Katalog

16 OCAK 2026 CUMA EKONOMİ ekonomi@cumhuriyet.com.tr 9 CUMHURİYET 24 AYAR DOLAR Av RO sterlİn FAİZ BORSA ALTIN ALTIN 43.20 50.27 57.93 36.80 12.457 43.498 6.393 1 kuruş 11 kuruş 26 kuruş 0.22 puan 87 puan 39 lira 41 lira TÜSİAD 55. Genel Kurulu’nda yönetim kurulu başkanlığına Ozan Diren seçildi: Kalkınmanın şartı adalet ‘Yardımsever ürk Sanayicileri ve İş İnsanları Genel kurulda verimlilik ve rekabet mesajları öne çıktı. Ozan Derneği’nin (TÜSİAD) 55. Bu memleket bizim! Diren, hedeflerinin büyümenin gelir adaletine dayalı biçimde Trump’ ve yeni Tgenel kurulunda, 2026- tüm topluma yayıldığı bir kalkınma olduğunu ifade etti. l TÜSİAD’ın 55. genel kuruluna 2027 dönemi yönetim kurulu emperyalizm üyeler yoğun ilgi gösterdi. Rahmi başkanlığı görevine Ozan Diren Koç, Ömer Koç, Bülent Eczacıbaşı, onald Trump iki halka birden seçildi. Hukukun üstünlüğü ve Güler Sabancı, Ömer Dinçkök, “yardım” vaat ediyor. İranlılara öngörülebilirliğe dayalı bir yatırım Cem Boyner ve Tuncay Özilhan D“Özgürlük yakında” diyor, ikliminin Türkiye için zorunluluk gibi kurucu ailelerin temsilcileri protestoculara sesleniyor. Venezuela’da haline geldiğini söyleyen Diren, salondaydı. ise iş daha da ileri gitti: Devlet insan odaklı ve kapsayıcı bir Başkanı Maduro’nun fiilen kaçırılıp l Turanla birlikte yaptıkları ekonomi anlayışıyla hareket konuşma nedeniyle gözaltına alınan ABD’de yargılanmasıyla sonuçlanan bir müdahalenin ardından, ülkeyi YİK başkanı Ömer Aras, Turan’ı edeceklerini açıkladı. “yönetmekten” ve petrolünü “almaktan” kürsüye “Yol ve kader arkadaşım” Yeni dönemde TÜSİAD yönetimi- söz ediliyor. Söylem tanıdık: Halklara sözleriyle davet etti. Turan, nin ana odağının “kalkınma” olaca- yardım. Gerçek ise artık gizlenmiyor: Cumhuriyetin sunduğu fırsatlarla ğını ifade eden Diren, kalkınmanın Yeni bir emperyalizmle karşı karşıyayız. bu görevlere geldiğini vurguladığı İran ve Venezuela bu yeni dönemin yalnızca ekonomik göstergelerle de- duygulu bir konuşmayla başkanlığa iki vitrini gibi duruyor. İran, yıllardır ğil; fırsat eşitliği ve kurumsal geliş- veda etti. yaptırımlarla boğulmuş, ekonomisi meyle birlikte ele alınması gerekti- l Konuşmasını Nâzım Hikmet’in çökmüş, dini ve baskıcı bir rejim TÜSİAd ’ın yeni döneminde Yüksek İstişare Konseyi Başkan Yardımcılıklarına o rhan Turan, ğini dile getirdi. “Yaşamak bir ağaç gibi tek ve hür Ömer Koç, Arzuhan d oğan Yalçındağ ve Ümit Boyner getirildi; yeni yönetim kuruluna tarafından uygulanan politikalara karşı ve bir orman gibi kardeşçesine” elif ç oban, şerafettin Karakış ve Ahu Serter girdi. toplumsal öfke biriktirmiş bir ülke. Güvenilir yatırım ortamı dizeleriyle tamamladı. Bu sözlerin Ama şunu da unutmamak gerek: Hem bir umut çağrısı kadar sorumluluk Trump hem de ondan önceki ABD “Kalkınma, büyümenin tüm TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi çeken Aras, teşvik politikalarını da daveti olduğunu belirten Turan, yönetimleri, İran İslam Cumhuriyeti’ne toplum kesimleri tarafından Başkanlığı’na tekrar seçilen Ömer eleştirerek “Kaynaklar verimliliği “Türkiye için birlikte düşünmeye karşı uygulanan ve bugün protestoları gelir adaletine dayalı biçimde Aras da konuşmasında “verimlilik yüksek firmalara yönlendirilmeli” devam edeceğiz. Çünkü bu tetikleyen yüksek enflasyonu körükleyen paylaşılması ve her alanda daha seferberliği” çağrısı yaptı. Verimlilik dedi. memleket bizim” dedi. Sözleri ağır yaptırım rejiminin sorumluluğunu yüksek standartlara erişimdir” artışı sağlanmadan büyümenin Görevi devreden Orhan Turan taşıyor. Venezuela ise enerji kaynakları ayakta alkışlandı. Turan’a plaketini üzerinden açıkça hedef alınan, diyen Diren, TÜSİAD’ın yeni dönem kırılgan kalacağını belirten ise TÜSİAD’ı “ülkenin fikir Rahmi Koç verdi. egemenliği fiilen aşındırılmış bir perspektifini üç başlıkta özetleyerek Aras, enflasyonla mücadelenin fabrikası, gelecek atölyesi” olarak l Kurulda üyelik yıllarına göre de devlet. Her iki örnekte de “özgürlük”, plaketler takdim edildi; Rahmi Koç “rekabetçi olduğu kadar insan zorlaşacağını ve ücretlerin tanımladı. Refahın ve sürdürülebilir “demokrasi”, “halkın yanında olmak” 1971’den beri üyeliği, Güler Saban- odaklı ve kapsayıcı ekonomiyi, yeşil reel olarak yükselmeyeceğini kalkınmanın ancak hukuk gibi kavramlar dolaşımda. Ama sahaya cı ise ilk kadın üye olması nedeniyle ve dijital dönüşümün sosyal etkiler ifade etti. Kadın istihdamının güvenliğiyle mümkün olduğunu baktığınızda görünen tablo daha eski ve ödül aldı. Nihat Özdemir, Mehmet gözetilerek hayata geçirilmesini, artırılması, insan kaynağının etkin belirterek “Güçlü ekonomi, güçlü daha çıplak: Güç kimdeyse karar da Emin Karamehmet, Adnan Polat, onda. hukukun üstünlüğüyle kullanılması, bölgesel avantajların kurumlar ve öngörülebilir kurallarla Ali Kibar, Hamdi Akın ve Turgut Yıl- Trump’ın dili bu açıdan kritik. Önce güçlendirilmiş güvenilir yatırım değerlendirilmesi ve Avrupa Birliği mümkündür” mesajını paylaştı. maz da plaket alanlar arasındaydı. tehdit vardı: nükleer silahlar, füze ortamı hedeflediklerini” söyledi. ile entegrasyonun önemine dikkat l Ekonomi Servisi programları, “küresel tehlike”. Şimdi ton değişti: “Sizi kurtaracağız”, “Yardım yolda”. Bu bir yumuşama değil, emperyal pratiğin yeni ambalajı. Rejim ‘Tarla’daki fiyat Kurumlarda huzur kalmadı değişikliği artık açıkça savunulurken bile, “yardımseverlik” maskesi takılıyor. hızla yükseliyor MeMur-Sen Genel Başkanı Ali Yalçın, Askeri güç, ekonomik yaptırımlar ve dün Hazine ve Maliye Bakanlığı önünde diplomatik baskı; hepsi aynı hikâyenin TÜİK’in dün yayımladığı “Tarım ücret adaletsizliğine ilişkin açıklama farklı araçları. Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi, yaptı. Yalçın, şunları vurguladı: Bu tabloyu yalnızca politik bir Aralık 2025” raporu, gıda “Kurumlarda huzur kalmadı. Maliyenin savrulma olarak okumak eksik olur. fiyatlarının geleceği konusunda bir tarafı öz, diğer tarafı üvey gören Nobel Ödüllü ekonomist Joseph alarm verdi. sistemi çalışma barışını bozdu. Stiglitz, Project Syndicate’te Rapora göre Tarım-ÜFE, Aralık Gelirimiz artmadığı gibi giderlerin yayımlanan yazısında Donald Trump 2025’te önceki aya (aylık) kıyasla artırılmasına da göz yumuluyor. döneminde Amerika’nın açık bir yüzde 3.06, İnsanlar tasarruf yapamıyor, enflasyon “yeni emperyalizm” çizgisine girdiğini Aralık 2024’e düşmüyor, ekonomi politikaları savunuyor. Stiglitz’e göre bu ilkesiz (yıllık) kıyasla tutmuyor. Fatura da da memura, güç siyaseti yalnızca küresel barışı Meydanda toplanan memurlara seslenen genel başkan Ali Yalçın, emekliye kesiliyor.” tehdit etmiyor, ABD’nin kendi uzun yüzde 36.01 “Kamu görevlileri nefes alacak çıkış arıyor. Memur- Sen’in, vadeli refahını da aşındırıyor. Hukukun l An KAr A ve 12 aylık hükümetin duyarsızlığına artık tahammülü yoktur” dedi. üstünlüğü yerine zorbalığın, üretkenlik ortalamalara yerine rantçılığın öne çıktığı bu model ne kıyasla yüzde istikrar ne de kalıcı zenginlik üretebilir. 37.47 arttı. 2025 yılının tümünde bütçe geliri 12.8 trilyon lira, gideri 14.6 trilyon TL Dünya, ABD olmadan da yoluna devam Yıllık artış edebilir ancak hukuksuz ve zorba bir önceki ay yüzde hegemonya altında kimse güvende 31.45’ti. Tarım-ÜFE’ye aylık bazda değildir. Bu nedenle Stiglitz, yeni bakıldığında en yüksek artışın emperyalizme karşı direnmenin ahlaki yüzde 87.91 ile hamside olduğu Faiz 2.1 trilyon yuttu! bir tercih değil, küresel barış ve refah görülüyor. Bunu yüzde 73.96 ile için zorunluluk olduğunu vurguluyor. hıyar ve kornişon, yüzde 67.51 ile ütçenin 2025 yılı sonuçları, Peki bu tablo Türkiye için ne anlama dolmalık biber, yüzde 52.36 ile geliyor? Bözellikle faiz gideri ve gelir ‘Örtülü’de aralık Türkiye, tam da bu kuralsız dünyanın domates, yüzde 39.54 ile patlıcan vergisi geliri açısından dikkat kesişim noktasında duruyor. Enerji izliyor. En çok düşüş ise yüzde çekti. artışı yüzde 205 yolları, ticaret koridorları, güvenlik 28.7 ile kırmızı lahanada. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın dosyaları ve bölgesel çatışmaların l ekonomi Servisi BÜTçen İn ayrıntılarına bakıldı- e bir dünyada “denge dün açıkladığı merkezi yönetim ortasında. Böyl ğında, Cumhurbaşkanlığı’nın kul- politikası” eskisinden çok daha zor. bütçesine göre Aralık 2025’te, KISA... KISA... KISA... Çünkü denge kurulacak kurallar lanımında olan gizli hizmet (örtü- Aralık 2024’e kıyasla gider yüzde zayıflıyor, referans alınacak kurumlar lü ödenek) giderinin Aralık 2025’te 4.8 artışla 1 trilyon 792 milyar l TÜİK’in “İnşaat Üretim etkisizleşiyor. Büyük güçlerin baskısı yüzde 205.4 artışla 1.9 milyar li- lira, gelir yüzde 43.7 artışla 1 arttıkça orta ölçekli ülkelerin manevra Endeksi, Kasım 2025” raporuna ra, yılın tümünde yüzde 41.7 artış- denge ise 255.3 milyar lira fazla trilyon 264 milyar lira ve açık alanı daralıyor. göre Kasım 2025’te, geçen yılın la 14.8 milyar liraya ulaştığı görü- verdi. Bütçenin ilk hedeflerine ana Yeni emperyalizm çağında “yerel or- yüzde 36.4 düşüşle 528.1 milyar aynı ayına (yıllık) kıyasla inşaat lüyor. Son yıllarda bütçenin önemli taklık” söylemi, ülkeler için doğrudan kalemler açısından bakıldığında üretimi yüzde 22.3 arttı. Ancak lira oldu. Aralık kapsamında vergi gelir kalemlerinden olan para ceza- bir güvenlik meselesine dönüşebiliyor. giderde 100 milyar lira ile açıkta Ekim 2025’e (aylık) göre üretim geliri yüzde 47.9 artışla 1 trilyon ları da iyi bir tahsilatla sonuçlandı. Bunu komşumuz Suriye’de yakından yüzde 0.1 azaldı. Bunun yanında 130 milyar lira azalış, gelirde 47 milyar lira, faiz gideri yüzde 55 Bu tür gelir aralıkta yüzde 38.5 ar- izliyoruz. ABD, SDG’yi IŞİD’le mücade- “Hizmet Üretim Endeksi, Kasım 35 milyar lira yükseliş olduğu tışla 30.4 milyar lira, yılın tümün- artışla 116.7 milyar liraya çıktı. lede vazgeçilmez bir ortak olarak gö- 2025” raporuna göre hizmet görülüyor. Yıllık bazda vergilerin de yüzde 68.3 artışla 261.7 milyar rürken Türkiye, SDG’yi PKK’nin uzan- üretim endeksi, yıllık bazda yüzde Gelir vergisi uçtu liraya çıktı. Bu gelirle ilgili ilk hedef tısı ve doğrudan ulusal güvenlik tehdi- alt kalemlerine bakıldığında, gelir 4, aylık bazda yüzde 0.2 arttı. di olarak değerlendiriyor. Aynı “yardım” 245.4 milyar liraydı. Yılın tümünde ise gider yüzde vergisi gelirinin yüzde 84.2 artışla l u l AşTır MA ve Altyapı dili, bir ülkede özgürlük vaadiyle baş- Yine görevlendirme gideri 35.7 artışla 14.6 trilyon lira, gelir 2.8 trilyon lirayı aşması öne çıktı. Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, ka bir ülkede sahadaki güç dengelerini (görev zararı) kapsamında 2025’in yüzde 48 artışla 12.8 trilyon Çünkü bu gelirle ilgili ilk hedef 2.1 Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nden yeniden kurma aracı olarak işliyor. tümünde en çok EÜAŞ’a para lira, açık yüzde 14.6 düşüşle 1.8 trilyon liraydı. Kurumlar vergisi Bu ortamda Türkiye’nin önündeki geçecek demiryolu hattının (236.4 milyar lira) aktarıldı. Bunun trilyon lira oldu. Ayrıca vergi geliri ise yüzde 37.5 artışla 1.2 iki temel sorun duruyor. Bunlardan 4-5 yıllık yapım sürecinin yanında BOTAŞ’a 155 milyar lira, biri, yeni emperyal düzenin trilyon liraya ulaştı ama 1.6 trilyon ardından 2028’de açılmasının geliri yüzde 51.3 artışla 11 trilyon Ziraat Bankası’na 187.2 milyar lira pasif bir nesnesi haline gelme hedeflendiğini açıkladı. lira, faiz gideri yüzde 61.7 artışla liralık ilk hedefin altında kaldı. aktarıldı. riski... İkincisi ise bu düzene 2.1 trilyon liraya ulaştı. Faiz dışı l Ekonomi Servisi karşı kurumsal ve siyasal direnç üretebilecek kapasiteden bilinçli biçimde uzaklaşmış olması. Son KPMG Türkiye 23 yılda izlenen AKP politikaları, Birleşme ve Satın Birleşme ve satın 5G ile iletişim hızı hukuku, kurumları ve öngörü üretme Alma Hizmetleri yeteneğini zayıflatarak Türkiye’yi tam l ideri Özge İlhan Acar, almalar hızlandı da kuralların çöktüğü bu dünyada 10 kat artacak 2025’te yatırımcıların daha kırılgan bir konuma itti. Bugün stratejik güçlenme Vod AFone Türkiye, Ulaştırma ve KPMG Türkiye “KPMG Perspektifinden mesele, kaybedilmiş kurumsal aklın, ve konsolidasyona Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Birleşme ve Satın Alma Trendleri aşınmış hukuk devletinin ve daraltılmış yöneldiğini belirtti. BTK Başkanı Ömer Abdullah Karagö- 2025” raporunu açıkladı. Buna göre toplumsal uzlaşının bedelini ödemekte zoğlu ve Vodafone Türkiye CEO’su En- küresel birleşme ve satın alma işlem olduğumuzu görmek. Çünkü kuralların ber güvenliğe kadar birçok çözüm ser- dolar olduğu tahmin ediliyor. çöktüğü bir dünyada ayakta kalmanın gin Aksoy’un katılımıyla Ankara’da hacmi 2025’te 4.5 trilyon dolara gilendi. Bakan Uraloğlu, 5G ile ileti- Toplam işlem sayısı yüzde 20 artışla yolu, içeride kurumsuzlaşmayı “Vodafone Business Tech Connect ulaşarak bir önceki yıla kıyasla yüzde şim hızının yaklaşık 10 kat artacağı- 574’e yükselirken ortalama işlem derinleştirmek değil, tam tersine Ankara” etkinliğini düzenledi. Etkin- 50’den fazla arttı. Küresel işlem nı, daha hızlı ve kesintisiz haberleş- büyüklüğü 21 milyon dolardan 32 hukuk, akıl ve öngörü üretmektir. likte, 1 Nisan’da erişime açılacak 5G sayısı yaklaşık 54 bine yükseldi. me sağlanacağını belirtti. Karagözoğ- milyon dolara çıktı. Değeri açıklanan Yeni emperyalizm çağında kimseye teknolojisiyle geliştirilen projeler tanı- Türkiye’de ise değeri açıklanan lu, 5G’nin işletmelere altyapı ve reka- işlemlerin yaklaşık yüzde 40’ı “yardım” bedelsiz gelmiyor. tıldı. Özel sektör ve akademi temsilci- işlemler bazında hacim yüzde 50’nin bet avantajı kazandıracağını vurgular- perakende sektöründe gerçekleşti. Asıl soru şu: Başkalarının “yardım” lerinin ilgi gösterdiği programda; en- üzerinde artarak 8.2 milyar dolara ken Engin Aksoy da yapay zekâ odaklı İşlemlerin yaklaşık yüzde 60’ı start- tanımlarına mı mahkûm olacağız, düstriyel robotlardan akıllı şehir uy- çıktı. Değeri açıklanmayan işlemlerle teknolojik dönüşüm planlarını paylaş- up’lara yönelik oldu. yoksa kendi yönünü tayin edebilen bir gulamalarına, otonom sürüşten si- birlikte toplam hacmin 18.5 milyar ülke mi olacağız? tı. l An KAr A l ekonomi Servisi