Catalog

26 NİSAN 2026 2 EDITÖRDEN rtık hata yapma lüksümüz yok. Çünkü hatalarımız kaydediliyor, Apaylaşılıyor ve hatırlanıyor. Hata, bir deneyim olmaktan çok bir kayda dönüşüyor. Bir anlık yanlış, yıllarca dolaşımda kalabilen bir içerik haline gelebiliyor. Bu yüzden insanlar artık hatadan değil, hata sonrası görünürlükten korkuyor. Yanlış yapmak değil, yanlış görünmek Venedik, sular tedirgin ediyor. Bu değişim, insanın başarısızlıkla kurduğu ilişkiyi de KENT NEDEN BU dönüştürüyor. Çünkü hata yapma olasılığı azalmadıkça değil, hata KADAR ÖNEMLI? kaldırma kapasitesi zayıfladıkça altında mı kalacak? VENEDIK ve lagünü, 1987’den risk almak zorlaşıyor. bu yana UNESCO Dünya Mirası İnsan denememeye başlıyor. 61. Venedik Bienali’ne ev sahipliği yapacak Listesi’nde “ayrılmaz bir bütün” Yanılmamayı seçiyor. Güvende olarak yer alıyor. Yaklaşık 550 olan kent yalnızca sanat dünyasının değil, kilometrekarelik alanı ile Akdeniz’in kalmayı öğreniyor ama bunun bir en büyük lagünü olan bu ekosistem bedeli var. iklim krizinin de en kırılgan sahnelerinden. önemli bir biyolojik çeşitliliğe, Hata yapmayan insan, Yeni bir bilimsel çalışma, yükselen deniz su ürünleri yetiştiriciliğine ve öğrenmeyen insana dönüşebilir. hayati ekosistem hizmetlerine ev seviyesinin bu tarihi kent için büyük Başarısızlıktan kaçınan zihin, sahipliği yapıyor. Ancak bu eşsiz yapı aynı zamanda ciddi bir baskı aynı zamanda yenilikten de maliyetleri beraberinde getirdiğini söylüyor. altında: Kent yılda 22 milyondan uzaklaşabilir. fazla ziyaretçi ağırlıyor, turizm Tam da bu noktada ilginç aftaya dünyanın gözü hava olayları ve artan su baskınları, bu Venedik, son 150 yılda giderek daha ekonomisinin yıllık hacmi yaklaşık bir kırılma ortaya çıkıyor: Son 2–3 milyar Avro’ya ulaşıyor. Buna bir bir kez daha Venedik’te benzersiz yerleşimi doğrudan tehdit sık su baskınlarıyla karşılaşıyor. dönemde özellikle sosyal medya de büyük liman faaliyetleri ve nüfus olacak. 61. Venedik ediyor. Tam da bu sırada yayımlanan Üstelik kentin yüzde 50’den fazlası, kaybı ekleniyor. 1950’lerin başında içeriklerinde başka bir eğilim Bienali, “In Minor yeni bir bilimsel çalışma, Venedik’in 2020 itibarıyla ortalama deniz yaklaşık 170 bin olan Venedik dikkat çekiyor: Kusursuzluk HKeys” (Minör Tonlarda) geleceğine ilişkin önemli bir tablo seviyesinden yalnızca 80 santimetre nüfusu, 2024 itibarıyla 50 binin yerini “samimiyet”e bırakıyor başlığıyla 9 Mayıs–22 Kasım tarihleri ortaya koyuyor. Scientific Reports ile 1.20 metre arasında bir yükseklikte altına düşmüş durumda. Tüm bu gibi görünüyor. TikTok ve veriler, Venedik’i yalnızca romantik arasında izleyiciyle buluşacak. Bienalin dergisinde yayımlanan “Venedik bulunuyor. Bu da deniz seviyesindeki YouTube’da sıkça karşılaştığımız bir kültürel miras temsili değil, düşünsel çerçevesi, 2025’te yaşamını ve lagünü için deniz seviyesinin sınırlı artışların bile kent üzerinde iklim krizi çağında sürdürülebilirlik o “doğal”, “plansız”, “gerçek” yitiren Kamerunlu-İsviçreli küratör yükselmesine karşı uzun vadeli uyum büyük etkiler yaratabileceğini tartışmalarının en çarpıcı içerikler... Koyo Kouoh tarafından oluşturuldu. yolları” isimli araştırma, yükselen gösteriyor. Çalışmada, 2100’e kadar odaklarından biri yapıyor. Hatayı, eksikliği bilinçli Kouoh, bu göreve getirilen ilk Afrikalı deniz seviyesi karşısında Venedik ve göreli deniz seviyesinin düşük emisyon kurgulamak “hatasızlık” kadın küratör lagününün ne kadar dayanabileceğini senaryosunda 42 santimetreye, çok DAIRESEL baskısına bir yanıt ama bu olarak da tarihe ve önünde hangi uyum seçeneklerinin yüksek emisyon senaryosunda ise 81 FLORA samimiyet ne kadar gerçek? geçti. Bienalin, bulunduğunu inceliyor. santimetreye ulaşabileceği belirtiliyor. Her şeyin bu kadar kurguya onun kurduğu Daha uç olasılıklarda bu artışın dönüştüğü bir ortamda, YÜKSELEN DENIZ kavramsal çerçeve 1.80 metreye kadar çıkabileceği de samimiyet de bir performans ARTAN MALIYET korunarak yapılacak vurgulanıyor. biçimine dönüşmüş olabilir mi? olması başlı başına Bugün kenti büyük taşkınlardan Bu kırılganlığın bedeli yalnızca “Çok gerçek görünüyor” dediğimiz koruyan en önemli sistem, MoSE anlamlı. Ama bu yıl çevresel değil, ekonomik olarak da şeyin, aslında iyi kurgulanmış bir Venedik’e bakmayı adı verilen hareketli bariyerler. Bu büyüyor. Araştırmaya göre deniz Yeri değişecek mi? AYÇA doğallık olması ihtimali... önemli kılan tek sistem, yüksek su anlarında lagün seviyesi yükselmeye devam ederse CEYLAN Belki de kusursuzluk yerini BILIM insanları Venedik için farklı şey sanat değil. ile deniz arasındaki bağlantıyı geçici Venedik’in merkezini korumak uyum seçeneklerini değerlendiriyor. gerçekten samimiyete bırakmadı. ayca_ceylan Kentin kendisi de olarak kapatıyor. Ancak çalışma, için ileride ek bent ve set sistemleri Bunların başında mevcut sistemin Sadece kusursuz bir samimiyet son yıllarda iklim deniz seviyesi yükseldikçe bu sürdürülmesi, yani açık lagün modeli gerekebilir. Bu tür bir müdahalenin performansına dönüştü. geliyor. Diğer seçenekler arasında krizinin en çarpıcı sembollerinden biri bariyerlerin daha sık ve daha uzun maliyeti ise senaryoya bağlı olarak 500 Bu da yeni bir çelişki yaratıyor: kenti setlerle çevreleyen halka haline gelmiş durumda. süre kapalı kalmak zorunda olacağını milyon ila 4.5 milyar Avro arasında İnsan hem hata yapmaktan bentler, lagünü daha kalıcı biçimde Venedik uzun vurguluyor. Bunun değişiyor. Başka bir deyişle, iklim kapatan yapılar ve son aşamada geri korkuyor hem de hatalı zamandır suyla sonucu ise yalnızca krizini ertelemek koruma maliyetlerini çekilme senaryosu (kentin taşınması) görünerek “gerçek” olmanın yer alıyor. Araştırmacılara göre deniz yaşayan bir kent. taşkınları önlemekle de giderek ağırlaştırıyor. Bu tablo bize yollarını arıyor. seviyesindeki artışın 75 santimetre Ancak artık sınırlı değil. Lagün çok açık bir şey söylüyor: Emisyonlar Sonuçta elimizde garip bir ile 1.75 metre aralığına ulaşması, konu yalnızca ekosisteminin zarar azaltılmazsa, dünyanın en önemli denge kalıyor. Bir yanda hatayı Venedik için kritik bir uyum eşiği kentin romantik görmesi, liman kültür kentlerinden birinin korunması yaratacak. Bu eşik aşıldığında sıfırlamaya çalışan bir dünya, kanalları ya faaliyetlerinin giderek daha zor ve daha maliyetli bugün kullanılan koruma modelinin diğer yanda hatayı estetik bir yetersiz kalabileceği belirtiliyor. Çok da mevsimsel zorlaşması ve koruma hale gelecek. Üstelik mesele, yalnızca unsura dönüştüren bir kültür. yüksek emisyon senaryosunda taşkınları maliyetlerinin artması yapıları ayakta tutmak da değil. Hepinize iyi pazarlar... bu aşamanın 2070’lerden önce değil. Deniz gibi yeni sorunları da Kent lagünle bağını kaybettiğinde beklenmediği, düşük emisyon seviyesindeki beraberinde getiriyor. aslında kendi tarihsel karakterinin bir DENIZ ÜLKÜTEKIN senaryosunda ise 22. yüzyıla yükselme, aşırı Araştırmaya göre bölümünü de kaybetmiş olacak. ötelenebileceği ifade ediliyor. deniz.ulkutekin@cumhuriyet.com.tr Tasarım bir meslek olarak yeniden doğuyor asarım ile ilgili meslekler, içinde varmadan görmek. Mimarlık ve tasarım bulunduğumuz çağda en fazla ofislerinin yalnızca tasarım ve çizime dayalı dönüşüm yaşayanlar arasında. işlerini değil, aynı zamnda istatistik ve analize Bizimki gibi herkesin her işe dayalı işlerini de dönüştüren, hızlandıran bir Ttalip olduğu, işi uzmanlarına araç yapay zekâ. Beraberinde getirdiği taklit, bırakamadığımız ve konu tasarım olunca telif, veri güvenilirliği ve mesleki niteliğin herkesin söyleyecek bir sözü olduğu aşınması gibi konuların bile hızla eskidiğini coğrafyalarda 10 yıllardır tasarımın sırf estetikle ve önemsizleştiğini düşünüyorum. Dünya bir ilgili bir konu olmadığını yandan yapay zekâ teknolojilerinin ardından anlatıyorduk. En az dört yıllık sanki onu kovalarcasına ilgili mevzuatları üniversite eğitimi sonrası ve etik çerçeveleri yetiştirmeye çalışıyor, yapılabilecek bir mesleki diğer yandan bildiğimiz anlamda “özgünlük” kavramı sınıf atlıyor. Makinenin hâlâ emekleme uzmanlık alanı olduğunu aşamasında olduğunu ve en azından bize sunulan savunmak ile meşguldük. Şimdi çerçevede “insan” yaratıcılığına erişemeyeceği öyle bir çağdayız ki herhangi bir gibi bir düşüncemiz var. Bu belki çok uzun mesleki uzmanlık için üniversite devam etmeyecek bir süre ama işte bu sürede ÖZLEM eğitiminin gerekli olup yaratıcılığın, özgünlüğün değer konumu değişti. olmadığı tartışılıyor! Teknolojik YALIM yüzeyler, biyobazlı bileşikler, düşük karbonlu ve gümrük işlemlerini kayıt altında daha sıkı Başka bir deyişle vasat, çoklu tasarım hizmetleri gelişimler ile yüksek öğrenim yapı malzemeleri sunabilenler öne çıkıyor. denetlemeyi amaçlıyor. kolaylaşıp ucuzlarken nitelikli tasarım işlerinin programları uyumlanamıyor Yapılar, mekânlar, eşyalar için yeniden Örneğin artık mobilya ve yapı bileşenleri değeri artacak. çünkü biri enstitüsel bir hantallığa diğeri ise kullanım senaryoları arasında karar veren bir tür gibi Türkiye ihracatını da direkt ilgilendiren Bütün bunların sonucunda tasarım mesleğinin rekabete dayalı bir hıza sahip. Konu tasarım stratejist görevi üstleniyorlar artık. bu sektörlerde kesin olarak işlev ve estetik ile yeniden tarif edildiği açık. Bir de tasarımın olunca bu uçurum biraz daha hızlı büyüdü. Bence en radikal dönüşüm tasarımın artık birlikte bir tür yönetişim işi de başlıyor demek. özünde olan eğilimlerin yönüne bakmak gerek. IŞLEVSELLIK VE ESTETIK bitmiş bir ürün üretmekten çıkıp bir “malzeme Tasarımcı yalnızca biçim veren değil, ürünün İnsanlar artık daha uzun yaşıyor, kendine daha Bugün tasarım ve mimarlık dünyasında asıl ve süreç” analizi ve programı sunuyor olması. hafızasını kurgulayan kişi. Nasıl geçmişte iyi bakıyor. Çalışma düzenleri ve saatlerindeki odak işlevsel ve estetik çözümler üretmekten Bu küresel ölçekte değişen ticaretin, tedarik kullanıcı deneyimi (UX) görevi tasarımla alakalı küresel birlik ortadan kalktı. Çalışan tercihlerinde çok neyin nasıl üretildiğini, ne kadar sürdüğünü, zincirlerinin ve üretim gerçeklerinin bir sonucu. kişilere yüklendiyse artık bir de böyle bir alan değişim var, verimlilik öncelikli hale geliyor, nasıl sökülebildiğini, hangi veriyi taşıdığını Bir tasarımı ortaya çıkarırken artık onun açılıyor üretimlerle ilgili olarak. iklim sorunları hız kesmiyor, tüm toplumların ve hangi yaşam döngüsüne sahip olduğunu tüm süreçlerini malzemelerini belgelemek duyarlılık noktaları keskinleşiyor. İnsanlığın bu YAPAY ZEKÂ KIRILMASI düşünmek ve bunların tümünü yapay zekâ durumundasınız. Avrupa Birliği’nin bu yıldan radikal dönüşümünde kaçınılmaz olarak ilgili Kuşkusuz en büyük kırılma yapay zekâ ve başta olmak üzere çağdaş teknolojilerle itibaren geçerli olacak dijital ürün pasaportu yaşam biçimlerine eşlik edecek tasarımlar da dijital araçlarla ilgili olarak yaşanıyor. Uzun geliştirip değişen dünyaya ayak uydurmak (DPP) uygulaması ile bir ürünün yalnız biçimini değişim gösteriyor. Örneğin teknoloji egemen süredir yalnızca bir görsel üretim aracı gibi haline geldi. Son dönemin uluslararası tasarım değil içeriğini, dayanıklılığını, bakım bilgisini, oldukça organik biçimlere yönelim oluyor, algılanan AI, artık mesleğin göbeğine yerleşti. ortamına bakınca artık işimizin nesnelerle ilgili çevresel etkisini ve hatta sökülebilirliğini de bu döngüsel ekonomi içselleştiriliyor, yaşayan Konu artık yalnızca hızlı render almak değil olmadığını görebiliyoruz. Malzeme inovasyonu, pasaport üzerinden okuyacağız. Öncelikli olarak malzemeler, sağlık ve iyi oluş odaklı mekân üretim süreçleri ve performans öne çıkıyor. tekstil, elektronik, yapı malzemeleri, endüstriyel performans senaryolarını sunmak, kurulan hikâye anlayışları gereksinime dönüşüyor. Bunların Bugün tasarımcılar yeni malzemeler öneriyor: ve elektrikli araçlara yönelik piller gibi alanları için farklı malzeme ve enerji seçeneklerini erken her biri geleceğin mimarlığını ve tasarımını Geri dönüştürülebilir alüminyum, atık kökenli etkileyecek bu değişim uluslararası ticareti aşamada test etmek, olası hataları şantiyeye konuşmak için ayrı başlıklar.