Catalog

gorus@cumhuriyet.com.tr 19 AĞUSTOS 2026 ÇARŞAMBA 2 olaylar ve görüşler Deniz Deki Denge: Milli İrade mi, sürüklenme mi? ibrahim berkSoy pArkl Ar ve M Avi vAtAn makinE mühEndisi prof. Dr. Göktürk tüySüzoğlu aklaşık iki yıl önce GirEsun ünivErsitEsi uluslararası “terörsüz Türkiye” ilişkilEr Bölümü öğrEtim üYEsi Ydenerek başlatılan ve koşullar olgunlaştığında “devlet ge ve Doğu Akdeniz’de son projesi” olarak ilan edilen Edönemde yaşanan gelişmeler, “çözüm süreci”nin “çerçeve denizlerin artık yalnızca çevre yasa” teklifi 10 Ağustos 2026 politikası üzerinden değil, egemenlik tarihinde TBMM’de yapılan ve uluslararası hukuk zemininde yoğun görüşmeler sonucunda bir araçla ama kendi egemenlik de yeniden tartışıldığını gösteriyor. -koşullu olarak- yasalaştı. alanını teyit eden bir biçimde geldi. Yunanistan’ın geçtiğimiz yıl Güney Yasalaşan teklifin tam adı Fethiye-Kaş ve Çanakkale- Tekirdağ Kiklad adaları çevresinde ilan ettiği şöyle: “Milli Dayanışma ve anayasa değişikliği oylaması getirilecektir. Özgür Özel’in arasında ilan edilen deniz ulusal deniz parkı, İyon Adalarını da Toplumsal Bütünleşmenin gibi! Tıpkı 2010 yılındaki derin hayal kırıklığı yaratan, parkları, hem çevresel hassasiyeti kapsayacak şekilde genişletilmiş Güçlendirilmesine Dair Kanun “yetmez ama evet” olarak “Ben ve parti yönetimi yasa gözeten hem de Türkiye’nin bu ve Avrupa Birliği tarafından Teklifi”. Adı soyut bir “dilek”ten siyasi tarihimize geçen ve teklifine “evet” diyeceğiz ama sulardaki hak ve çıkarlarını görünür desteklenmişti. Atina bu adımı ibaretmiş gibi görünse de sonuçları ağır olan anayasa milletvekillerimiz seçildikleri kılan bir adım olarak okunabilir. Bu çevresel koruma ve biyolojik içeriği son derece somut olan değişikliği oylaması gibi! Tıpkı illerin ve seçmenlerinin çerçevede Mavi Vatan yaklaşımına çeşitlilik girişimi olarak tanımlasa bu yasayı “PKK’yi topluma 2017 yılındaki referandumda sesini dinleyerek özgürce oy da kısaca değinmek gerekiyor. da, ilan edilen sınırların egemenliği kazandırma”nın “ilk adımı” yasanın açık hükmüne aykırı kullanacak!” sözleri ile birlikte 2019’dan itibaren Türk dış henüz netleşmemiş sulara kadar olarak değerlendirmek olanaklı. olarak ve ayrıca henüz oy YENİ Parti Genel Başkan politikasında daha belirgin biçimde uzanması, konunun uluslararası “Devlet projesi”nden amaçlanan verme işlemi sürüyorken Yardımcısı Yaşar Tüzün’ün şu yer bulan bu yaklaşım, Ege, Akdeniz deniz hukuku açısından da dikkatle da bu zaten! mühürsüz zarflardaki oyların sözleri de -daha önceki “tipik” ve Karadeniz’de Türkiye’nin kıta değerlendirilmesini gerektiriyor. Yasa teklifi üzerine Meclis’te YSK tarafından geçerli açıklamaların bir benzeri sahanlığı ve deniz yetki alanlarına Bu tür tek taraflı ilanlar, yapılan görüşmelerin ana sayılacağına ilişkin kararının olarak- siyasi tarihimizde yer dair haklarının etkin biçimde takip uluslararası ilişkiler literatüründe stratejisi tüm muhalefeti tam bir zorla kabullenilmesi gibi! alacaktır: “Biz ‘hayır’ deseydik edilmesi gerektiğini savunuyor. “fait accompli” yani oldubitti açmazda bırakarak teklife “Evet” Siyasi tarihimizde, muhalefeti de yasa geçecekti. AKP ile Bu bakış açısı, uluslararası deniz olarak adlandırılan bir yaklaşımla demeye zorlamaktı. Kontrollü “mecbur” bırakan böylesi MHP’nin ‘barışı istemiyorlar’ hukukunun sunduğu olanakların ilişkilendiriliyor: Taraflardan biri, bir af mimarisine dayalı olarak oylamaların örnekleri çoktur. algısı kurmasına izin vermeyip o pasif değil, etkin biçimde kullanılması müzakere sürecini beklemeden güvenlikçi bir yaklaşımla, son Baskıyla sonuç almaya kumpasa çomak soktuk.” gerektiği fikrine dayanıyor. sahada bir gerçeklik yaratarak, derece dar bir perspektiften yönelik bu tür sağlıksız meclis Bu bir “sürüklenme”dir. Meis, Türkiye kıyılarına yalnızca ileride yürütülecek görüşmelerin “hedef odaklı” olarak Saray’da oylamalarının uzun vadede ülke Komisyon aşamasındaki birkaç kilometre uzaklıkta zeminini kendi lehine şekillendirmeyi hazırlanan yasa teklifine “evet” demokrasisine açtığı onulmaz grup ziyaretleri, karşılıklı bulunmasına karşın, Yunanistan amaçlıyor. demek barış ve kardeşliğe “evet” yaralar siyasi tarihimizde fikir alışverişleri, uzlaşmaya tarafından maksimalist bir deniz demek olarak “ilan” edilince, kayıtlıdır... dayalı ortak komisyon raporu türkiye’nin hak ve çıkarları yetki alanının kaynağı olarak teklife “hayır” demek güçleşti. Yeni bir yasa yapma modeli ile hazırlama çabaları nedense Deniz yetki alanlarının kıta öne sürülüyor; bu yaklaşım, Mavi karşı karşıyayız: Yasaya konu “çerçeve yasa” hazırlama sahanlığı, münhasır ekonomik bölge Vatan’ın öngördüğü kıta sahanlığı Baskıyla sonuç alma düzenleme önce “devlet projesi” aşamasında dikkate alınmamış, ve karasuları gibi farklı hukuki sınırlarıyla doğrudan çakışıyor ve Saray’dan dikte edilen olarak ilan ediliyor sonra da Saray’dan dikte edilen yasa kategoriler etrafında şekillendiği iki ülke tezleri arasındaki en hassas bu projeye “hayır” demeye Saray’ın baskısıyla Meclis bu teklifi son dakikaya kadar düşünüldüğünde, sınırları noktalardan birini oluşturuyor. hazırlanan partiler ve projeyi onaylamaya zorlanıyor. adeta bir “devlet sırrı” gibi netleşmemiş bölgeleri kapsayan bu Semadirek-Gökçeada hattında zaman milletvekilleri toplum önünde Bunun adına da “Türkiye saklanmıştır. Salt bu tutum bile tür ilanların, tarafların gelecekteki zaman gündeme gelen gerginlikler de peşinen barış ve kardeşliğe modeli” deniyor! yasa teklifine “hayır” demek için müzakere pozisyonlarını da etkileme aynı resmin bir parçası. Bu tablo göz “hayır” diyen, ülkede terörün yeterliydi! potansiyeli taşıdığı söylenebilir. önüne alındığında, Türkiye’nin attığı Belirsizlik yasası! bitmesini istemeyen, “analar Ayrıca, Meclis’te kabul edilen Türkiye’nin buna karşılığı, benzer adım daha iyi anlamlandırılabiliyor. ağlamasın” talebine sırtını Bu açıdan bakıldığında bu yasa sonrasında sürecin dönen, sürekli kandan yasa teklifi üzerine yapılan hangi pazarlıklarla nereye beslenen siyasetçiler olarak görüşmelerde YENİ Parti’nin evrileceği, zaman içinde başka “etiketlenmeye” çalışıldı. tutumu merak konusuydu. hangi yasal düzenlemelerin dikte Meclis’te bu koşullarda Yasa teklifinin tümü üzerine edileceği belirsizdir. Çerçeve yapılan oylamada muhalefet YENİ Parti adına genel başkan yasa için DEM Parti çevreleri kurumsal olarak “evet” demeye Özgür Özel’in yaptığı konuşma “bu daha başlangıç” demektedir. zorlandı. Tıpkı taktiksel olarak -haklı olarak- çok eleştirildi. Devamının nasıl getirileceği 8. EDREMİT güvenlikçi yaklaşımlarla, Böylesine önemli bir konuda henüz belirsizdir. askeri kaygılarla hazırlanan Meclis’te sergilenen ikircikli Böylesi belirsizliklerle tezkere oylamalarında olduğu tutum -korkarım- sürecin ALTINKUM çevrelenmiş bir yasa olur mu? KİTAP gibi! Tıpkı dokunulmazlıkların ilerleyen aşamalarında Böylesi çürük bir yasaya “Evet” FUAR topluca kaldırılmasını sağlayan sürekli olarak gündeme denir mi? ALANI FUARI Sandıktaki mühür kimin iradesidir? Serpil Güleçyüz Gerçek şu ki demokrasi rahatsızsa yapacağı şey dediğimiz mekanizma bir bellidir: Çözüm, koltuğu Eğitim YönEticisi toplumsal sözleşmedir. Bu koruyarak saf değiştirmekte 20 AĞUSTOS 20 AĞUSTOS sözleşmenin asil tarafı halk, değil; milli iradeye yeniden iyasetimizin en bitmeyen, vekil tarafı ise siyasetçidir. başvurmaktadır. Sher dönemde vicdanları İMZA İMZA Seçmen sandık başına gittiğinde En adil, en etiğe uygun ve yaralayan tartışmalarından yalnızca bir isme değil; o ismin 19.30 19.30 şaibesiz yol ara seçimdir. biridir parti değiştiren arkasındaki ambleme, vaat Siyasetçi etik tutumu gereği, milletvekilleri ve belediye HAKKI KESKİN OSMAN SELİM KOCAHANOĞLU edilen programa ve temsil edilen görevinden istifa ederek başkanları... değerler bütününe onay verir. bağımsız kalmalıdır. Ayrılan Bir partinin amblemiyle, onun Seçim bittikten sonra bu iradeyi vekil koltuğunu ortaya koymalı, söylemleriyle ve o kadroya yok sayarak rozet değiştirmek, gerekçesini millete anlatmalı gönül vermiş seçmenin oylarıyla asil ile vekil arasındaki o ve sandığı işaret etmelidir. Eğer sandıktan çıkıp; kısa bir süre görünmez ama kutsal bağ seçmen “Ben oyumu partiye sonra bambaşka bir rozetle boy zedelenir. Kamuoyunda ilkeli değil, senin şahsına ve haklı göstermek. Peki, bu durum basit olmaktan ziyade kişisel ikbal, gerekçelerine verdim” diyorsa, bir “siyasi tercih özgürlüğü” 21 AĞuSTOS 22 AĞUSTOS makam ve güç arayışı olarak o vekil zaten sandıktan başı dik müdür, yoksa halk iradesine algılanır. İMZA İMZA çıkacaktır. Yok eğer oy partiye yapılmış açık bir müdahale mi? verilmişse, halkın iradesi tecelli Meseleye nereden baktığınız 19.30 19.30 Ara seçim yapılmalıdır edecek ve ait olduğu yere geri önemlidir. Siyasetin teorik dönecektir. penceresinden bakıp ÖNER YAĞCI HALİL GENÇ Seçmenin sandıkta kurduğu Sandıktaki mührün hakkını “Milletvekili partisinin değil, güç dengesini masa başında milletin temsilcisidir, vicdani korumak, demokrasinin değiştirmek, her şeyden önce bağımsızlığı esastır” diyerek namusunu korumaktır. seçmene verilen söze de gölge Seçmenin iradesini her şeyin bu geçişleri meşrulaştırmaya düşürür. Siyasi esneklik üstünde tutan bir siyaset çalışanlar çıkabilir. Hatta ile ilkesizlik arasındaki o anlayışı yerleşmediği sürece, partisi ilkelerinden sapan bir ince çizgi, tam da seçmenin siyasetçinin istifa etmesi ilkeli iradesine gösterilen saygıyla atılan her saf değiştirme adımı bir duruş olarak da sunulabilir. çizilir. Eğer bir siyasetçi vicdanlarda yargılanarak Ancak işin teorisi ile sandığın partisiyle ilkesel bir ayrışma mahkûm edilmeye devam gerçeği her zaman örtüşmüyor. yaşıyorsa veya gidişattan edecektir. İnsanlığın uzaya uzanan yaşam “Öğretmenlernn, anne babalarının, Astronomden kmyaya, yolculuğunda yernz almaya hazır büyüklernn çocuklara öncelkle elektronkten sağlık alanına dek mısınız? O zaman sz de katılın uzay kazandırmaları gereken blnç budur: onlarca buluşun öyküsü bu ktapta dolmuşu Tırtıl’ın yolcuları arasına. Blm Araştırarak, rdeleyerek, soru toplandı. Üstelk elnzdek ktap serüvennz Sna’nın dedesnn sorarak öğrenmenn, blg atölyesnden, gzl odasında başlasın. yalnızca çocuk yaştak ednmenn, akıl yürütmenn can Hasan Usta’nın Sna’nın aklına ektğ blm okuyucularımıza nsanlığın tohumları nasıl da meyve vermş sıkıcı zorunluluk ya da ezberclk lerlemesne katkı sağlayan göreceksnz: ODTÜ Araştırma Görevls değl, br mutluluk br sevnç buluşlarla lgl ayrıntılı blg olan Sna Kuzey, TÜBA Genç Blm İnsanı olduğu… İlk k ktapta olduğu gb vermekle yetnmyor; hem Ödülü olarak parayı değl Ay’a gtmey yüzüncü yılında 29 Ekm 1923 blglern tazelemek, hem de yen seçyor. Bu serüvende sz de konuk derslern hazırlarken de olacaksınız uzay-kent Dönmedolap’a. blglerle dağarcıklarını uygulamaya çalıştığım yöntem bu Tırtıl’ın dğer yolcuları; ay şçler, genşletmek steyen yetşknler turzmc, peder, emlakçı ve gazetecnn oldu. Umarım başarılı olmuşumdur.” çn de eğlencel br başvuru gözünden aralayacaksınız evrenn kaynağı şlev görüyor. kapılarını. Döneblecek m Tırtıl’ın 12.5x19,5 / 31 Sayfa / Şr yolcuları dünyaya? 13,5x20,5 / 71 Sayfa / Gençlk 13,5x20,5 / 184 Sayfa / Çocuk