Katalog
Yayınlar
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Yıllar
Abonelerimiz Orijinal Sayfayı Giriş Yapıp Okuyabilir
Üye Olup Tüm Arşivi Okumak İstiyorum
Sayfayı Satın Almak İstiyorum
5 bin yıllık
yolculuk
Araştırmalar, karpuzun yaklaşık 5 bin
yıl önce Afrika’nın kurak bölgelerinde
.
yetiştirilmeye başlandığını gösteriyor Ilk
karpuzlar bugünküler kadar tatlı değildi
.
elbette Hatta bazı türleri oldukça
.
acıydı O dönemde insanlar karpuzu
lezzetinden çok içerdiği su nedeniyle
.
tüketiyordu Kalın kabuğu sayesinde
uzun süre bozulmadan saklanabilen
k k s k k
arpuz, özelli le ıca i limlerde adeta
doğal bir su deposu olarak görülüyordu.
ski Ms ’ s
E ı ırda i e karpuz o kadar
f na
değerliydi ki iravun mezarları bile
k ke k ş k 3
onuyordu. Ar ologlar, ya la ı bin
k me rda k ek rdek e
yıllı zarla arpuz ç i l ri
bu du. B du m pu
l u ru , kar zun yalnızca
besin eğ ş m simge e en
bir d il, ya a ı l y bir
rün o k ğ ni g ste .
ü larak abul edildi i ö riyor
Yüzy llar çinde Akden ze, rd nd n
ı i i ’ a ı a
Avrupaya ve dünyan n ger kalan na
’ ı i ı
yaylan karpuz, bugün ylda 100 m lyon
ı ı i
tondan fazla üret m yle dünyan n en
i i ı
çok tüket len meyveler nden b r olarak
i i i i
kabul ediliyor.
Karpuzlu
gazpacho
MALZEMELER
u 500 gram çekirdeksiz karpuz
u Üç adet olgun domates
u Yarım salatalık
u Çeyrek kırmızı kapya biber
u Bir küçük diş sarımsak
u Iki yemek kaşığı sızma zeytinyağı
u Bir yemek kaşığı kırmızı şarap sirkesi
u Deniz tuzu
u Taze çekilmiş karabiber
SERVIS IÇIN
u Küçük küpler halinde karpuz
u Brünuaz kesim salatalık
u Birkaç yaprak fesleğen veya nane
uZeytinyağı
HAZIRLANIŞI
1-) Domatesleri, karpuzu, salatalığı,
kapya biberi ve sarımsağı blendera
alın. Zeytinyağı, sirke, tuz ve karabiberi
ekleyip pürüzsüz olana kadar çekin.
2-) Karışımı ince bir süzgeçten
geçirerek daha ipeksi bir doku elde
edin. En az iki saat buzdolabında
dinlendirin.
3-) Soğuk kaselere paylaştırın. Üzerine
karpuz ve salatalık küpleri ekleyin.
Birkaç damla zeytinyağı ve taze otlarla
servis edin. Afiyet olsun!
28 HAZİRAN 2026
3
Ahlak eğitimi
Yazın en serin
eçenlerde simitçide
bir hanımefendi bana
ayaküstü Grigori
Petrov’un “Beyaz
GZambaklar Ülkesinde”
adlı kitabını hediye etti. Bu kitaba
ilişkin özel bir ayıraç bastırmıştı.
hikâyesi: Karpuz
Ayıraçta 6 Şubat depreminde
PROF. DR.
Hatay’da yaşamını yitiren
ÜSTÜN
ağabeyi İlker Gökhan Şahin’in
DÖKMEN
fotoğrafı vardı. Söz konusu kitabı
Karpuzun yükselişi yalnızca serinletici etkisinden kaynaklanmıyor. Değişen
öğrencilik yıllarımda okumuş,
beslenme alışkanlıkları, mevsimsel ürünlere yöneliş ve gastronomideki yeni
etkilenmiştim. Tekrar okuduğumda çok daha farklı
arayışlar, bu leziz yaz meyvesini yeniden gündeme taşıyor.
biçimde etkilendim. Kitabı bitirdikten sonra, yıllardır
savunduğum ahlak eğitimi konusunu daha yoğun
savunmam gerektiği kanısına vardım. 20 yıl kadar
önce “Ladesçi” isimli ilk romanımı yazdığımda
Türkiye’nin en büyük sorununun dürüstlük eksikliği
olduğunu ileri sürmüştüm. Bence şu an ülkem
genelinde ahlak eğitiminin yanı sıra pozitif bilimlere
inanma konusunda topyekûn bir eğitime ihtiyaç vardır.
(Gelecek haftalarda, ‘Her duyduğuna inanmama’
başlığı altında bu konuyu ele alacağım.)
“Beyaz Zambaklar Ülkesinde” kitabında
anlatıldığına göre bir halk bilgesi olan Snellman
ülkeyi dolaşarak vücut ve çevre temizliği, okumanın
ve dürüstlüğün erdemi üzerine konferanslar vermeye
başlamıştı. Onun bu çabasına katılan aydınların çığ
gibi büyümesi sonucunda Finlandiya’daki büyük
eğitim ve kalkınma hamlesi ortaya çıkmıştı. Ahlak
eğitiminde -eğer milletçe istersek- Snellman’ın
yaklaşımının kullanılabileceği kanısındayım.
Snellman’a benzer bir yaklaşımı Singapur başkanı Lee
Kuan Yew de uyguladı. İlkeleri, eğitim, dürüstlük,
liyakat, kanunlara uyma ve sokakların temizliğiydi.
Finlandiya’nın ve Singapur’un nüfusları başlangıçta
benzerdi, iki milyondu.
AHLAK EĞİTİMİ NASIL OLMALI?
Öncelikle şunu vurgulamakta yarar var: Ahlak
ugün dünyanın ilgisi yalnızca ferahlığından
eğitimi değerler eğitiminden tamamen farklıdır. Ahlak
en bilinen yaz kaynaklanmıyor. Tatlı, sulu
eğitimi din ve ahlak dersinden de farklıdır. Eğer
lezzetlerinden biri ve canlı karakteri ile şaşırtıcı
istenirse değerler eğitimi ve din-ahlak dersi ayrıca
olan karpuzun eşleşmeler yaratabiliyor.
verilebilir ancak ahlak eğitimi bunlardan farklıdır.
Bhikâyesi binlerce Beyaz peynirle kurduğu klasik
Değerler ve din öğrenilebilen bir şeydir. İslamın
yıl öncesine uzanıyor. Afrika dostluk bunun en bilinen
şartlarını veya 10 emri kendi başımıza öğrenemeyiz,
kökenli olduğu düşünülen örneği. Son yıllarda ise feta
birinin bize öğretmesi gerekir. Fakat ahlak, öğrenilen
bu meyve, yüzyıllar boyunca peyniri, nane, limon kabuğu,
bir şey değil, keşfedilen bir şeydir, bireysel aklın
BURÇAK
kıtalar arasında yolculuk ederek burrata ve hatta acı biberle
ürünüdür.
ŞENER
dünyanın dört bir yanında birlikte servis edildiğini
Değerler eğitiminde dürüstlük, çalışkanlık, saygılı
sofralara yerleşti. Ancak onu bu görmek mümkün. Karpuzun
olmak gibi kavramlar öğretilir. Din dersinde de
kadar özel yapan şey sırf tarihi değil, yükselişi aslında daha büyük bir akımın
dinlerin içerikleri öğretilir. Ahlaklı olmak isteyen
her döneme ve yaşam tarzına da parçası: Mevsimselliğin
kişi ise kendi aklını ve vicdanını kullanmak
uyum sağlayabilmesi. Bir yeniden değer kazanması.
zorundadır. “Leyla’nın Kardeşleri” (Leila’s Brothers)
dönem karpuz yalnızca Uzun yıllar boyunca
isimli ünlü İran filminde birisi diğerine, “Sana ne
plaj çantalarının ve dünyanın her yerinde
düşünmen gerektiği öğretilmiş, nasıl düşünmen
piknik sepetlerinin her ürüne her mevsim
gerektiği öğretilmemiş” der. Bir kişiye ne düşünmesi
vazgeçilmeziydi. ulaşabilmek
gerektiğini değerler eğitimi ve din dersi gösterir.
Bugün ise modernliğin
Düşünme tarzının nasıl olması gerektiğini ise kişi
bambaşka bir yerde göstergesi
ahlak eğitiminde öğrenir. Aile temelli ahlak eğitiminin
duruyor. Şeflerin sayıldı. Şimdi
içinde kendi aklını, vicdanını kullanma ve sorgulama
mönülerinde, ise tam tersi
vardır.
kokteyl konuşuluyor.
Ahlak eğitiminde psikolog Kohlberg’in yaklaşımı
bardaklarında, Sofralar yeniden
kullanılmalıdır. Bu anlamdaki ahlak eğitimi aynı
tasarım mevsimin ritmine
zamanda demokrasi eğitimidir. Demokrasi istemeyen
restoranların dönüyor. Belki
bir toplumun ahlak eğitimine de ihtiyacı yoktur.
tabaklarında ve de karpuzun
sağlıklı yaşam zamana meydan
KOHLBERG’İN YAKLAŞIMI
reçetelerinde kendine okumasının nedeni
Ahlaklı, vicdanlı bir toplum olmak için psikologlar
yer buluyor. Bunun tam olarak bu.
ve psikolojik danışmanlar okullarda ve toplum içinde
bir nedeni de değişen Eğilimler değişiyor,
küçük gruplara yaygın olarak Kohlberg’in ahlak
yaşam alışkanlıklarımız. beslenme alışkanlıkları
gelişimi eğitimi vermelidirler. Kohlberg’e göre
Yaz aylarında daha hafif dönüşüyor, restoranlar yeni
hiyerarşik şekilde sıralanmış altı temel ahlak gelişimi
beslenmeye yöneliyor, daha fazla teknikler peşinde koşuyor. Ancak
basamağı vardır. Bir kişinin hangi ahlak gelişimi
su tüketmeye çalışıyor ve mevsimsel yazın ortasında soğuk bir dilim karpuzun
basamağında bulunduğu ölçülebilmektedir. Diyelim
ürünleri sofralarımıza taşımak istiyoruz. verdiği mutluluk hiç değişmiyor.
ki siz dördüncü basamaktasınız. Size bu basamakla
Yaklaşık yüzde 90’ı sudan oluşan Bazı lezzetler moda olur, bazıları
çelişen hikâyeler okunur, siz dördüncü basamakla
karpuz, bu yeni yaşam anlayışının da unutulur. Karpuz ise her yaz yeniden
ilgili kuşkuya, çelişkiye düşersiniz, bu basamağın
doğal bir parçası. hatırladığımız bir yaşam biçimi gibi. Ve
doğruluğunu sorgularsınız ve kısa sürede bir üst
galiba bu yüzden, bir dilim karpuz çoğu
basamağa geçersiniz. Bir anda birkaç basamak birden
ŞAŞIRTICI EŞLEŞMELER
zaman sadece bir meyveden çok daha
atlanılmaz, gelişme yavaş olur. Bu eğitim şeklini
Ancak gastronomi dünyasının karpuza
fazlası. Afiyetle...
konuyu bilen psikologlar, psikolojik danışmanlar ve
Kohlberg konusunda eğitim almış kişiler uygulayabilir.
BERRIN KARADENIZ
Küçük gruplarla kitap okuma ve yorumlama
oturumları düzenlenebilir, bibliyoterapi, sinematerapi berrin.karadeniz@cumhuriyet.com.tr
v ‘Profesyonel’
yapılabilir. Kitap okuma gruplarıyla Kohlberg’in
ıllarca kapalı gişe sahnelenen
ahlaki gelişim yaklaşımı birleştirilebilir. Bu
Kültür rotası Yefsane oyun Profesyonel
yaklaşımın büyük kitleler tarafından benimsenmesi
yeniden seyirciyle buluşuyor.
halinde çok önemli gelişmeler sağlanacaktır. Çünkü
Konserden tiyatroya, sinemadan sergiye
Dušan Kovacevic’in kaleme
her toplum kendi meşrebine, kendi gelişmişlik
kültür sanat dünyasında bu hafta
aldığı eser, Bülent Emin Yarar ve
düzeyine uygun yöneticiler seçer. Ahlaki düzeyi
öne çıkan etkinlikler… Yetkin Dikinciler’in yorumlarıyla
yüksek olan toplumların kendilerine uygun yöneticiler
sahneye taşınıyor. Yugoslavya’nın
seçme olasılıkları yüksektir.
toplumsal ve politik dönüşümünü
“Devletin malı deniz, yemeyen domuz” veya “Ye
karakomedi türünde anlatan
üzümü sorma bağını” türünden kalıp düşünceler
oyun, 18 Temmuz’da Harbiye
toplumları zehirler, ahlaki çöküntüye yol açar. Bu
Açıkhava Tiyatrosu’nda, 22
düşünceler aynı zamanda fiziksel yönden güçlü olma
Temmuz’da ise Kültürpark
isteğini körükler. Oysa topluma verilecek ahlak
Açıkhava Tiyatrosu’nda
eğitimi içinde şu bulunmalıdır: Bireyler fiziksel
izleyiciyle buluşacak.
yönden güçlü olmakla değil ahlaklı, dürüst olmakla
övünmelidirler. Devlet fiziksel açıdan güçlü olmalıdır
ancak devlet memurları, güvenlik güçleri fiziksel
güçleriyle değil ahlaklı, dürüst, tarafsız olmakla
v LP, Türkiye’ye geliyor
övünmelidirler. Bütün bunların olabilmesi için üst
v Thee Sacred Souls ve LA
lternatif popun sevilen
düzeyde düzenlemeler yapılmalı, okula, kışlaya,
A
isimlerinden LP, Epifoni’nin 10.
ibadet haneye siyaset girmemelidir. LOM festival sahnesinde
yılına özel konser serisi kapsamında
KSV tarafından Garanti BBVA
Türkiye’ye geliyor. Güçlü vokali ve
İsponsorluğunda yapılan 33. İstanbul Caz
İmtiyaz Sahibi:
dünya çapında ses getiren “Lost on
28 HAZİRAN 2026 SAYI: 1890
CUMHURİYET VAKFI adına
n Yayın Koordinatörü Festivali, son yılların yükselen soul gruplarından
You” şarkısıyla tanınan sanatçı, 11
ALEV COŞKUN
DENİZ ÜLKÜTEKİN
Thee Sacred Souls’u ağırlayacak. 1 Temmuz
Ağustos’ta Ankara CerModern’de,
Genel Yayın Yönetmeni
n Reklam Genel Müdürü
MİNE ESEN
Çarşamba akşamı, Harbiye Açık Hava
EVSUN SİNEM ALKAN 12 Ağustos’ta İzmir Tarihi Havagazı
Sorumlu Müdür
pazar.dergi@cumhuriyet.com.tr
Tiyatrosu’nda düzenlenecek konserin açılışını ise
Fabrikası’nda hayranlarıyla buluşacak.
BETÜL BERİŞE
Reklam Yönetimi: Yenigün Haber Ajansı Basın ve Yayıncılık
Baskı: İleri Basım Mat. Amb. Reklam Tanıtım Yayın ve Teknik Hiz. Tic. A.Ş. The Los Angeles League of Musicians ismiyle de Turnenin son konseri ise 14
AŞ. Prof. Nurettin Mazhar Öktel Sk. No: 2 34381 Şişli/İstanbul Yenibosna Merkez Mh. 29 Ekim Cd. A1 Apt. No:5/902 Bahçelievler-İstanbul
LP
Tel: (0212) 343 72 74 (20 hat) Faks: (0212) 251 98 68 e-posta: (Vizyonpark 2. Plaza B-1 Blok Kat:9 No:81-82) Tel: 0212 454 32 90-0212 454 34 83. tanınan enstrümantal üçlü LA LOM yapacak.
Ağustos’ta KüçükÇiftlik Park’ta.
reklam@cumhuriyet.com.tr Uets: 25999-15079-37611
Dağıtım: Turkuvaz Dağıtım Pazarlama A.Ş. Yaygın süreli yayın

