Katalog
Yayınlar
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Yıllar
Abonelerimiz Orijinal Sayfayı Giriş Yapıp Okuyabilir
Üye Olup Tüm Arşivi Okumak İstiyorum
Sayfayı Satın Almak İstiyorum
DAİRESEL FLORA: SÜRDÜRÜLEBİLİR TURİZM
28 HAZİRAN 2026
4
AYÇA CEYLAN
‘Yerel deneyim
Tatilin geleceği...
fark yaratır’
İklim krizinin etkileri, doğal
Sürdürülebilir turizm
kaynaklar üzerindeki baskı ve
talebi artıyor
Yerel üreticilerden
yerel toplulukların geleceğine
Booking.com’un 35 ülkede 32 bin
gastronomiye uzanan
ilişkin tartışmalar, turizm 500 gezginin katılımıyla yaptığı 2025
Sürdürülebilirlik Raporu’na göre:
güçlü bağlar, sürdürülebilir
sektörünü yeniden düşünmeye
4 Katılımcıların yüzde 85’i daha
turizmin geleceğini
zorluyor. Sürdürülebilir turizm,
sürdürülebilir tatil seçeneklerinin
biçimlendiriyor. İklim krizi ve
kendileri için önemli veya çok önemli
doğa, ekonomi ve kültür
olduğunu belirtiyor.
değişen seyahat alışkanlıkları
arasında daha dengeli bir ilişki
4 Katılımcıların yüzde 74’ü tatil yeri
ise sektörde yeni bir dönüşüm
ve zamanını belirlerken aşırı hava
kurarak sektörün geleceğini
olayları riskini dikkate aldığını söylüyor.
Gökmen Sözen
sürecini beraberinde getiriyor.
şekillendiren yaklaşımların
Gezginlerin yüzde 31’i bu nedenle tatil
planlarını değiştirmek veya iptal etmek
başında geliyor.
urizm sektöründe sürdürülebilirlik artık
zorunda kaldığını ifade ediyor.
yalnızca çevresel değil ekonomik, kültürel
4 Katılımcıların yüzde 43’ü kalabalık
urizm başarısı yıllar boyunca
ve sosyal boyutlarıyla da ele alınıyor.
bölgelerden kaçınmayı, yüzde 42’si sezon
ziyaretçi sayıları ile ölçüldü.
Sözen Group Üst Yöneticisi Gökmen Sözen
dışında tatil yapmayı, yüzde 25’i ise daha
Daha fazla turist, daha fazla tesis
ile sürdürülebilir turizmin geleceğini,
T
serin yerlere gitmeyi planlıyor.
ve daha yüksek gelir, sektörün
gastronominin dönüştürücü gücünü ve iklim krizinin
4 2025 yılında Booking.com üzerinden
temel göstergeleri arasında
kullanımının daha verimli hale getirilmesini,
T
sektör üzerindeki etkilerini konuştuk.
sürdürülebilirlik sertifikasına sahip
yer aldı. Ancak son yıllarda ortaya çıkan
atıkların azaltılmasını ve biyolojik çeşitliliğin
tesislerde 100 milyondan fazla gece
çevresel ve sosyal sorunlar, bu yaklaşımın
desteklenmesini hedefliyor. Özellikle sulak l Türkiye’yi sürdürülebilir turizm açısından
konaklaması tercih edildi.
yeniden değerlendirilmesine neden oluyor.
alanlar ve korunan doğal alanlar açısından bu değerlendirdiğinizde en güçlü yönlerimiz neler?
Aşırı turizm, su kaynakları üzerindeki baskı,
yaklaşım önem taşıyor. Çünkü doğal çevre
Turizmde sürdürülebilirliği sağlama noktasında
Akdeniz Havzası’nın iklim krizinden
biyolojik çeşitlilik kaybı, kültürel mirasın zarar
yalnızca korunması gereken bir değer değil,
dikkate alınması gereken iki unsur, turizmin
en fazla etkilenecek bölgeler arasında
görmesi ve iklim krizi, sektörün geleceğine
turizmin varlığını sürdürebilmesinin de temel
çeşitlendirilmesi ve 12 aya yayılması. Farklı turizm
gösterilmesi, Türkiye açısından da önemli
ilişkin yeni soruları da beraberinde getiriyor.
koşullarından.
türlerinde ve yılın tamamında turizm faaliyetlerinin
bir gündem. Artan sıcaklıklar, su kaynakları
Avrupa’nın birçok kentinde yükselen aşırı
Ekonomik sürdürülebilirlik: Turizm
devam etmesi önem taşıyor. Türkiye’nin deniz,
üzerindeki baskı ve yangın riskleri, turizm
turizm tartışmaları bunun en görünür örnekleri.
gelirlerinin yerel ekonomilere katkı
kum, güneşin ötesinde gastronomi, doğa, tarih ve
planlamasında sürdürülebilirlik yaklaşımını
Turizmin ekonomik faydaları yadsınamaz olsa
sağlamasına odaklanıyor. Yerel işletmelerin
kültür alanında büyük bir zenginliğe sahip oluşu ise
daha önemli hale getiriyor.
da bazı destinasyonlarda ziyaretçi yoğunluğu
desteklenmesi, küçük üreticilerin turizm değer
sürdürülebilir turizm noktasındaki en güçlü kasları.
Öte yandan turizm faaliyetlerinin de çevresel
yerel halkın yaşam kalitesini, konut piyasasını,
zincirine dahil edilmesi ve ekonomik getirinin
Farklı turizm türlerine hitap eden bu çeşitlilik,
etkileri bulunuyor. Ulaşım, enerji tüketimi
altyapıyı ve doğal alanları etkileyebiliyor.
daha geniş kesimlere yayılması bu yaklaşımın
turizm faaliyetlerinin yılın tamamına ve ülkenin yedi
ve kaynak kullanımı nedeniyle sektörün
Bugün birçok kent ve bölge turizmi yalnızca
temel unsurları arasında.
bölgesine yayılmasını sağlayacak önemli bir potansiyel
karbon ayak izi uzun süredir tartışılıyor. Bu
büyütmeyi değil, daha dengeli ve uzun vadeli
Sosyokültürel sürdürülebilirlik: Yerel
barındırıyor.
nedenle birçok ve işletme enerji verimliliği,
bir şekilde yönetmeyi de tartışıyor.
toplulukların yaşam biçimlerine, kültürel
yenilenebilir enerji kullanımı, atık yönetimi
Tam da bu nedenle son yıllarda daha
mirasa ve geleneksel bilgiye saygı
l Yerel üreticiler ve yerel topluluklar sürdürülebilir
ve su tasarrufu alanlarında yeni uygulamalara
sık duyduğumuz bir kavram öne çıkıyor:
gösterilmesini kapsıyor. Turizm yalnızca
turizm modelinde nasıl bir rol üstlenmeli?
yöneliyor. Sürdürülebilir turizm yerel
Sürdürülebilir turizm. Birleşmiş Milletler
ziyaret edilen yerleri değil, o bölgelerde
Yerel üreticiler ve yerel topluluklar, sürdürülebilir
kalkınmayı destekleyen önemli araçlardan
Dünya Turizm Örgütü sürdürülebilir turizmi
yaşayan insanları da etkiliyor. Bu nedenle
turizmin kesinlikle merkezinde yer almalı. Turizm
biri. Kültürel mirasın korunması, ve turizm
ziyaretçilerin, sektörün, çevrenin ve ev
sürdürülebilir turizm, yerel toplulukların
gelirlerinin doğrudan yerel ekonomiye aktarılması ve
gelirlerinin yerel ekonomiye daha fazla katkı
sahibi toplulukların gereksinimlerini birlikte
sürecin parçası olmasını ve turizmin olumlu
kültürel mirasın korunması adına yerel üreticilerin
sağlaması bu yaklaşımın temel hedefleri
gözeten, ekonomik, sosyal ve çevresel etkileri
etkilerinden yararlanmasını hedefliyor.
yaratacağı deneyimler büyük önem taşır. Ayrıca,
arasında. Geleceğin turizmi yalnızca daha
dengeli biçimde ele alan bir yaklaşım olarak
yerel halkın karar alma süreçlerine etkin katılımı,
TURİZMİN İKLİM SINAVI fazla ziyaretçi ağırlamakla değil, ziyaret
tanımlıyor. Sürdürülebilir turizm belirli bir
turistik faaliyetlerin çevresel ve sosyal etkilerinin
edilen yerlerin doğasını, kültürünü ve
turizm türünü değil, turizmin tüm alanlarında Turizm, iklim krizinden en çok etkilenen
yönetilmesinde bir denetim mekanizması oluşturarak
yaşam kalitesini koruyabilme ile de ilgili.
daha sorumlu ve uzun vadeli bir anlayışı ifade sektörlerden. Deniz seviyesindeki değişimler,
Çünkü sürdürülebilir turizm, gidilen yerle bölgenin uzun vadeli refahını güvence altına alır. Bu
sıcaklık artışları, kuraklık ve aşırı hava olayları
ediyor.
daha sorumlu, daha bilinçli ve daha uzun model, dışa bağımlılığı azaltıp yerel kaynakları verimli
özellikle kıyı bölgelerini etkiliyor. Son yıllarda
Sürdürülebilir turizmin temelinde çevresel,
vadeli bir ilişki kurmayı da içeriyor. İklim
kullanarak bölgenin doğal ve kültürel sermayesinin
yaşanan sıcak hava dalgaları, orman yangınları
ekonomik ve sosyokültürel olmak üzere üç
krizinin etkilerinin giderek daha görünür hale
ve su krizleri birçok bölgenin geleceğine gelecek nesillere aktarılmasına olanak tanır. Sonuç
temel boyut bulunuyor.
geldiği günümüzde, turizmin geleceği de bu
ilişkin yeni değerlendirmeleri beraberinde olarak yerel paydaşların aktif rol aldığı bir yapı, turizmin
Çevresel sürdürülebilirlik: Doğal
dönüşümün başarısına bağlı görünüyor.
getirdi.
sadece ekonomik bir getiri değil, toplum odaklı bir
kaynakların korunmasını, enerji ve su
kalkınma ve koruma aracı olarak işlemesini sağlar.
DÖNÜŞÜM TEŞVİKİ
l Gastronomi, bir destinasyonun sürdürülebilirlik
Turizmde yükselen kent: İzmir
öyküsünü anlatmada ne kadar önemli?
Gastronomi, bir bölgenin toprakla olan bağını,
geleneksel yöntemlerini ve kültürel birikimini en
zmir Büyükşehir
somut şekilde yansıtan unsurlardandır. Bu anlamda
Belediyesi, kenti
gastronomi, sürdürülebilirlik öyküsünün en güçlü
İturizmde öncü
anlatıcısıdır. Yerel malzemelerin mevsimselliğine ve
şehirlerden biri haline
coğrafi işaretli ürünlerin kullanımına odaklanan bir
getirmek için arkeolojik
mutfak kültürü hem gıda güvenliğini destekler hem de
kazılardan uluslararası
tarımsal biyoçeşitliliğin korunmasına katkıda bulunur.
organizasyonlara, kültürel
Yerel üreticinin tabağa taşıdığı bu öykü turistin bölgeyi
rotalardan sürdürülebilir
turizm projelerine deneyimlenecek bir ekosistem olarak algılamasını
kadar birçok alanda
sağlar.
çalışmalarını sürdürüyor.
l Sözen Group’un yürüttüğü projelere baktığımızda
Cemil Tugay
İzmir Büyükşehir Belediye
geniş bir alan görüyoruz. Bu çalışmaların ortak
Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın
paydasında nasıl bir gelecek vizyonu yer alıyor?
öncülüğünde, kentin turizm potansiyelini
bütüncül bir yaklaşımla geliştirmek amacıyla Sözen Group olarak yaşama geçirdiğimiz tüm
Turizm Konseyi, Arkeoloji Kurulu gibi yapılar
projelerde yerel üreticilerin küresel gastronomi zincirine
da harekete geçirildi. Kamu, özel sektör
dahil olması ve Türkiye’nin gastronomi turizmi
ve akademiyi bir araya getiren bu yapılar
açısından daha güçlü bir yer haline gelmesi vizyonuyla
sayesinde İzmir’in turizm vizyonu, ortak akıl
Liman Kenti’nin 2028’de Efes ve Bergama’nın hareket etmekteyiz. Projelerimizin en büyük getirisi
İzmir’in bağcılık mirası
doğrultusunda şekillendiriliyor.
ardından İzmir’in üçüncü UNESCO
ise Türkiye ile dünya gastronomisi arasında kalıcı ve
Avrupa’ya taşınıyor
Dünya Mirası alanı olarak tescil edilmesi
sürdürülebilir bir bağ kurma yaklaşımı olmaktadır.
Tugay: İzmir’i dünya ölçeğinde
İzmir, binlerce yıllık bağcılık kültürünü
hedefleniyor. Adaylık dosyasının 2026’da
Bu anlamda bakıldığında, vizyonumuz doğrultusunda
uluslararası ölçekte görünür kılacak önemli
daha görünür kılacağız
Kültür ve Turizm Bakanlığı’na, ardından
ilerlediğimizi, hedeflerimize ulaştığımız gibi her yıl bir
bir adım atarak, Avrupa Konseyi Kültür
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. UNESCO’ya sunulması planlanıyor.
adım daha öteye taşıdığımızı görmek bize gurur veriyor.
Rotaları arasında yer alan Iter Vitis Ağı’na
Cemil Tugay, tüm güç koşullara rağmen
katıldı.
EXPO 2027 turizme ivme
kentin geleceğine yatırım yapmaya devam
l Organizasyonunu üstlendiğiniz Gault&Millau
İzmir Büyükşehir Belediyesi, sürdürülebilir
ettiklerini belirterek, “İzmir’in tarihi, kültürü,
kazandıracak Türkiye’de verilen sürdürülebilirlik ödülleri, sektörün
turizm alanındaki çalışmalarıyla Green
doğası ve insanı çok daha fazlasını hak
İnciraltı Kent Ormanı’nda düzenlenecek
dönüşümünü nasıl etkiliyor?
Destinations tarafından “Öncü Kuruluş”
ediyor. Arkeolojik mirastan sürdürülebilir
EXPO İzmir 2027, “Tek Sağlık” temasıyla
Gault&Millau derecelendirme sistemi ile Türkiye’de
ödülüne de layık görüldü. Uluslararası
turizme, EXPO 2027’den kırsal kalkınmaya
insan ve ekoloji sağlığını odağına alacak.
mekânlar, sundukları lezzetlerin yanı sıra servis kalitesi,
sürdürülebilir turizm sertifikasyon programı
kadar yürüttüğümüz her çalışma, İzmir’i
Sergi alanları, uluslararası bahçeler ve çeşitli
sürdürülebilirlik yaklaşımı ve birçok kriter üzerinden
kapsamında Urla ve Selçuk Altın Sertifika
dünya ölçeğinde daha görünür ve daha güçlü
etkinliklerle kent turizmine katkı sağlayacak
seviyesine yükselirken, Çeşme ilk denetimde değerlendiriliyor. Bu da sektörün genel standardını
bir turizm kenti haline getirme hedefimizin
organizasyonun ardından alan, yenilenen
Altın Sertifika, Menderes ise Gümüş
yukarı taşıyan bir dönüşümün doğmasına imkân tanıyor.
parçasıdır” dedi.
altyapısıyla hizmet vermeye devam edecek.
Sertifika almaya hak kazandı. Sürdürülebilir
Sürdürülebilirlik ödülü alan restoranların, “tarladan
turizmdeki en iyi hikayelerin seçildiği Green
Arkeolojik mirasa güçlü destek
sofraya” yaklaşımını benimsemesi, yerel üreticilerin
Endüstriyel miras ve inanç
Destinations Top 100 Stories yarışmasında;
desteklenmesine ve geleneksel ürünlerin gastronomide
turizmi öne çıkıyor
son 3 yılda Efeler Yolu, Urla Bağ Yolu, Efes
daha görünür hale gelmesine katkı sağlıyor. Ayrıca bu
Tarlası Yaşam Köyü, Turuncu Eller Kadın
tür ödüller, misafirlerin sürdürülebilir uygulamaları
Kooperatifi ve GastroFarm Urla projeleri ile
benimseyen mekânlara yönelmesini teşvik ederek sektör
İzmir yer aldı. Urla Bağ Yolu ve Efes Tarlası
genelinde daha çevreci bir dönüşümü destekliyor.
Yaşam Köyü 2025 ve 2026 yıllarında “People’s
Choice Award” ödüllerini kazanarak, İzmir’in
l İklim krizinin turizm sektörü üzerindeki etkilerini
başarısını taçlandırdı.
bugün en çok hangi alanlarda görüyorsunuz?
İklim krizi, özellikle aşırı hava olayları ve yükselen
sıcaklıklar nedeniyle geleneksel turizm sezonlarını
kaydırarak destinasyonların yıl boyu sürdürülebilirliğini
Büyükşehir Belediyesi, 2024-2025
Tarihi Havagazı Fabrikası, Tarihi Asansör,
ve operasyonel takvimlerini zorlar hale geldi. Kış
yıllarında arkeolojik kazılar için 42 milyon
APİKAM ve Kültürpark Pakistan Pavyonu’nun
turizmi yapılan bölgelerde ise kar yağışının azalması
lirayı aşkın kaynak ayırdı. Bu yıl da kazı
Avrupa Endüstriyel Miras Rotası’na dahil
ve düzensizleşmesi, kış turizmine dayalı ekonomileri
destekleri sürecek. Smyrna Agorası ve Antik
edilmesiyle İzmir’in uluslararası görünürlüğü
doğrudan etkiliyor, bu da sektörde ciddi bir yapısal
Smyrna Tiyatrosu kazılarına 2027 sonuna
arttı. İzmir’in çok katmanlı kültürel
kadar 34,5 milyon liralık destek sağlanacak. dönüşümü zorunlu kılıyor. Buna ek olarak, biyolojik
mirasının önemli simgelerinden biri olan
Efes Antik Tiyatrosu büyüklüğündeki Antik
çeşitlilik kaybı ve sıklaşan orman yangınları, doğa
Aziz Polycarp’ın anısını yaşatmak amacıyla
Smyrna Tiyatrosu’nun, kent turizmine
temelli turizmin ana çekim unsuru olan doğal
hazırlanan Aziz Polycarp Anı Alanı da
önemli katkı sunması bekleniyor. İzmir Tarihi
Kadifekale’de ziyaretçilerin erişimine açıldı. güzellikleri geri dönülemez şekilde tahrip ediyor.
(Bu bir ilandır.)

