Catalog
Publication
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Years
- 2026
- 2025
- 2024
- 2023
- 2022
- 2021
- 2020
- 2019
- 2018
- 2017
- 2016
- 2015
- 2014
- 2013
- 2012
- 2011
- 2010
- 2009
- 2008
- 2007
- 2006
- 2005
- 2004
- 2003
- 2002
- 2001
- 2000
- 1999
- 1998
- 1997
- 1996
- 1995
- 1994
- 1993
- 1992
- 1991
- 1990
- 1989
- 1988
- 1987
- 1986
- 1985
- 1984
- 1983
- 1982
- 1981
- 1980
- 1979
- 1978
- 1977
- 1976
- 1975
- 1974
- 1973
- 1972
- 1971
- 1970
- 1969
- 1968
- 1967
- 1966
- 1965
- 1964
- 1963
- 1962
- 1961
- 1960
- 1959
- 1958
- 1957
- 1956
- 1955
- 1954
- 1953
- 1952
- 1951
- 1950
- 1949
- 1948
- 1947
- 1946
- 1945
- 1944
- 1943
- 1942
- 1941
- 1940
- 1939
- 1938
- 1937
- 1936
- 1935
- 1934
- 1933
- 1932
- 1931
- 1930
Our Subscribers Can Login And Read Original Page
I Want To Register And Read The Whole Archive
I Want To Buy The Page
gorus@cumhuriyet.com.tr
20 EKİM 2026 SALI
2 olaylar ve görüşler
olsuzlukları üzerine, ciddi,
Yaçığa sorumlu bir
çıkarmakla ünlü haber yapmak
Doğal afetlerde
gazeteci Murat isteyen
Ağırel’e kurulan namuslu bir
“kumpas”ın gazetecinin,
öyküsünü dün yani Murat
Cumhuriyet’te, Ağırel’in,
hukuki sorumluluk
Barış Terkoğlu karapara
‘Ağırel’e kumpas’ın
uzun uzun yazdı. aklayıcılığı
SUNA TÜRKOĞLU Bu nedenle yapanlar
korkutuculuğu
burada onu tarafından
E. DanIşTaY ÜYEsi
tekrarlamaya gerek ortaya atılan
gelen belgelerin
yok. iddialardan
stanbul’da geçen günlerde
gerçekliği hakkında
Ama “Ağırel’e dolayı, üstelik zaten
etkili olan ve son 84 yılın en
kuşkular duyuyor ve bu
Kumpas” olayındaki evinde hapsedilmişken,
İkuvvetli yağışları arasında
arada, Sarıgüller de
korkutuculuk, Emniyet’te gözaltına
gösterilen sağanak; sel ve
iddiaları reddediyor.
“Fon soygunu” alınması ve
4) Ağırel’i
taşkınlara yol açarak can ve
haberlerinden dolayı sorgulanmasıdır.
Almanya’dan
zaten ev hapsinde Bu yazıyı bitirdiğim
mal kayıplarına neden oldu.
arayan kişiler,
olan Murat Ağırel’in, sırada, henüz savcılığın
Yaşananlar, “idarenin hukuki
Ağırel’in, kendisine
“kumpas” olduğu çok kendisi hakkında Sulh
sorumluluğu” konusunu bir kez
verdikleri bilgileri
belli olan bir iddia Ceza Hâkimliğinden ne
daha gündeme getirdi.
haberleştirmediğini
üzerine, gözaltına karar istediği ve yargıcın
Yaşamı doğrudan etkileyen
ve kendilerini Sarıgül
alınmasından ne karar verdiği hakkında
ve ciddi zararlara neden
ailesine ihbar ettiğini,
kaynaklanıyor. bir bilgi kamuoyuna
izni, ruhsat gibi) olabilir. Hatta İdarenin yürüttüğü hizmetten
Sarıgül ailesinin de
olan afetlerin yol açtığı
HHH yansımamıştı.
hiç işlem tesis etmemek de kaynaklanan sorumluluğunu
bunun üzerine kendilerini
Bu “korkutuculuğu” Eğer bu istek
olumsuzlukların giderilmesi
tehdit ettiğini iddia
(imara aykırı yapıyı yıkmamak, yok saymak mümkün değildir.
anlatmak için, ve/veya karar,
konusu “yardım” olarak mı,
ederek Ağırel hakkında
“kumpas” olayının doğrudan serbest
iskansız yapılar için yıkım (Danıştay 8. Dairesi’nin
“hukuki sorumluluk” olarak
şikâyette bulunuyor.
aşamalarını, sadece bırakılmasından
kararı vermemek, yerleşime K:2014/2144 sayılı kararı)
mı nitelendirilmelidir? Zira
5) Savcılık, bu
basit basamaklar daha farklı bir yönde
engel olmamak gibi) idari işlem İdarenin imar planlarını
bu nitelendirme, zararın
şikâyetler üzerine,
halinde özetlemek olursa, bu “kumpas”ın
kategorisi içinde yer alır. İdari ve yapılaşma koşullarını
giderilmesinde ve hak
Milletvekili olan Mustafa
gerekiyor: korkutuculuğu, sadece
eylemler ise idarenin maddi fiil “tehlike yaratmama” bakış
Sarıgül hariç, Sarıgül
sahipliklerinin belirlenmesinde
1) Ağırel’i gazeteciler için değil,
ve hareketleri şeklinde beliren açısıyla, bilimsel olarak ve
ailesinin üyelerini ve
Almanya’dan arayan ve herkes için “toplumsal
devletin veya daha dar
zaten ev hapsinde olan
tasarruflarıdır. çevresel özellikleri dikkate
kendilerinin de karapara bir karabasana”
bir kavramla, idarenin
gazeteci Murat Ağırel’i
aklayıcısı olduklarını dönecektir:
İkinci koşul bir zararın alarak belirlemesi gerektiği
yükümlülüğünü ortaya
16 Ekim’de gözaltına
kabul eden kişiler, Çünkü, bu
varlığıdır. İdare yönünden tazmin kuşkusuzdur.
koyacaktır.
alıyor; gözaltındakiler,
karapara aklaması “kumpas” iddiacıları,
borcunun doğması için zararın İkinci olarak, yerleşime
Yardım, yardım edenin
Emniyet’te
yapıldığı konusunda, Murat Ağırel’i
kesin olarak ortaya çıkmış, elverişli olmayan yerleri iskâna
vicdanına ve isteğine kalmış iken
sorgulandıktan sonra 19
Sarıgül ailesi aleyhine karalama amaçlarını
miktar olarak belirgin, gerçek açmak, yerleşmeye izin vermek
Ekim’de, adliyeye sevk
hukuki sorumluluk, yükümlü
bir iddiada bulunuyor. gerçekleştirirlerse...
zarar olması gerekir. İdarenin de idarenin kusuruna işaret eder.
ediliyorlar.
2) Ağırel iddiaların Herkes telefonuna
tutulanın insiyatifinde değildir.
HHH
hukuki sorumluluğunun doğması Özellikle de “riskli alan” ve “afete
gerçekliğini anlamak gelen bir ihbardan
Yasal düzenlemeler ve özellikle
Bu basitleştirilmiş
için belge istiyor ve dolayı, telaşla bunu
için gerekli olan üçüncü koşul maruz bölge” kavramlarının
de idari yargı yerlerince verilen
basamaklardan açıkça
iddiaları karşı tarafa, yani tahkik etmeye
ise illiyet (nedensellik) bağıdır. mevzuatımıza girmesiyle
kararlar bu tür olaylarda idarenin
görülen korkutucu
Sarıgüllere de soruyor. kalktığında, ihbarı
İdarenin eylem ve/veya işlemi
idareye bu konuda önlem alma
hukuki sorumluluğunu ortaya
süreç:
3) Ağırel, yaptığı yapanın şikâyetiyle
ile (bir kamu hizmeti ile) zarar
yükümlülüğü getirilmiştir.
koymaktadır.
Karapara aklayıcılığı
araştırma ve kendisini hapiste
arasında bir bağ kurulabilmesini
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
hakkındaki iddialar
incelemelerden sonra bulabilir!
Yasal düzenlemeler ifade etmektedir.
Budayeva kararında, doğal
Doğal afetler önceleri,
Toplumun genel yaşamını afetler karşısında devletin
öngörülemez ve engellenemez
etkileyen afetler nedeniyle pozitif edim yükümlülüğünün
olarak nitelendirilip bu
alınacak önlemler ve yapılacak kapsamını belirlerken iki noktayı
nedenle idareye sorumluluk
yardımlar 1959’da kabul edilen esas alır: Afetin yakınlığının
7269 sayılı yasayla belirlenmiştir. yüklenmezken bugün zararın tespit edilebilir olması ve
Özlem ve Öneriler
Genel yaşama etki eden afetlerde oluşumunda, önlenememesinde afetin insanların iskân edildiği
uğranılan zararların devlet veya artmasında idarelerin bir yerleşim alanını yeniden
tarafından giderilmesi iki şekilde bir hizmet kusurunun etkilemiş olup olmaması. Kemal a nadol dönüştürmüş, dönüştürebilmiştir!
sağlanabilir: bulunduğunun tespiti halinde, Mahkemeye göre, devletin Bu nedenledir ki gidenlerin
Eski CHP GruP Başkan VEkili
Birincisi, devletin afet ile kusurları oranında sorumlu pozitif edim yükümlülüğünün çok, kalanların az olması
ünyadaki varlıkların gerçek
ilgili yasal düzenlemelerde tutulmaktadırlar. kapsamı, yaşam hakkına yönelik olayın ciddiyeti ve tehlikesini
Ddeğeri ancak onu yitiren
belirtilen koşullarda ve Bir kamu hizmetinin tehdidin kaynağına ve bu hakka kanıtlamaktadır.
kişi ve gruplar tarafından ortaya
afet sonrası çıkarılan özel görülmesinin gerekli olduğu yönelik riskin hafifletilebilir olup
Şimdi ne olacak?
çıkarılabilir. Onun içindir ki
düzenlemelere göre verdiği nakdi durumda, hizmetin hiç olmadığına bağlıdır.
Türkiye Cumhuriyeti, tarihinde
malum, “butlan” kararı üzerine
yardımlar ve tanıdığı kredi vb. işlememesi, geç veya kusurlu İdarenin üçüncü kusur halini
görülmemiş bir bunalım içinde.
CHP’liler ana kümeden ayrılmışlar
imkânlar; ikincisi, afetten zarar işlemesi hizmet kusurunu gözetim ve denetim görevinin
Ekonomik, sağlık, barınma, eğitim,
ve göçmen kuşlar gibi bir başka
görenlerin idari yargı yerlerinde oluşturmakta ve kusurlu ihmali oluşturmaktadır. Bu
tarım sorunları tam bir ateşten
küme oluşturmuşlardır.
açabilecekleri davalardır. idarenin, kusuru oranında sorumluluk devletin, yaşam
gömlek! Ama gündeminde bunlar
Kimileri ömrünün son
Afet sonrasında ortaya çıkan zararı tazmin etmekle yükümlü ve mülkiyet hakkını koruma
yok! İktidar muhalif belediyeler
günlerinde çağdaş belgeler
idari sorumlulukta zarar olduğu idari yargı yerlerince görevinden doğmaktadır. Devlet,
üstünde kasırga estiriyor. İletişim
arasında onurlu yerini alan
görenlerin idare mahkemelerinde kabul edilmektedir. “Zarara koruma görevini idareden,
araçlarını kapatarak ve her şeyden
1961 Anayasası halkoylamaları
açacakları davalar, hak birden fazla idarenin eylem ve üçüncü kişilerden ve kişinin
öte yargı organını sopa olarak
çalışmalarını düşünerek gözyaşı
sahipliliğinin belirlenmesi gibi işlemleriyle sebebiyet vermiş kendisinden kaynaklanacak
kullanarak gündem yaratıyor,
dökmüştür. O anayasa ki ülkemize
konularda iptal davası, zararın olmaları durumunda, kusur her türlü tehlikeyi, alacağı
değiştiriyor.
Anayasa Mahkemesi, Cumhuriyet
giderilmesi konusunda ise oranlaması yapılmak suretiyle uygun önlemlerle bertaraf
YENİ Parti’ye yönelen kitleler
Senatosu, yargı ve yargıç
tazminat davalarıdır. zararın tazmininin kusurlu etmek suretiyle yerine getirmek
özellikle Atatürk’ün kurduğu
güvencesini, basın özgürlüğünü,
Doğal afet nedeniyle oluşan olunan oran nispetinde olmak durumundadır. Kaçak veya plana
rejimin birlik ve dirliğini istiyorlar.
toplusözleşme ve grev hakkını,
hasar ve tahribata ilişkin üzere, sorumlu idarelerden ayrı aykırı yapılaşmayı önlemek ve
Bu nedenle anayasanın ilk dört
hepsinden öte demokrasinin
hizmetlerin yürütülmesi ise ayrı tahsil edilmesi sorumluluk varsa yıkmak, en bilinen önleme
maddesiyle 42 ve 66. maddelerinde
olmazsa olmaz koşulu “güçler
1995’te kabul edilen 4123 sayılı ve tazminat hukukunun en temel ve denetim görevi örneğidir. Yapı
yapılacak oylamalara, her türlü
ayrılığı”nı getirmiştir.
yasaya göre yapılmaktadır. prensiplerindendir.” (Kapatılan denetimleri hiç ihmal edilmemesi
değişikliğe karşı çıkıyorlar.
Kimi CHP’liler ortanın solunda,
Bu yasalar, Anayasa’ya göre Danıştay 14. Dairesi’nin gereken görevlerin başındadır.
Parti ideolojisinde
“Toprak işleyenin, su kullananın;
sosyal bir hukuk devleti olan K:2018/3487 sayılı kararı) Son olarak arama-kurtarma
Kemalizmin tastamam
yoksulluk kader değildir” belgileri
Türkiye Cumhuriyeti’nin doğal Tazmini gereken gerçek zararın faaliyetlerinden doğan idari
uygulanmasını istiyorlar. Elbette
altında verilen emek ve demokrasi
afetlerde vatandaşlarına yönelik afetin meydana geldiği tarih esas sorumluluğu üzerinde durmak
güncelleştirilerek! Ama yenilik,
günlerini anımsamış, belleğini
sorumluluğunu bizzat devletin alınarak hesaplanması gerektiği gerekir. 7269 sayılı yasanın 4.
değişiklik adına çarpıtılarak ve
birinci parti oldukları 1973 ve
kabul etmesinin sonucudur. Bu de yargı kararlarıyla ortaya maddesi ile bu madde uyarınca
savrularak değil!
1977 yıllarına götürmüştür. Kimi
sorumluluk zaman içinde, yargı konmaktadır. hazırlanan yönetmelik, afet
Mide bulandıran son siyasal
12 Mart 1971 ve 12 Eylül 1980
kararlarıyla da pozitif yönde sonrası alınacak tedbirler ve
transferler, iktidarın “milli irade”,
idarenin kusur halleri darbelerine karşı karakollarda,
değişikliğe uğramıştır. yapılacak yardımları, kamu
kavramından vazgeçerek yaptığı
sıkıyönetim mahkemelerinde
Oluşan zararın yalnızca doğal hizmeti olarak değerlendirmek
Hukuki sorumluluğun
oyunlar önseçimin zorunlu
verdiği hukuk, adalet ve demokrasi
afetten değil, birden çok faktörün suretiyle, idareye bu hizmetlerin
olduğunu ortaya çıkarıyor. Merkez
koşulları savaşımını anımsamıştır. Evren
bir araya gelmesi ile oluşması yerine getirilmesi konusunda
yoklaması ve önseçim tabancaya
cuntasının kapattığı partisinin
İdari yargı kararlarıyla idarenin ve idarenin yürüttüğü hizmetten görev yüklemiştir.
benzer; can da kurtarabilirsiniz,
Aşırı yağış elbette bir doğa küllerinden doğarak siyasal
hukuki sorumluluğunun koşulları bağımsız düşünülemeyecek
cinayet de işleyebilirsiniz.
olayıdır. Sel de bir doğal afet yaşama döndüğünü kıvançla
ortaya konulmuştur. Birinci olması halinde, idarenin önlem
Günümüz AB partilerinin
olarak kabul edilir. Bunların düşünmüştür.
koşul, idarenin bir işlem veya alma ve zararı önleme görevinin
tamamı delege sistemini
doğa olayları olması, devletin Bu gelgitler onu bugünün acı
eyleminin bulunmasıdır. İdarenin sorgulanması gerekir. Özellikle
bırakmıştır. Önemli olan sağlıklı,
ve dolayısıyla idarenin hukuki gerçeğine götürmüştür. 1924’teki
tek taraflı olarak, icrai nitelik de idarenin yasal düzenlemelerle
güvenli üye sistemidir. “Naylon”
sorumluluğunu ortadan Lozan ezikliğini gideremeyen
taşıyan kesin ve yürütülmesi görevli kılınmasına karşın
olmayan bir üyelik. Yasal engeller
kaldırmaz. Bu nedenle de idarenin güçlerin Kemalizmi tasfiye
gerekli işlemleri idari işlemler bu görevini gereği gibi yerine
bununla aşılır. Sorunu çözecek
sorumluluğunun koşullarıyla planı gerçekleşmiş; bir “adliye
olup bunlar objektif nitelikteki getirmemesi durumunda doğal
uzman kadrolar var.
idarenin hizmet kusuru mahkemesi”, “hukuken batıl”
düzenleyici işlemler (örneğin afeti zorlayıcı sebep olarak
Yeni umut, özlem ve önerilerle
oluşturan işlem ve eylemlerinin bir kararla koca, koskoca CHP’yi
imar planları) olabileceği gibi, nitelendirip sorumluluktan
YENİ Parti’nin yolu açık olsun...
var olup olmadığının incelenip adı var kendi yok bir varlığa
subjektif nitelikteki kişisel kaçınması mahkemelerce
değerlendirilmesi gerekir.
işlemler de (yer seçimi, imar kabul edilmemektedir.
kitapları...

