Katalog

( ) 1916 / 29 OCAK 1991 ‘Vardım, varım, var olacağım!’ Rosa Luxemburg! nıtını aradı.“Her savaş biraz da intihardır” diyerek Karl ÖNER YAĞCI Liebknecht’le kurduğu, devrim yoluyla savaşı sona erdir- meyi amaçlayan Spartaküs Birliği’ni (Spartakistler; 1 Ocak “İnsan olmak, işin esası. Bu da demektir ki: Sağlam 1916) kurdu ve atıldığı cezaevinde yazdığı Spartakistler Ne ve açık ve şen olmak, evet, her şeye ve her şeye İstiyor?’da (Belge), Almanya’da ihanete uğrayan işçi sınıfı- rağmen neşeli olmak... İnsan olmak demek, tüm nın kararlı ve örgütlü mücadelesini anlattı: hayatını ‘kaderin büyük tartısına’ sevinçle atıvermek “İşçilerin dünya çapındaki kardeşliği, bence yeryüzünün demektir, gerekiyorsa eğer; ama aynı zamanda da, en yüce ve en kutsal şeyi; benim yol gösterici yıldızım, her aydınlık sabaha ve her güzel buluta sevinmek idealim ve vatanım; bu ideale ihanet etmektense, hayatımı demek.” Rosa Luxemburg vermeyi seve seve kabul ederim!” BİR CESUR YÜREK! ‘YA BARBARLIK, YA SOSYALİZM!’ Polonyalı dini inancı olmayan bir Yahudi, milliyetçilikle- Cezaevinden çıkınca yine Liebknecht’le “Ya barbarlık, re uzak bir Almandı. Sakat ayağıyla erkeklerin egemen ol- ya sosyalizm!” diyerek Alman Komünist Partisi’ni kurdu duğu siyaset dünyasında bir kadın olarak var etti kendini. ve Sovyet Devrimi’yle ilgili değerlendirmelere de yer veren Paris Komünü’yle yaşıt Rosa Luxemburg (5 Mart makaleler yazdı. 1871 / 15 Ocak 1919), tarihin gördüğü en büyük kadın Rus Devrimi (Yazılama), Devrimin Güncelliği / Lenin’le devrimcilerden biri oldu. Tartışmalar / Örgütlenme ve Demokrasi (Dipnot), Ulusal Dışlanmasına, yabancılaştırılmasına, hırpalanmasına Sorun (Belge), Milletler Sorunu ve Özerklik (Belge), aklıyla, kalbiyle, aykırılıkları ve başkaldırılarıyla Seçme Yazıları Rosa Luxemburg Kitabı (Dipnot), Türkiye çocukluğundan beri karşı durdu. Üzerine Yazılar (Belge), Siyasal Yazılar (Verso), Vardım “Benim idealim, herkesi sevebileceğim bir toplumsal Varım Var Olacağım! (Destek) gibi kitaplarda yer alan düzen” diyerek Rosa’ya dönüştü. İnsanların gülmesini bu makalelerinde, tek bir ülkede işçi sınıfının kazancının sağlayan bir düzen uğruna ömrünü veren bir gül oldu. tek başına uzun dönem dayanamayacağını, bunun için Derdi insanlıktı. İsviçre’de siyaset ve ekonomi öğrenimi tüm dünyada enternasyonal bir işçi sınıfı örgütlenmesinin gördükten sonra yerleştiği Almanya’da SPD’de (Alman olması gerektiğini savundu. Sosyal Demokrat Partisi) sosyalizmi öğretti. Tükenmez enerjisi, disiplini çalışmasıyla kimin DEVRİMİ AŞAĞIDAN YUKARIYA BİR EYLEM savunduğuna bakmadan her düşünceyi sorguladı. “İnsan iki OLARAK GÖRDÜ, DEMOKRASİYE İNANDI VE ucundan yanan bir mum gibi olmalı!” düşüncesiyle kendini DEVRİMCİ KİTLE EYLEMİNİ SAVUNDU! yenileyen bir kuramcı, eylemlerin en önünde yer alan bir Bolşevik Partisi’ni ulusların kendi kaderini tayin etme, etkili bir konuşmacıydı. diktatörlük, demokratik merkeziyetçilik, terörist yöntemler gibi konularda eleştirdi. TROÇKİ: ‘ONUN SIKI, KESİN, PARLAK VE öğretisini eleştirdiği doktora teziydi. Siyasi örgütlerin bürokratikleştirilmesine, amaç haline AMANSIZ ÜSLUBU, DAİMA DÜŞÜNCESİNİN Asıl amaç olan devrimle mücadelenin aracı olan reformlar getirilmesine karşı çıktı. Devrimi aşağıdan yukarıya bir eylem HAKİKİ BİR AYNASI OLARAK KALACAK’ arasında ayrılmaz bir bağ olduğunu, söylediği Toplumsal olarak gördü, demokrasiye inandı ve devrimci kitle eylemini Sürekli okuyarak kendini yeniledi ve “Yazarken, Reform ya da Devrim (Dipnot), İkinci Enternasyonal içindeki savundu. yazdıklarımdan coşkulanmayı ve kendi içime dönmeyi hiç reformcu eğilimlere karşı bir manifesto gibiydi. “Tarihi deneyler ve bilgi edindiğimiz, güç kazandığımız unutmamaya çalışıyorum” diyerek aklındakileri etkili bir Bu kitaba eklenen Teori ve Pratik’te, reformcu siyaset ve bize idealistlik aşılayan bu ‘yenilgiler’ olmasaydı, şekilde ve cesurca yazıya döktü: anlayışına karşı çıktı: bugün nerelerde olurduk! Ve bu yenilginin gelecekteki “Hareket etmeyenler, zincirlerin ne kadar ağır olduğunu “Marks’ın dünya görüşü gibi onun temel yapıtı da zaferin tohumlarını taşımasının nedeni de budur” diyerek bilmezler. Tereddüt eden liderler fırtına halinde harekete her zaman geçerli ve nihai gerçeklerin ifadesi olan bir yenilgilerden dersler çıkardı. geçen kitleler tarafından kesinlikle bir yana itilecekler.” kutsal kitap değildir; aksine gerçeği bulma savaşında Kitle Grevleri’nde (Maya), nesnel koşulların sonucu olan ve araştırmalarında ileriye dönük zihinsel çalışmaları LUXEMBURG: ‘TOLSTOY, BÜYÜK kitlesel grevlerin işçileri radikalleştireceği, örgütlenmenin esinlendiren tükenmez bir kaynaktır.” SOSYALİZMİN BÜYÜK ÜTOPİSTLERİ mücadeleden ortaya çıkacağı kuramıyla örgütlenme Troçki’nin “Teorik düşünme ve genelleme yeteneğiyle Rosa, ARASINA KONULMALIDIR’ sorunlarını çözümledi: sadece karşıtlarından değil, aynı zamanda yoldaşlarından da Tolstoy’un Yolu (YGS) ve Tolstoy Üzerine’de (Lenin “Belirleyici unsur, kitlelerdir, bir kaya gibidir onlar, ilerideydi. Çok zeki bir kadındı. Onun sıkı, kesin, parlak ve ve Plehanov’la, Afrika) yer alan dört makalesinde değişik devrimin nihai zaferi onlara dayanarak kurulacaktır.” amansız üslubu, daima düşüncesinin hakiki bir aynası olarak yönleriyle Tolstoy’un öğretisini ve sanatını tartıştı: kalacak” dediği güçlü kalemiyle yazdı. CEZAEVİNDE YAZDIĞI ‘SPARTAKİSTLER “Tolstoy, zayıf yönleri ve perspektifindeki cesur ‘ULUSAL EKONOMİYE GİRİŞ’, NE İSTİYOR?’DA, İŞÇİ SINIFININ KARARLI radikalizmle, bir bütün olarak sübjektif bilincin gücüne ‘TOPLUMSAL REFORM YA DA DEVRİM’ VE ÖRGÜTLÜ MÜCADELESİNİ ANLATTI! idealistçe inanan büyük sosyalizmin büyük ütopistleri arasına Polonya’nın sanayisini ele aldığı Ulusal Ekonomiye Giriş Hâlâ güncelliğini koruyan Sermaye Birikiminin Temel konulmalıdır.” (Belge) adlı yapıtının ilk bölümünü oluşturan ve SDP’nin Koşulları’nda (Belge, Kaynak), kapitalizmin tek bir dünya pa- Herbaryum (Ceylan), yıllardır topladığı yapraklar yapıştırıp Parti Okulu’nda verdiği derslerden oluşan İktisat Nedir zarı oluştuktan sonra varlığını sürdürüp sürdüremeyeceği, ge- yanlarına Almanca ve Latince adlarını, çiçeklenme aylarını, (Belge); Alman üniversitelerinde okutulan resmi iktisat leceğin yeni bir barbarlık çağı olup olmayacağı sorusunun ya- renk ve kokularını yazdığı bir kitapçıktı. >> 8 15 Ocak 2026