Catalog
Publication
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Years
- 2026
- 2025
- 2024
- 2023
- 2022
- 2021
- 2020
- 2019
- 2018
- 2017
- 2016
- 2015
- 2014
- 2013
- 2012
- 2011
- 2010
- 2009
- 2008
- 2007
- 2006
- 2005
- 2004
- 2003
- 2002
- 2001
- 2000
- 1999
- 1998
- 1997
- 1996
- 1995
- 1994
- 1993
- 1992
- 1991
- 1990
- 1989
- 1988
- 1987
- 1986
- 1985
- 1984
- 1983
- 1982
- 1981
- 1980
- 1979
- 1978
- 1977
- 1976
- 1975
- 1974
- 1973
- 1972
- 1971
- 1970
- 1969
- 1968
- 1967
- 1966
- 1965
- 1964
- 1963
- 1962
- 1961
- 1960
- 1959
- 1958
- 1957
- 1956
- 1955
- 1954
- 1953
- 1952
- 1951
- 1950
- 1949
- 1948
- 1947
- 1946
- 1945
- 1944
- 1943
- 1942
- 1941
- 1940
- 1939
- 1938
- 1937
- 1936
- 1935
- 1934
- 1933
- 1932
- 1931
- 1930
Our Subscribers Can Login And Read Original Page
I Want To Register And Read The Whole Archive
I Want To Buy The Page
25 HAZİRAN 2026 PERŞEMBE
6 SÖYLEŞİ/HABER
CHP’li Kart cumhuriyet ve demokrasinin tasfiyesinde son aşamaya gelindiğini söyledi
OHAL tehlikesi var
2 Eylül 2010 referandumundan itibaren umhuriyet ve demokrasinin tasfiye edilme-
1anayasal darbeler süreci başladı. Görünür-Csinin önündeki en büyük engel CHP. Ke-
de muhalefet vardı ama gerçekte gölge bok- mal Bey’in CHP’de bir çatışma ortamı yarat-
BM’den Türkiye’ye
su yapıldı. Taşlar 2016 dokunulmazlıkların ma misyonu var. Özgür Bey’in yaptığı miting-
kaldırılması ve 2017 referandumunda yeri- leri “kışkırtma” olarak tanımlayarak iktidara
Akbelen Ormanı ve
ne oturdu. Bu süreç Kemal Bey’in en baştan jurnalledi. Mitingler üzerinden yeni bir OHAL
“görevli” olduğunu gösteriyor. dönemi Türkiye’yi bekliyor.
Marmaris uyarısı
ski CHP Konya Milletvekili Atilla
YUSUF KÖrÜKMEZ
AtillA KArt
Kart Cumhuriyet’in sorularını
P
1954’te Konya Yeniceoba’da EKol oj İ dengesini tehdit eden rant ve
Eyanıtladı.
doğdu. Ankara Üniversitesi Hukuk
linyit madeni projelerine karşı direnen
n Kemal Kılıçdaroğlu için daha
Fakültesi’ni bitirdi. Serbest avukat
0
çevre savunucularına yönelik baskılar,
önce “edilgen bürokrat” derken
olarak çalıştı. Konya merkezli sosyal
Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları
bugün “görevli bürokrat” kavramını
çalışmalar ve dernek yapılanmaları
Konseyi’nin gündemine taşındı. BM
kullanıyorsunuz. Bu süreci anlatır R içinde görev üstlendi. Baro
İklim Değişikliği ve İnsan Hakları, İfade
yönetiminde görev yaptı. 22 ve 23.
mısınız?
Özgürlüğü, Barışçıl Toplanma ile Çevre
dönemde CHP Konya milletvekili
Benim için siyasi kırılma
Özel Raportörlerinin de aralarında
T seçilen Kart, parlamenter sistem
Başbakanlık’ın 2012/15 sayılı
bulunduğu sekiz kişiden oluşan üst düzey
terk edilerek cumhurbaşkanlığı
“Madenlerin, meraların, ormanların
heyet, 23 Nisan’da Türkiye’ye resmi bir yazı
hükümet sistemine geçilmesinin
R
halka sorulduğu 16 Nisan 2017 gönderdi.
devri, tahsisi Başbakanlık’a bağlanmıştır”
anayasa değişikliği referandumunu
genelgesiyle oldu. Bir genelgeyle anayasa
Anayasa İnsan Hakları
Hükümetten bilgi talebi
ve diğer ilgili mevzuatlar askıya alındı.
E
Mahkemesi’ne (AİHM) taşıdı.
AKP hükümetinin 60 gün içinde
Ben Danıştay’a iptal için dava açtım
yanıt vermemesi üzerine kamuoyuyla
ama esas olan CHP’nin dava açmasıydı.
paylaşılan mektupta, Akbelen Ormanı
Üç kez uyardım ancak seçim ve hukuk
ve çevresindeki zeytinliklerin linyit
işlerinin gerek görmediği söylendi. Beşli
madeninin genişletilmesi amacıyla acele
AİHM’de engellendim
çete ile mücadeleden söz edip onların
kamulaştırmalara karşı çıkan Esra Işık’ın
yolunu açacak bir düzenlemeye itiraz
30 Mart gecesi “görevi yaptırmamak için
n 2017’de mühürsüz oyların ge- Sayın Selçuk’un “Böyle bir da- 2017 referandumu oldu. Tüm bu
edilmemesi benim için ilk kırılma oldu. direnme” suçlamasıyla gözaltına alınarak
çerli sayılması ile ilgili hem CHP va açılamaz” diyeceğini düşündü- süreç Kemal Bey’in en baştan “gö-
tutuklanmasına geniş yer ayrıldı. BM
n Eylem ve söylem farkı mı ortaya
hem de siz dava açtınız. İki dava ler. Böylece benim iddialarım da- revli” olduğunu gösteriyor. Cumhu-
raportörleri, Işık’ın yaşadığı bölgeden
çıktı?
arasındaki fark nedir? yanaksız kalacaktı. Kendi sorum- riyet ve demokrasinin tasfiye edil- yaklaşık 300 kilometre uzaklıktaki İzmir
Tabii, söylem ile eylemler
Kadın Kapalı Cezaevi’ne sevk edilmesini
Referandumdan dört gün son- luluklarını bertaraf etmeye yöne- mesinin önündeki en büyük en-
bağdaşmıyor. 2014 cumhurbaşkanı
uluslararası insan hakları ihlali olarak
ra Kemal Bey ile görüştüm. Avru- lik bir girişimdi. Ben Strazburg’da gel CHP’nin kurumsal kimliği. İk-
seçimine geldiğimizde yine Erdoğan
değerlendirdi. Raporda, hükümetten
pa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 1 AİHM’nin eski başkanı ile görüş- tidara yürüyen CHP’de bir karışık-
kazandı, bu 15 Ağustos’ta Resmi
Esra Işık’ın tutuklanmasının hukuki
numaralı protokolünün 3. madde- tüm, her sayfanın sonunda “mü- lık yaratılması gerekti. Bu neden-
Gazete’de yayımlandı. Yasaya göre “Bir
gerekçelerine ve adil yargılanma hakkına
si kapsamında “referandumun ya- kemmel” dedi ama son sayfada le bir kurgu devreye girdi ve Ke-
kişinin cumhurbaşkanı seçilmesiyle
ilişkin acil bilgi talep edildi.
rattığı ihlallerin tespiti için” dava rengi değişti, çünkü sonunda sa- mal Bey atanmış genel başkan ola-
milletvekilliği sıfatı düşer”. TBMM
Raporda altı çizilen bir diğer isim ise
açtıklarını söyledi. Ama biliyoruz dece Atilla Kart yazıyordu. rak geldi. Olağanüstü kurultay yap-
başkanı, Yargıtay Cumhuriyet başsavcısı, Marmaris Milli Parkı içindeki Kızılbük
ki AİHM referandumdan kay- “Benim de bireysel baş- masının önünde engel yok ama Ke-
projesine (Sinpaş GYO) karşı yürüttüğü
önceki cumhurbaşkanı ve AKP Parti
naklanan ihlallere bakmı- vuru hakkım var” de- mal Bey’in CHP’de bir çatışma or-
hukuki ve sivil mücadeleyle bilinen biyolog
Meclisi’nin sorumluluğu olduğu için
Türkiye
yor. YSK, referandum günü dim ama bunun za- tamı yaratma misyonu var. Kurul-
Halime Şaman oldu. Şirketin, Şaman’a
tümüne yazılı olarak başvurdum. Çünkü
gelen şikâyetler üzerine yıf bir gerekçe oldu- tay yapma iradesi yok çünkü ira- karşı susturma amacıyla açtığı 300 bin
meşru
Erdoğan 30 Ağustos’a kadar istifa
liralık haksız tazminat davasıyla başlayan
bir genelge yayımladı ve ğunu biliyordum. Ni- desi teslim alındı. AKP’nin çizdi-
etmedi, hem başbakanlık hem AKP Genel
direnme
yıldırma politikalarının, idari kurumlara
“mühür taşımayan zarf ve tekim benim davam ği takvim neyse Kemal Bey onu uy-
Başkanlığı hem de cumhurbaşkanlığı
da sıçradığı belirtildi. 2007 yılından bu
oy pusulalarının dışarı- “taraf ve dava ehliyeti gulamakla yükümlü. CHP’nin etki-
ortamına
yaptı.
yana kalıcı sağlık sorunları nedeniyle
dan getirilerek kullanıldı- yoksunluğu”ndan ka- sizleştirilmesi kurgusu üzerinden
n CHP kurumsal olarak tavır almadı mı?
girdi engelli aylığı alan Şaman’ın, CİMER’e
ğı kanıtlanmadıkça geçer- bul edilmedi. cumhuriyet ve demokrasinin tasfi-
Benim ısrarım üzerine Meclis çalıştı.
yapılan isimsiz bir “çevre eylemlerinde
li sayılmasına” karar verdi. n Yani siz azledilme- yesinin son aşamasına geldik. So-
Ama o toplantıda konuyu benim takip provokatörlük yapıyor” şikâyetinin
Bundan 10 dakika sonra CHP yip CHP adına gitmiş ol- nuçta vatandaşın seçme ve seçilme
ardından hedef alındığı aktarıldı. SGK’nin,
etmeme rağmen bana söz verilmedi.
Hukuk ve Seçim İşleri bunu kabul saydınız sonuç farklı mı hakkı elinden alınıyor. Erdoğan ki-
mahkeme ve ombudsman süreçlerine
Genel başkan kamuoyuna bu konuda
eden yazıyı örgütlere gönderdi. Ya- olurdu? minle yarışacağına kendi karar ve-
rağmen hiçbir bilimsel dayanak sunmadan
hiçbir açıklama yapmadı. Gelelim,
ni “Uzatmayın” dedi. Oysa YSK’nin Benim ayaklarım yere basar, riyor. Seçme ve seçilme hakkı yok
engelli maaşını iptal ettiği ve Şaman’ın
Haziran 2015 seçimlerine... AKP
bu işlevi “yok hükmünde”dir. Çün- “Yüzde 100 davayı kazanırım” de- edilirse demokrasi adına geriye bir sosyal güvenlik hakkından mahrum
çoğunluğunu kaybetti. Hükümeti kurma
bırakıldığı vurgulandı. l İZMİR
kü 298 sayılı Seçimlerin Temel medim ama sonuç alma ihtimalim şey kalmaz.
görevi Davutoğlu’na verildi. Sonuç alır ya
Hükümleri Yasası’nda 10 madde- yüksekti. CHP’nin AİHM’ye açtığı n “Son aşama” dediniz, bir da-
da alamaz ama o görev Kılıçdaroğlu’na
de mühürsüz oyların geçerli sayı- dava dört ay, benim vekâletten az- haki adım ne olur?
verilmeliydi. Bu cumhurbaşkanını
lamayacağı tek tek yazar. Anayasa ledildiğim için kendi adıma açmak Türkiye meşru direnme ortamına
takdirine bağlı değil. Kemal Bey de
79’da da seçimlerin güvenlik için- zorunda kaldığım dava ise sekiz ay girdi. Meşru direnme şiddete baş-
talepte bulmadı. 45 gün istikşafi
de yönetilmesi için YSK’ye görev sonra sonuçlandı. vurmadan, zulme karşı direnme ve
görüşme yapıldı. CHP’nin AKP ile
veriliyor. hak arayışıdır. İktidar burada pro-
koalisyon kurma arayışına girmesi kabul
‘Suçun göbeğinde’
n Sizin açtığınız dava bu hük- vokasyonları önlemeden sorum-
edilemezdi.
me mi dayanıyordu? n Genel merkez neden ludur ama benim endişelerim var.
n Kemal Bey Devlet Bahçeli’ye
Kemal Bey’den “Mühürsüz oy- AİHM’nin bakmadığı referandum Kemal Bey Özgür Bey’in yaptığı mi-
“Birlikte hükümet kuralım, başbakan Gemi söküm
ların sayılması yok hükmündedir, üzerinden dava açtı? tingleri “kışkırtma” olarak tanım-
sen ol” çağrısı yapmıştı...
ben önce iç hukuku işleteceğim” Sonuç alma ihtimalinin çok zayıf layarak iktidara jurnalledi. Böylece
tesisinde bilimden
Bu siyasi ciddiyetsizliği gösterir. Önce
diyerek yetki istedim. Ertesi gün olduğunu bile bile açtılar. “Nasılsa iktidarın dokunulmazlıkların kal-
hükümeti kurma görevini almalı. Çünkü
CHP bana yetki verdi. Danıştay 2018’de yüzde 60’la iktidar olaca- dırılması girişimine destek verece-
uzak ‘ÇED’ kılıfı
kendisine görev verilmedi. Bunun yerine
reddetti, temyize gittik, tebligatla- ğız, bu yetkileri kullanarak parla- ğini de söylemiş oldu. Bu mitingler
Türkiye’yi ekonomik ve siyasi anlamda
İZMİR Aliağa’daki gemi söküm
rı bizzat takip ettim, 10 ayda bite- menter sistemi inşa edeceğiz” den- üzerinden yeni bir OHAL dönemi
müstemleke bir ülke haline getirme
tesislerinden yayılan tehlikeli atıklara
cek süreci 45 günde bitirdim. Ada- di. Bu, hayal dünyası, ufuksuzluk. Türkiye’yi bekliyor.
misyonunu üstlenen AKP ile koalisyon
karşı başlatılan yeni çevresel etki
let yürüyüşünün üçüncü gününde Kemal Bey, 2.5 milyon oyun çalı- n Nasıl bir OHAL dönemi bek-
arayışına girerek AKP’ye meşruiyet değerlendirmesi (ÇED) süreci, yeni bir
Kemal Bey ile görüştüm, anlattım, narak referandumun geçmesine iş- liyor Türkiye’yi?
tartışma yarattı. Türkiye Gemi Geri
verdi. 7 Haziran’dan sonra terör süreci
AİHM’ye başvuruya gitmek için tirak etti, hem de asli iştirak. Yani Yeni bir OHAL dönemi anaya-
Dönüşüm İzleme Koordinasyonu,
başladı, Davutoğlu bunun vatandaşta
yalnızca uçak bileti istediğimi söy- suçun göbeğinde, odağında. iki ay sal güvencelerin, temel hak ve öz-
halkın katılımı toplantısı sonrası sürecin
AKP’ye yönelme eğilimi yarattığını
ledim, alındı. Bir gün sonra Bülent sonra çıkıp adalet yürüyüşü yap- gürlüklerin askıya alınması, ye-
bilimsellikten uzak bir “ÇED kılıfı”
söyledi ve AKP tekrar iktidar oldu.
Tezcan aradı ve vekâletimin geri tı. Haydi oradan. O yürüyüşte hü- ni bir fiili anlamdaki faşizan sü-
olduğunu bildirdi. Koordinasyon, Gemi
n 2016’da milletvekili
alındığını söyledi. Kemal Bey’i ara- kümet güvenlik önlemleri aldı, yü- recin anayasal hale gelmesi de-
Geri Dönüşüm Sanayicileri Derneği’nin
dokunulmazlıklarının toplu olarak
dım ama geri dönüş yapmadı. rüyüşe izin verdi. Bu, Erdoğan’ın mektir. Kemal Bey mitinglerle ilgi-
(GEMİSANDER) söküm yapan bir firma
kaldırılma sürecini ve CHP’nin
n Vekâletiniz neden tam da Kılıçdaroğlu’na “Türkiye’nin re- li “kışkırtma” diyerek ihbarda bu- değil, yalnızca bir dernek olduğunu
tutumunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
hatırlatarak yetkililere “Dernek proje
AİHM’e gidecekken alındı? jiminin değişmesinin, benim tek lunuyor, hükümetin OHAL ilanı-
Mayıs 2016’da biz parlamento
sahibi olamaz” itirazında bulundu. Her
Onlar benim aylarca süren iç hu- adam olmamın yolunu açtığın için na destek vereceğini ifade ederek
dışındaydık. 24. dönemden 37 şirketin kapasitesi ve atık planı farklı
kuk işlemlerini 45 günde bitirece- sana minnettarım ve bu minnet AKP’nin önünü açıyor.
olduğu için ÇED sürecinin her tesis için
milletvekilinin imzasıyla açıklama yaptık.
ğime ihtimal vermediler. Bu iş cid- borcumu da yürümene izin vererek n Özgür Özel ve yönetimi böyle
ayrı ayrı yürütülmesi gerektiği vurgulandı.
Teröre destek veren milletvekili varsa
diyet kazanınca rahatsız oldular ve ödüyorum” teşekkürüydü. bir ortamda ne yapmalı?
l İZMİR/Cumhuriyet
elbette Genel Kurul’a gelir, her milletvekili
engellediler. Bana vekâlet verdikle- Sayın Özel, Erdoğan’ın 19 Mart
dosyasının içeriğine göre “evet” veya
‘Bir kurgu devrede’
ri gün Sami Selçuk’tan da hukuk- 2025’te demokrasi treninden indi-
Kaplumbağalara
“hayır” der ama toplu soruşturma olmaz,
sal görüş istemişler ve ikimizin bir- n Hem geçmiş süreç hem de bu- ğini söyledi. Ancak bu yanlış, zi-
dosyaların hepsi aynı torbaya konmaz.
birimizden haberi yok. Sayın Sel- günkü mutlak butlan kararı ve ra Erdoğan hiçbir zaman demokra-
işkence yapıldı
Bu gerçekte HDP’ye siyasi operasyondu.
çuk da benden daha güçlü biçim- ardından yaşananları göz önü- si trenine binmedi. Lideri halk ya-
Kemal Bey’le telefonda görüştüğümde,
de uluslararası örneklerle bilimsel ne aldığınızda nedir söz ettiğiniz ratır. Özgür Bey demokrasi kahra-
Aydı N Kuşadası ve İzmir Selçuk
sırada CHP milletvekillerinin olduğunu,
görüş hazırlamış. Ben bunu sosyal “görev”? manı olma sürecini başlattı. Artık
sınırındaki Pamucak Sahili’nde, son bir
demokrasinin hedef alındığını söyledim.
medyada bir teşekkür görüp araş- Aslında 12 Eylül 2010 Ana- yükü daha ağır. Yönetimde Kemal
haftada iki üzücü olay yaşandı. Geçen
Anayasaya aykırı olmasına rağmen
tırınca öğrendim. Raporu bir müd- yasa referandumundan itibaren Bey dönemindeki oligarşik yapıya
gün Kuşadası
terörle ilişkilendirildiği için “evet”
det gizlediler. Bu bir suçüstü bel- Türkiye’de anayasal darbeler sü- mahkûm olmamalı. Bunu kendisi- açıklarında ayağına
diyeceklerini beyan etti. Eğer bir siyasetçi taş bağlanmış
gesidir. Ben bunu da 1.5 ay sonra reci başladı. Görünürde muhale- ne de yazdım. Çünkü o zaman deği-
halde bulunan
meramını anlatamıyorsa sorunu kendi
AİHM’ye ulaştırdım. fet vardı ama gerçekte gölge bok- şim iddiasında soru işareti oluyor.
‘ ve balıkçıların
yetersizliğinde aramalı. Kararlı ve
n Genel merkez madem üzerini su yapıldı. Benim için taşların ye- Arkadaşlarına yakınlığı olabilir, in-
yardımıyla
güven verecek biçimde içini doldurarak
örtecekti, neden Sami Selçuk’tan rine tam oturması Mayıs 2016 do- sanidir ama bu yaklaşım devlet ve
kurtarılan bir
anlatabilmeli.
bir çalışma yapmasını istedi? kunulmazlıkların kaldırılması ve parti yönetimi dışında tutulmalı.
caretta carettanın
ardından, bu
kez Pamucak
Siyaset kurumsallaşmadığı için liderin vizyonu önemli
Sahili’nde benzer
bir yöntemle öldürülmüş bir deniz
n Yeni parti kurmak veya baş- gibi elinde tutacak ve CHP’nin kalmamak adına yapılması gereken şekilleniyor. Özgür Bey de toplumun
kaplumbağası kıyıya vurdu. EKODOSD
ka bir partiye geçme noktasında- başında sallayacak. Çok kritik de bu. ona verdiği lider olma görevini
Başkanı Bahattin Sürücü, “Canlılara
ki düşünceniz nedir, karşılık bu- bir tablo. Bence Özgür Bey doğru Türkiye’de siyasetin görgüsü, üstlenerek, o sorumlulukla, arkadaş yönelik bu tür bir davranış kabul
edilemez. Bu, doğaya ve yaşam hakkına
lur mu? yapıyor. Bir yandan CHP’de kalma kültürü, kurumsallaşması grubuna mahkûm olmadan yeni bir
karşı yapılmış son derece üzücü ve
Kurultay yapılmazsa iktidar 26 mücadelesi verirken diğer yandan gerçekleşemedi. Türkiye’de kurumsal yapı inşa etmeli. CHP’nin
insanlık dışı bir eylemdir” ifadelerini
Temmuz’dan itibaren CHP’nin başka parti seçeneklerini de masada demokrasinin gelişmesi liderlerin misyonunu üstelenen ama bunu da
kullandı. l İZMİR/Cumhuriyet
kapatılmasını Demokles’in kılıcı tutuyor. Çaresiz olmamak, ortada kapasitesi ve vizyonuna göre genişleten bir yapı oluşmalı.
‘

