Katalog

15 MART 2026 5 Nijerya’nın Yoruba koltukları DENIZ ÜLKÜTEKIN obilya tarihini Yoruba boncuklu çoğu zaman sandalyelerin ayırt edici ergonomi, özelliklerinden bir diğeri malzeme benzersiz olmaları. Her Mve üretim sandalye tek tek ve tamamen el teknikleri üzerinden anlatırız, işçiliğiyle yapılıyor; bu nedenle oysa bazı nesneler işlevlerinin hiçbir parça birbirinin aynısı çok ötesine geçiyor. Bir olamıyor. Ustanın dokunuşu her kültürün sandalyeye bir ruh ve özgünlük iktidar kazandırırken her Yoruba anlayışını, boncuklu koltuk kendi başına estetik dilini bir başyapıta dönüşüyor. Sahneye düşen ve ritüellerini Ortaya çıkan yüzey, yalnızca üzerinde estetik bakımdan zengin değil. taşıyabiliyor. Boncukların oluşturduğu Nijerya’nın desenler çoğu zaman geometrik Yoruba ritimler, floral motifler ve ÖZLEM toplumuna sembolik figürler içeriyor. Aynı YALIM ait boncuk bizim kilimlerimizdeki gibi her işlemeli renk ve kompozisyon farklı anne-kız izi sandalyeler tam da buna örnek. anlamlar taşıyor: zenginlik, Bir tasarımcı olarak koruma, ruhani güç ya da zge Özder bugün oldukça ilgi u Oyunda kızınız Luna da mevzubahis özellikle toplumsal prestij gibi unsurlar çekici bir sahne deneyiminde sahnede sizinle birlikte yer kabul ettim. “Luna kendi sandalyeler olduğunda boncuk boncuk işleniyor yer alıyor. Yeni yılla birlikte alıyor. Bir anne olarak çıkmak istemediği günlerde kişisel hafıza kapasiteme mobilyanın üzerine. Bu nedenle gösterimi başlayan Zorlu çocuğunuzla aynı sahneyi asla oyuna çıkmayacak, ben ve işlemcimin gücüne epey önemli liderler taht olarak ÖPSM’deki “Vay! Dedi paylaşmak nasıl bir tek başıma oynayacağım güvenir, sizlere bir çırpıda kullanıyor bu koltukları, onları Baykuş” isimli oyunda kızı Luna ile (eğer duygu? o günlerde” dedim. tarihi ve çağdaş sandalye koruduğuna inanılıyor. Luna isterse) birlikte sahne alan Özder, Oyunu kabul etme Pedagogla konuştum tasarımları hakkında ahkâm kendisi ve ailesi için de oldukça özel olan sebebim bu zaten. vs. vs. Kızı adına çocuk GÜÇ VE PRESTİJ kesebilirim. Ancak itiraf bu oyunu kabul etme nedeninin kızıyla Olağanüstü bir anı ve masalları da yazmış, Araştırmalar, Yoruba etmeliyim ki bir dizide sahnede yer alma mutluluğunu yaşamak Luna’nın çocukluğuna kitapları yayımlanan toplumunda sandalyelerin en Nijeryalı bir ailenin kendi olduğunu söylüyor. Aynı zamanda 25 dair annesiyle yaşadığı bir anne olarak çocuklar az 14. yüzyıldan itibaren güç aralarındaki konuşmalarından Mart’ta Kozyatağı Kültür Merkezin’de ve anılarında hep için yaptığım her şeyde ve prestij göstergesi olarak merak edip de izini sürünceye gösterilecek “Arşimet Prensibi” oyununda yaşayacak olan müthiş Luna’nın payı var. Tüm kullanılmaya başlandığını dek Yoruba hakkında bir bilgim da yer alan Özder’le hem sahneyi hem de bir deneyim. Bir çocuk motivasyonum ona güzel ortaya koyuyor. Zamanla Eva Luna yoktu! yaşamı konuştuk. oyununda oynamak gibi bir çocukluk hatıraları bırakmak. Güleryüz bu oturma elemanları daha Yoruba boncuklu niyetim yoktu ama Luna’nın Parayla satın alınamaz çok u “Vay! Dedi Baykuş”, okul öncesi karmaşık hale gelmiş ve boncuk koltuklarının kökeni, günümüz yaşına uygun bir oyunda oynamak kıymetli şeyler bunlar, hayatın bir çocuklara hitap eden bir yapım. Bir oyuncu işlemeleriyle kaplanarak Nijerya’sına uzanıyor. Nijeryalı ve beni doya doya izleyeceği bir şey hediyesi gibi. Dört yaşında annesiyle olarak bu yaş grubuna oynamak sizin için kraliyet sembolizminin önemli Yoruba halkı neredeyse tüm sahneye çıkmış ve akranlarına oyun yapmak harika bir fikirdi tabii. “Nasıl nasıl bir deneyim? Yetişkin seyirciye oyna- parçalarına dönüşmüş. Afrika gibi canlı ve renkli oynayıp annesiyle el ele alkış almış kaç yapmalı, Luna ile birlikte mi sahneye maktan hangi yönleriyle farklı? Yoruba dünyasında iktidar kültürleri ile güçlü sanatsal çocuk var bilmiyorum ama onda şahane çıkmalı acaba?” diye düşünürken bu teklif Vay Dedi Baykuş, Türkiye’de 0-5 yaş her zaman güçlü bir görsel dil yetenekleriyle tanınır. anılar bıraktığına eminim. geldi. Üstelik Zorlu PSM ve Londra’dan grubu için yapılmış ilk prodüksiyon ve akla üretmiş. Bir obanın taçları, Batı Afrika’nın en köklü gelecek olan çok kıymetli bir ekipten. kolyeleri ve giysileri nasıl gelen ilk isim olmak da içinde olmak da u Anne olduktan sonra kendinizde fark kültürlerinden biri olan Yoruba Luna, beraber tiyatro yapacağımızı duyunca boncuklarla işleniyorsa tahtı mutluluk verici. Londra’da çok ünlü olan ettiğiniz en büyük değişim ne oldu? kavminin dünyasında boncuk, sevinçten ne yapacağını bilemedi. Her gün da aynı estetik evrenin devamı. Little Angel Theatre’ın aynı isimle sahneye Tüm dünyanın kalp atışlarını duyabilen, yalnızca dekoratif bir malzeme ne zaman oynayacağımızı sordu. Boncuklu yüzeyin ışıkla koyduğu oyunun birebir halini Mehmet kökleri toprağın altına kadar uzanan ve her değil otorite, ruhani güç ve kurduğu ilişki ona parlaklık Ergen’in çevirisiyle oynuyoruz. Oyunu canlının acısını daha derinden hissedebilen toplumsal statünün görünür ‘OYUNU ŞARTLA KABUL ETTİM’ kazandırıyor; bu da otoritenin Londra’dan gelip kendi yönetmeni yönetti bir varlık gibi hissediyorum. Sanki açık, hiç bir simgesi. Pek çoklarımızın u Anne-kız ilişkisi doğal olarak çok teatral görünürlüğünü arttırıyor. zaten. Yaşadığımız çağın aksine inanılmaz kabuklanmayan bir yaram varmış gibi her seyahatlerinde severek güçlü bir bağ içeriyor. Bu bağın sahnede Parlak renkler, yoğun desenler saf, naif ve temiz bir dünyada bir masalın an her şeye duygulanan, sinir uçları dışarıda bavuluna doldurduğu boncuklu hikâye anlatımına nasıl yansıdı- ve heykelsi biçim, oturan içinde çocukların, hatta bebeklerin ve çok hassas bir yapıya dönüştüm. objeler, turistik eşya olmadan kişinin yalnızca bir birey değil, ğını gözlemliyorsunuz? pırıl pırıl gözlerine bakarak önce tarihsel düzlemde u Peki çocuklara, gençlere ya da onların bir makamı temsil ettiğini Öyle derinlerde bir yere oynamak tarifsiz bir yalnızca belirli kişilere aitlerdi. yaşadığı sorunlara bakışınızda bir değişim vurguluyor. değiyor ve öyle bir deneyim. Hem bir anne “Oba” denilen krallar ve oldu mu? kenetlenme yaşanıyor Bugün bu koltuklar sırf hem bir oyuncu olarak saray çevresindeki seçkin Elbette! Gidion’un Düğümü oyununu ki oyunu oynadığımız koleksiyonlarda değil, çağdaş onların tiyatroya dair kişiler bu görsel dili kullanma tam da bu yüzden yaptım. Arşimet Prensibi tasarım ve iç mimarlık günlerde benden ilk anısı olduğumu hakkına sahip olan az sayıdaki oyununu kabul etmemde de büyük payı var. dünyasında da yeniden ayrılmak ya da gruplardı. düşünerek bir parçası u “Arşimet Prensibi” de, güven ile kuşku keşfediliyor. Çoğunlukla büyük bensiz uyumak olduğum bu masalın BİNLERCE BONCUK arasındaki çok ince bir çizgide ilerleyen bir ölçekte, neredeyse bir metre asla istemiyor. Bazı bilinçaltlarında yer hikâye anlatıyor. Sizce bu oyun izleyiciyi en Yoruba boncuklu koltuk yüksekliğe ulaşan bu koltuklar oyunlardan sonra ettiğini biliyor olmak çok hangi soruyla baş başa bırakıyor? da bu sembolik sistemin bir çoğu zaman bir mobilyadan “Arşimet Prensibi” duygulanıp ağlıyor, müthiş bir duygu. Ben de oyunundan bir kare. Linç kültürünün bu denli meşrulaştığı parçası. İlk bakışta renkli, çok heykelsi bir obje gibi “Sana çok duygulanıyorum her oyunda onların pırıl pırıl bir çağda, delilin olmadığı yerde suçlu yoğun ve neredeyse tekstil kullanılıyor tasarımda. Birçok anne” diyor veya “Şurayı şöyle gözlerine bakarak kendi terapimi olduğuna inandığımız birinin toplumdaki gibi görünen yüzeyiyle dikkat koleksiyoner onları salonların yapsan daha güzel olur” gibi önerileri yapıyor, ruhumu temize çekiyorum. yargılanma sürecinde ne kadar adiliz? Sevgi çekiyor ancak aslında altında merkezine yerleştiriyor; bazı oluyor. Bu oyunla beraber o anne-kız u Oyun ışık, müzik ve kuklacılığı bir ara- dili sandığımız ve çocukla iletişimde de ahşap bir iskelet bulunan, iç mimarlar ise giriş holünde ilişkisinin aramızda çok daha derinleştiğini ya getiren duyusal bir sahne dili kuruyor. kullandığımız bazı hal ve hareketlerimiz ne tümü ile boncuk işleme ile dramatik bir vurgu olarak hissediyorum. Bu tür çok katmanlı bir anlatının oyuncu- kadar masum ve karşıdan nasıl anlaşılıyor? geometrilerin ve renklerin bir kullanıyor. Yoruba koltuğu u Luna’nın tiyatroyla bu kadar erken yaş- luk yaklaşımınızı nasıl etkilediğini merak En çok bu sorularla çıkıyor seyirci. araya geldiği bir yüzey ile aslında bize tasarımın başka bir ta tanışması sizin için nasıl bir anlam ediyorum. üretiliyor. İskelet önce kumaşla yüzünü gösteriyor: nesnelerin u Oyun bir yüzme havuzunun soyunma taşıyor? Ben bir oyunculuk kaplanıyor ardından yüzey hikayeler taşıması, oturma odasında geçiyor ve kapalı bir atmosferde performansı Luna kendini ifade binlerce küçük cam boncuğun elemanlarının politik güç ile ilerliyor. Böyle bir mekânsal sıkışma oyun- Evlilikle sergilemekten çok bir etmeyi, insan önünde tek tek dikilmesiyle bezeniyor. doğrudan ilişkisi ve zanaatın culuk açısından nasıl bir gerilim yaratıyor? masal anlatıcılığı bir şeyler yapmayı Bu işlem hem büyük sabır önemi bu mobilyada bir Bu yazarın bilinçli bir tercihi zaten. Tek yapıyorum ama seven, aynı zamanda gerektiriyor olmalı; arada karşımıza çıkıyor. ilgili... mekân; tekrara düşen, hatta flashbacklerle çok kısıtlı sözcük da hayal dünyası hem de uzun sürüyor. İstanbul’da var tekrar oynanan sahneler. Yapboz gibi sahne sayısıyla ve u Evliliğiniz de (Sinan Güleryüz) geniş, hassas ve Bir ustanın bu işe mı bilmiyorum ama sıralaması dağınık ve seyircinin kafasında tıpkı annelik gibi yaşamınızdaki önemli birçok materyal yetenekli bir adanarak yalnızca ilk görüşte aşk birleştirmesi gereken bir akış... Gerilimi, dönemeçlerden sanırım. Peki zaman içinde bir kullanarak. çocuk. Meslek tek bir sandalye yaşadığım bu sıkışmayı çok tetikleyen unsurlar bunlar. ilişkiyi güçlü tutan şey sizce nedir? Gölge oyunu, olarak seçmek üretmesinin koltukları takibi kukla, müzik, Gerçekten iyi arkadaş olmak, karşı bambaşka bir u Seyircinin kendi yargılarıyla yüzleşme- yaklaşık üç ila altı sürdüreceğim. renk, şarkı, taraf değil aynı taraf olduğunu mesele ama sini sağlayan bir oyunda sahnede olmak siz- ay sürdüğünü de Eğer bir taklit, dans… unutmamak. Eşine ve hayata karşı hayatında sanata de nasıl bir sorumluluk duygusu yaratıyor? eklemeliyim. Bu Yoruba’sı olan O yaş grubunun tutkusunu, yaşam sevincini yer vereceğinden hiç Oyuncunun haz aldığı şey tam da bu da bu sandalyeleri var ise gelip algılayabileceği kaybetmemek, eğlenebilmek şüphem yok. Bu da zaten: Onları kendileriyle yüzleştirmek. daha da özel ve arzu görmek isterim şekilde her şeyden ve birlikte üretmek. beni çok mutlu ediyor. Mesleğime dair çok büyük bir tatminle edilir kılıyor. doğrusu! biraz. Ben bu oyunu bazı şartlarla gidiyorum evime.