yanıtını aradığım
peşindeki gazetecilere baskı, hapis yolları,
benzeyen P. malariae parazitlerinin Marie'nin hastalıklarını
temel sorulardan biri, Atatürk’ün kutuplaştırıcı dil, güçler ayrılığındaki
geleneksel yöntemlerle kolaylıkla açıklayabilir.
aşınma... İktidarın önemli isimlerine
sıtma ataklarıyla böbrek sancılarının
atlanabileceğini düşündürdü. Marie gibi hiç içki
kadar uzanan fon vurgunu, hâlâ tümüyle
neden sıklıkla aynı anda geliştiğiydi;
içmeyen ve Atatürk’ten
tablo tanımlanmamış olsa da
açıklanmayan vurguncu listesi... İktidar
yeni araştırmalarım bu ilişkiye
PCR ile artan sıklık gerçeği
bir yıl kadar önce ölen Mehmet
I. Dünya Savaşı’ndaki “siper gündem değiştirmeye çalışsa da kendi
yönelik farklı bir açıklama
seçmeni dahil “Hesap verilsin” çağrıları
Araştırmalarımda toplumsal Akif Ersoy’un siroz ve sıtma
nefriti” salgınları akla gelebilir.
geliştirmemi sağladı. yükseliyor. “Şebekenin” sadece altı, ortası
sıtma taramalarında geleneksel atakları birlikte başlayıp geliştiği
Mahmut Bolat ve arkadaşlarının
değil en tepesi kim sorusu yanıt bekliyor.
Daha önce Cumhuriyet’te
yöntemlerle sıtma olgularının en için tabloya hepatit C gibi bir
yakın zamanda BMC Nephrology
Emekli, emekçi maaşa zam
yayımlanan yazılarımda, Atatürk’ün
çok yüzde 1-2’sinde saptanan P. enfeksiyonun eklenmiş olma
dergisinde yayımladıkları
açıklamalarının yama formülden
tekrarlayan sıtma ataklarına bağlı
malariae’nın, kanda organizma olasılığı var. Aynı olasılık Atatürk
Atatürk’ün böbrek hastalığının öteye geçmeyecek, yapısal sorunları
Hiperreaktif Malaryal Splenomegali
çözmeyecek seçim öncesi manevralar
sayısı çok az bile olsa tanı ve Marie için de geçerli. İyi bir
pyelonefrite değil, siper nefritine
Sendromu (HMSS) nedeniyle olduğunu görebilecek deneyime sahip...
koyabilen PCR temelli taramalarda yüzücü olduğu bilinen Ersoy,
benzediği tezine katılıyorum.
Tıpkı var olan anayasaya, AYM, AİHM
yaşamını yitirmiş olabileceğini
yüzde 20 oranına kadar Mısır’ın Nil deltasında sirozu
Ancak Atatürk’te solunum
kararlarına bile uyulmazken yeni anayasa
yazmıştım. Atatürk ile aynı
çıkabildiğini, önemli ölçüde daha tetikleyebilen şistozomiyaz
yolu tutulumu ve kanamalar
planının arkasındaki iktidar hesaplarının
yıllarda siroz sonucu ölen ve hiç
yüksek oranlarda saptanabildiğini enfeksiyonunu edinmiş olabilir.
olmaksızın sıtmanın eşlik etmesi ne olduğunu bildiği gibi. Sorunların
alkol kullanmamış olan Mehmet
çözümünün temelinde demokratik, laik,
gördüm. Bu durum Atatürk’ün 15 Rahmetli Prof. Dr. Gülendame
ve atakların tekrarlaması, etkenin
Akif Ersoy ve Romanya Kraliçesi sosyal hukuk devleti kavramına sahip
yaşında geçirdiği ilk atak dahil P. Saygı Hocamız, nehirlerinden
Hantavirüs değil, P. malariae
çıkmak yatıyor. Ekonomide düzelme
Marie’nin sıtma ile ilişkilerini de bu
malariae ile enfekte olmuş olma geçen Atatürk’ün de Suriye’de bu
olduğunu düşündürmektedir.
için de başlangıç noktası aynı... Aksi yol
bağlamda incelemiştim.
olasılığını güçlendirirken, siroz enfeksiyonu edinmiş olabileceğini
1918’de Viyana’da idrarda
vurguncu düzeninin dipsizliği.
Yazılarımda Atatürk’ün yaşadığı
hipotezini desteklemekte ve böbrek yazmıştı.
Escherichia coli üremiş olması,
böbrek sorunlarının, Plasmodium
yakınmalarına yol açan nefriti Sonuçta Atatürk’ün sirozunun İzindeyiz!
böbrekte ayrıca bakteriyel
malariae sıtması ile ilişkilendirmiş
Yarın büyük önder Atatürk’ü bir
kısmen açıklamaktadır. temelinde rol oynayabilecek
bir nefritin de geliştiğini
olsam da bu türün çok nadir kez daha saygı, sevgi ve özlemle
P. malariae da P. vivax gibi belirti başta sıtma olmak üzere birçok
düşündürüyor. 1918’in yaz
anacağız. 10 Kasım’lar hüzünlü ama
rapor edilmesi nedeniyle konuyu
göstermeksizin kronikleşerek 30- kronik enfeksiyon var. Önemli
sonunda Suriye’de geçirdiği ağır
aynı zamanda içinde olunan her güçlük
derinlemesine incelememiştim.
40 yıl boyunca kanda varlığını bir işi olmadığında yalnızca
sıtmanın P. falciparum kaynaklı
düşünüldüğünde onun yolu, umutsuzluğa
Yeni tanı yöntemleriyle elde edilen
sürdürebilir. Parazitin antijenleri akşamları keyif için içen ve hiç
olma olasılığı daha yüksek. hapsedilemeyeceğimizin de en önemli
bulgular, bu olasılığı yeniden
ispatı. Emperyalist işgalden kurtuluşa,
ve onlara karşı üretilen antikorların sarhoş görülmemiş Atatürk’ün
değerlendirmeyi gerektiriyor. Aydınlanma yolunda devrimleri, bağımsız,
Sirozun gerçek nedeni
birleşmesiyle kanda oluşan sirozunun gelişmesinde alkol
egemen Türkiye Cumhuriyeti’nin
Bugünkü tıbbi bilgiler kronik
immün kompleksler, böbrek kılcal yalnızca hızlandırıcı bir faktör
kuruluşuna giden yolda liderliği, üstün
Değişen ne oldu?
sıtmanın tek başına siroza yol
damarlarında birikip “Kuartan olabilir. Bize temel faktör olarak
mücadelesiyle her birimize kutupyıldızı.
Tıpta PCR gibi moleküler tanı açmadığını gösterse de farklı
sıtma nefropatisi” tablosuna yol neden alkolün gösterildiği başka
İzindeyiz Atam!
yöntemlerinin gelişmesiyle nadir sıtma türlerine ait antijenlerin
açabilir. Atatürk döneminde bu bir araştırma konusudur.
yen ktap 13,5x21 / Spor / 104 sayfa
yen ktap 12,5x19,5 / Öykü / 72 sayfa
yen ktap 12,5x19,5 / Ş
r / 128 sayfa
yen ktap 12,5x19,5 / Roman • Sağlık-B
l
m / 128 sayfa
yen ktap 12,5x19,5 / ŞRoman • Sağlık-B
l
m / 134 sayfa

