Katalog
Yayınlar
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Yıllar
- 2026
- 2025
- 2024
- 2023
- 2022
- 2021
- 2020
- 2019
- 2018
- 2017
- 2016
- 2015
- 2014
- 2013
- 2012
- 2011
- 2010
- 2009
- 2008
- 2007
- 2006
- 2005
- 2004
- 2003
- 2002
- 2001
- 2000
- 1999
- 1998
- 1997
- 1996
- 1995
- 1994
- 1993
- 1992
- 1991
- 1990
- 1989
- 1988
- 1987
- 1986
- 1985
- 1984
- 1983
- 1982
- 1981
- 1980
- 1979
- 1978
- 1977
- 1976
- 1975
- 1974
- 1973
- 1972
- 1971
- 1970
- 1969
- 1968
- 1967
- 1966
- 1965
- 1964
- 1963
- 1962
- 1961
- 1960
- 1959
- 1958
- 1957
- 1956
- 1955
- 1954
- 1953
- 1952
- 1951
- 1950
- 1949
- 1948
- 1947
- 1946
- 1945
- 1944
- 1943
- 1942
- 1941
- 1940
- 1939
- 1938
- 1937
- 1936
- 1935
- 1934
- 1933
- 1932
- 1931
- 1930
Aylar
Abonelerimiz Orijinal Sayfayı Giriş Yapıp Okuyabilir
Üye Olup Tüm Arşivi Okumak İstiyorum
Sayfayı Satın Almak İstiyorum
gorus@cumhuriyet.com.tr
13 OCAK 2026 SALI
2 OLAYLAR VE GÖRÜŞLER
KADRO dergisini
kuran (Marxizmi
merkez-çevre
Eşsiz bir yurtsever:
kuramı çerçevesinde
yorumlayan) bir
grup solcu aydın
tarafından da
Sosyalizm adına
Siyasette
desteklendi
ama dönemin
yeni ittifak
Komünistleri
RAUF DENKTAŞ
tarafından ihanetle
suçlandı.
arayışları 2
Zaten Celal
Bayar çevresinde
DOÇ. DR. İHSAN TAYHANİ
evletin ve toplumun
örgütlenen, İsmet İnönü’nün
bütünlüğü ile, Demokra-
“Aferistler” adını taktığı
enüz 18-19 yaşlarında bir
Dtik ve Laik Cumhuriyet
“fırsatçılar”, (oportünistler,
Rejimi’ni korumak için bugün-
genç olarak Kıbrıs Türkünün
sağcılar) İsmet İnönü’nün ve
lerde dile getirilen, Kemalis-
Hözgürlük savaşımına omuz
Atatürk’ün de desteklediği bu
tler ile Sosyalistler arasında
vermeye başlayan ve 88 yıllık
girişimi engelledi.
ittifak önerisi, bir hayli eskidir.
yaşamının büyük bölümünü söz Cumhuriyet tarihinde
HHH
Kemalistlerle Sosyalistler
konusu savaşıma adayan Rauf Raif
Türkiye Cumhuriyeti’nin
arasında ortaya çıkan ilk
Denktaş, salt özverili bir dava adamı siyasal tarihi, Osmanlı’dan
ittifak girişimi böylece son
gelen Din-Tarım
değil, omuzladığı savaşımı, bir devlet
buldu.
Toplumu kalıntılarının ve
kurarak taçlandırmış olan çok yönlü
HHH
emperyalistlerin, Atatürk’ün
bir liderdir.
Atatürk’ün ölümünden
hedeflediği çağdaşlaşmaya
O, oldukça devinimli ve gerilimli sonra, başa geçen
karşı mücadeleleri ile
İnönü, Türkiye’yi büyük
geçen 88 yıllık yaşamına fotoğrafçılık,
belirlenmiştir.
bir başarıyla II. Dünya
şairlik ve yazarlık gibi hobilerini de Ne yazık ki, Ali Fuat
Savaşı’nın dışında tuttu
Cebesoy, Kâzım Karabekir,
sığdırabilmiş, dahası süreç içerisinde
ama, hem Stalin korkusuyla
Rauf Orbay, Refet Bele
sözü edilen bu alanlarda profesyonellik
hem de Cumhuriyet
gibi Bağımsızlık Savaşı
düzeyine erişmiştir. Yazarlık ve
karşıtlarıyla “uzlaşarak”
komutanları bile, Halifeliğin
fotoğrafçılık, onun en sevdiği uğraş “Devrimi normalleştirmek”
devamından yana
amacıyla, 1 Kasım 1945’te,
alanlarıdır. Bugüne değin yayımlanmış oldukları için, Cumhuriyete
“Çok Partili Düzene”
karşıdırlar.
10 ciltlik “Hatıralar” kitabı dahil,
geçileceğini ilan etti.
Bu komutanlar,
50’yi aşkın kitabın yazarıdır. Dünyada
1950 seçimlerinde,
halk cahil olduğu için,
pek çok ülkede uluslararası fotoğraf
Demokrat Parti, dinci/
toplumun Cumhuriyeti
düşünce ve eylemlerinde etkili bir kapsamındaki “bağlılık” ölçeği ile
sergileri açmıştır.
tarikatçı toprak ağalarının ve
benimsemeyeceği, ülkenin
biçimde kullanabilme yeteneğidir. örtüşme içerisindedir.
Denktaş’ın, güçlü bir hukuk mantığı emperyalistlerin desteğiyle,
ancak Halifelik/Padişahlık
Denktaş’taki şaşırtıcı duygusal zekâ sözde demokrasi ve sözde
ile örgülediği zengin bir zihinsel gibi, geleneksel/dinsel bir
Yüksek duygusal zekâ
özgürlük adına iktidara geldi.
parıltılarını görmek için, ömrünün otorite ile yönetilebileceği
dünyası (entelektüel) vardı. Belleği
İlginç olan nokta,
Burada lider Denktaş, bir taraftan görüşündedirler.
yarım yüzyılını kapsayan müzakere
güçlü; enerjisi yüksek; korkusuz
Komünistlerin de İsmet Paşa
Atatürk’ün İstiklal Savaşı’nı
KKTC’nin ilanı gibi kritik bir eşikte,
(görüşme) masalarındaki etkili
ve dirençliydi; nereden gelirse
CHP’sine karşı Demokrat
gerçekleştirmek için kurduğu
davasına bağlılığını ve kararlılığını
sözlerinin ve verdiği demeçlerin
gelsin baskıya boyun eğmedi. Eşsiz
Parti’yi desteklemeleriydi.
ve koruduğu Meclis,
yansıtırken diğer taraftan içe
yalnızca birkaç tanesine bakmak bile
bir yurtseverdi; muhalefete karşı Seçimlerde Komünistlerin
Osmanlı’nın eşraf, ayan ve
dönük gücüne (motivasyon) vurgu
de desteklediği Demokrat
yeterlidir!
hoşgörülüydü; yalandan nefret tarikatlardan oluşan yapısını,
Parti, iktidara geldikten
yapmaktadır.
yani dinci/gelenekçi kültürünü
Örneğin, KKTC’nin ilanından üç
ederdi; alçak gönüllü ve duygusaldı;
sekiz ay sonra, ülkedeki
yansıtıyordu.
Rauf R. Denktaş, pek çok liderlik
gün sonra, 18 Kasım 1983’te BM
espritüel ve kompleksizdi. Özcesi; o,
bütün Komünistleri hapse
Bu nedenle, Dr. Adnan
özelliğinin yanında, sahip olduğu
Güvenlik Konseyi’nde yaptığı İngilizce
bir insanı, insan yapan bütün yüce
attı ve bir bölümünü
(Adıvar) ve Halide Edip
“duygusal zekâsını” kullanarak ulusal
konuşmasında; “Gelinen son durumda
değerleri üzerinde toplamış ve kendi işkencelerden geçirdi.
(Adıvar) gibi “aydınlar(!)”
ve uluslararası toplantılardaki siyasal
şunu söylüyoruz; toprağımız, şimdi
Elbette bu arada, Ezanın
nitelemesiyle, “Her devrin değil, her da Meclis’teki “İkinci Grup”
ilişkileri daha başarılı bir biçimde Arapçaya çevrilmesi,
kendi devletimizdir. Çünkü bu devletin içinde, hilafetçi komutanlara
devirde adam olmayı” yeğlemiş bir
Halkevlerinin kapatılması,
önemli bir siyasal destek
yönetmiş ve dünya liderleri arasındaki
korunması olmaksızın yaşayamayız.
toplum önderidir.
CHP’in mallarına el konması
veriyorlardı.
ayrıcalıklı yerini edinmiştir.
Ama toprak bütünlüğünü yeniden
ve her türlü temel hak ve
Ve ne yazık ki, Cumhuriyet
Ülkeye adanmış bir yaşam Kıbrıs Türkünün uzun erimli
düzenlemeye hazırız. İki toplumun
özgürlüklerin sınırlanması
ve Atatürk karşıtlığı, 1961
özgürlük savaşımının bütün
Bütün bunlardan bağımsız olarak bağımsızlığını ve egemenliğini yeniden
ve kısıtlanması da
Anayasası’na kadar,
aşamalarında bir ömür törpüleyip kendi
Rauf R. Denktaş’ı ayrıcalıklı kılan; düzenlemeye hazırız. Herkes, Kıbrıs’ın
Komünistler tarafından unutulmadı.
Kemalistlerle Sosyalistler
sahip olduğu “duygusal zekâ”sıydı. toprak bütünlüğünü bozuyoruz diye toplumuna olan borcunu da fazlası ile devamlı olarak desteklendi
arasındaki ittifak arayışları
ve Kemalizm-Sosyalizm
Psikologların, 1990’lardan beri düşünüyor! Ben, benim insanlarımın ödedikten sonra, 13 Ocak 2012’de ömür
ittifakı da sürekli olarak ancak 1961 Anayasası’nın
üzerinde çalıştıkları konulardan haklarını talep ediyorum, onu talep bırakmış olan büyük yurtsever, devlet
engellendi. kabulünden sonra,
biri olan duygusal zekâ (emotional ediyorum. Çünkü Kıbrıs’ın bir kuran son Türk Denktaş’ı, aramızdan
üstelik de sakat ve yanlış
Örneğin, Cumhuriyetin
quotient); kişinin, güçlü gözlemine parçasıyım ve onun içinden çıktım” ayrılışının 14’üncü yıldönümünde
yorumlarla birlikte,
ilanından sonra başlayan
dayalı olarak başkalarının duygularını şeklindeki sözleri Amerikalı psikolog sevgi, saygı ve özlemle anıyoruz.
Çağdaşlaşma çabaları, gündeme gelebildi.
sezme, ayırt etme ve bu edinimi, kendi Daniel Goleman’ın, duygusal zekâ Işıklar, yoldaşı olsun.
Roma yanılgısı ve İran
gerekirse askeri müdahaleden söz ediyor. Roma İmparatoru Valerianus, Pers Kralı
PROF. DR. CENGİZ KUDAY
Tarih bilenler için bu söylemler yeni değil. Şapur’un önünde diz çöker; Şapur ata
esleğim gereği Amerika Birleşik
Tarihten dersler binerken imparatoru basamak olarak
MDevletleri’nde düzenlenen birçok
1953’te CIA destekli bir operasyonla kullanır. Valerianus yıllarca esir tutulur ve
bilimsel toplantıya katıldım. Bu
İran’da seçilmiş bir başbakan devrilmiş, Şah sonunda öldürülür. Bu sahnelerin rölyefleri
toplantılarda tıp dışından konuşmacıların
ülkeyi terk etmiş, ardından yeniden iktidara bugün hâlâ İran’da görülebilir.
kürsüye davet edilmesi yaygın bir
getirilmişti. Sonrası malum: 1979’a kadar Roma dünyası bu aşağılanmanın
gelenektir. Yıllar önce, San Diego’da bir
süren bir yönetim ve ardından köklü bir psikolojik yükünü yüzyıllarca
otelin konferans salonunda yaşadığım
kırılma. taşımıştır.
bir anekdotu, bugünü anlamak açısından
Ancak mesele yalnızca son yüzyıl
paylaşmak istiyorum. Toplumsal bellek
değil. Milattan sonra değil, önce; Roma
yayın hayatına
Konferans salonunun camları Pasifik
İmparatorluğu’nun en güçlü olduğu
Tesadüf bu ya, Augustus’un o demir
Okyanusu’na bakıyordu. Dinleyicilerin
dönemlerde, imparator Augustus ölmeden
levhalarından yalnızca biri günümüze
başladı...
büyük çoğunluğu Amerikalı doktorlardı.
önce bir emirname yayımlar. Bu buyruklar
ulaşmıştır. Hacı Bayram Camisi’nin
Kitap dosyanızı
Konuşmacı ise eski bir ABD Dışişleri
zincirlenmiş demir levhalara yazılır
yanında, Roma tapınağı kalıntıları
bakanıydı. Sözlerine şu cümleyle başladı:
ve imparatorluğun doğu eyaletlerine yayinevi@ilkbaski.com
arasında bulunmuş ve bugün müzede
“Biz bugün dünyanın Roma
gönderilir. O eyaletlerden biri Angora’dır,
sergilenmektedir. Doğu’nun, özellikle
adresine gönderebilirsiniz.
İmparatorluğu’yuz.”
yani bugünkü Ankara.
İran’ın, Roma için ne anlama geldiğinin
Bunu söylerken hafif bir tebessüm,
Levhalarda neyin yapılacağı, neyin
somut bir belgesidir bu. ilkbaski.yayinlari
hatta bir miktar alay vardı sesinde. Bakan
yapılmayacağı yazılıdır. Angora’ya verilen
Bugün Trump kendisini modern bir
ilkbaskiyayin
dünyaya her alanda yön verdiklerini, birçok
görev nettir: Doğudan gelecek İran
Roma imparatoru gibi konumlandırarak
ilkbaski.yayinlari
ülkeyi dolaylı ya da doğrudan yönettiklerini
tehdidine karşı bir tampon bölge olmak.
bu coğrafyada istediği düzenlemeleri
anlattı. Ardından konu Ortadoğu’ya geldi;
Şu tarihsel gerçeği not düşmek gerekir:
yapabileceğini düşünüyor olabilir. Ancak
oraya “demokrasi götürmek”ten söz
Roma İmparatorluğu, hiçbir döneminde
tarih, kısa başkanlık dönemleriyle değil;
etti. Türkiye’nin de adını vererek bölgede
İran’ı kesin biçimde yenememiştir. Fırat’ın
yüzyıllarla, hatta binyıllarla yazılır.
“demokrasi olmadığını, demokrasicilik
ötesine kalıcı olarak geçememiştir. Hatta
Bu topraklarda yaşayan halklar, cetvelle
oynandığını” söyledi. Konuşma, ABD’nin
Roma tarihinin en büyük utançlarından
çizilmiş sınırların ötesinde bir belleğe
gücü, yeni sınırlar ve gelecekte şekillenecek
biri, Harran’da yaşanmıştır. Marcus Licinius
sahiptir. İran, yüz yıllık bir devlet değildir.
yeni ülkeler üzerine devam etti. Benzer
Crassus, Persler karşısında ağır bir yenilgi
Binlerce yıllık bir siyasi ve kültürel süzgeçten
bir konuşmayı, bir yıl sonra başka bir ABD
almış, öldürülmüş, Roma sancakları ele
geçerek bugüne gelmiştir.
Dışişleri bakanından da duydum.
geçirilmiştir.
Roma bunu görmezden gelmişti. Bugünün
Bugün gelinen noktada, ABD ve İsrail’in
Yıllar sonra Roma, bu sancakları geri
“imparatorları” da aynı yanılgının eşiğinde
açık ya da örtülü müdahaleleriyle İran’da
alabilmek için tavizler vermek zorunda
mi, yoksa tarihten ders alma iradesi
ciddi bir hareketlilik yaşanıyor. Donald
kalmıştır.
gösterebilecekler mi? Tarih, yanıtı her
Trump, İran’ı defalarca tehdit ediyor;
Bir başka yenilgi ise Kayseri’de yaşanır.
zaman gecikmeli verir.
Unuttum adıyla yayımlanan ve anılarımdan oluşmuştur. Onları
kaleme aldım. Doğup büyüdüğüm
buluşan Arka Sokakta İsyan’da
Eren Aysan; Vüs’at O. Bener’den
-
Şükran Kurdakul’a, Gülten
aldığımız kokular, dokunduğumuz
nesneler, yakaladığımız bakışlar da…
tanıklıklarını paylaşıyor. İlyas Tunç
13,5x20,5 / 200 Sayfa / Deneme 13,5x20,5 / 128 Sayfa / Deneme

