Katalog

EKONOMİ 12 TEMMUZ 2026 PAZAR 9 Ekonomide yaşanan sorunlar ve tüketimin kısılmasının iş dünyasına etkileri belirginleşti Ticaride ‘batık’ hızlı! Büyükbaşta BDDK’ye göre 3 Temmuz 7.2 tr İly On tl bir tuhaflık var itibarıyla ticari krediler son ‘Kart komisyonuna 3 temmuz itibarıyla KOBİ kredilerinin büyüklüğü lkemizde hayvan sayısı artıyor. bir yılda yüzde 34 artışla 20.1 dayanma gücü yok’ İlk bakışta bu olumlu bir trilyon lira olurken takipteki Ügelişme gibi görünüyor. t ür Kİye Esnaf ve Sanatkârları Kon- krediler yüzde 85 artışla İnsan ister istemez, “Demek ki federasyonu (TESK) Genel Başkanı hayvancılıkta işler yoluna girmeye Bendevi Palandöken, “Esnafın eme- 456 milyar liraya çıktı. başladı” diye düşünüyor. Ama ği ve sermayesi kredi kartları komis- acele etmeyelim. Çünkü rakamların ürkiye ekonomisinde uzun yonuna heba edilmemeli” dedi. tamamına baktığımızda bu ilk Sosyal medya hesabından bir zamandır devam eden çok izlenimi desteklemeyen bir tabloyla açıklama yapan Palandöken, şunlara Työnlü krizin, ticari yaşam karşılaşıyoruz. dikkat çekti: “En azından bankalar üzerindeki etkisi de her geçen komisyon oranlarını satılan Son yıllarda hızlanan canlı hayvan gün daha fazla ortaya çıkıyor. emtiayla eşleştirmeli. Kazanamadığı ithalatı, hayvan varlığındaki artışın Bu açıdan özellikle kredi ve borç bir kazancın komisyonunu vermesi önemli nedenlerinden biri gibi ödeme sorunları dikkat çekiyor. esnafı perişan ediyor. Günümüzde görünüyor. Ancak aynı dönemde Son dönemde, iş dünyasının her şey kredi kartıyla alınıyor. kırmızı et üretimi azalıyor, süt üretimi Esnafın yüzde 4 kazandığı bir yeni ve uygun şartlarla finansal geriliyor ve üretici üretmekte giderek üründe kart komisyonu yüzde 4.5’e daha fazla zorlandığını söylüyor. kaynak talepleri her geçen gün kadar çıkabiliyor. Parasını ertesi Başka bir ifadeyle, hayvan sayısı artarken Bankacılık Düzenleme ve gün hesabına çekmek isteyen esnaf, artıyor ama üretim aynı ölçüde Denetleme Kurumu’nun (BDDK) komisyon oranları yüzünden kâr artmıyor. haftalık olarak yayımladığı veriler, Aynı dönemlerde, bireysel kredi krediler de yüzde 109.9 ve yüzde etmek bir yana zarara uğruyor. Hatta bazı temel göstergelerde ödeme sorunlarının en güncel kartları dahil tüketici kredilerinin 46.6 artışla 138.1 milyar lira oldu. Komisyonsuz seçenek için ise gerileme yaşanıyor. paranızın 15-30 gün bankada blokeli durumunu göstermesi açısından Bunun yanında “kurumsal kredi hacmi yüzde 44.4 ve yüzde 19.8 İşte tam da bu noktada durup şu kalması gerekiyor. Ancak esnafın öne çıkıyor. kartları”nın hacmi yüzde 52.6 ve artışla 6.7 trilyon lira, takipteki soruyu sormamız gerekiyor: Et ve buna dayanacak finansal gücü yok.” BDDK’nin haftalık yayımladığı yüzde 25.4 artışla 1 trilyon lirayı süt üretimi azalırken hayvan sayısı tüketici kredileri de yüzde 72.7 nasıl artabiliyor? Daha da önemlisi, verilere göre 3 Temmuz’la biten ve yüzde 35.4 artışla 320.3 milyar aşarken takipteki kurumsal kredi bu tablo bize Türkiye hayvancılığı hafta (27. hafta) itibarıyla toplam liraya yükseldi. kartları da yüzde 118.8 ve yüzde hakkında ne söylüyor? “ticari ve diğer krediler”, geçen 52.5 artışla 30.6 milyar lirayı gördü. Önce TÜİK’in Mayıs 2026’da KOBİ’lere dikkat yılın aynı haftasına kıyasla 34.2, Öte yandan yine ticari krediler açıkladığı ve 2025 yılını kapsayan Görüldüğü gibi takipteki kredilerle 2025’in son haftasına kıyasla kapsamında “KOBİ kredileri”nin resmi verilere bakalım. ilgili yıllık artış oranlarında, ticariler yüzde 16 artarak 20.1 trilyon liraya hacmi yüzde 49.5 ve yüzde 17.7 İlk dikkat çeken nokta şu: Büyükbaş ulaştı. Buna karşın “takipteki tüketicileri geçmiş durumda. Ticari artışla 7.2 trilyon lira olurken hayvan varlığı bir önceki yıla göre (batık) krediler” ise 2025 yılının krediler kapsamında yer alan takipteki KOBİ kredileri de yüzde yüzde 4.3, küçükbaş hayvan varlığı ise yüzde 5.4 artmış durumda. aynı haftasına kıyasla yüzde 85.1, “taksitli ticari krediler”in hacmi ise 112.9 ve yüzde 42.2 artışla 278.3 Şimdi ikinci tabloya bakalım. 2025’in son haftasına kıyasla yüzde yüzde 44.2 ve yüzde 19.2 artışla milyar liraya yükseldi. Tam da bu dönemde kırmızı et 33.5 artarak 456 milyar lirayı aştı. 4.1 trilyon lira, bu tür takipteki l Ekonomi Servisi üretimi yüzde 10.5, çiğ süt üretimi ise yüzde 4.9 geriliyor. Sektör temsilcileri, başta bölgesel savaşın etkilerine atıfla destek istedi İşte durup düşünmemiz gereken nokta tam da burası. Normal şartlarda hayvan varlığındaki artışın üretime de yansımasını beklersiniz. Oysa biz Turizmci rekoru unuttu tam tersini görüyoruz. Hayvan sayısı artıyor, et üretimi düşüyor ve süt üretimi azalıyor. kârlılığı ciddi biçimde düşürdüğünü olumsuz etkiliyor. Turist artık ECE İÇMEZ Üretici maliyet baskısı altında. belirterek destek çağrısı yaptı. fiyat-performans odaklı planlama Tüketici eti hâlâ çok pahalıya alıyor. urizm sektörünün temsilcileri, Jeopolitik gelişmelerin yapıyor. Bu nedenle daha uygun Denetlenen gıda İthalat ise tüm hızıyla devam ediyor. Tjeopolitik gerilimlerin rezervasyon akışını olumsuz maliyetli destinasyonlar ve O zaman şu soruyu sormak etkisiyle beklentilerin ve rekor etkilediğini, mayıs ayıyla alternatif rotalar öne çıkıyor” dedi. şirketleri artıyor gerekiyor: Bu politika gerçekten kimin hedeflerinin gerisinde kalan turizm birlikte ise bir toparlanma Ege Turistik İşletmeler ve sorununu çözüyor? hareketliliğini ve nisan ayında tarım ve Orman Bakanı gördüklerini söyleyen Türkiye Konaklamalar Birliği Başkanı Ya da çözüyor mu? İbrahim Yumaklı, sosyal medya yüzde 9.4, ilk beş ayda yüzde Seyahat Acentaları Birliği Mehmet İşler ise sektörün en büyük Çünkü bir ülkede hem üretici hesabından açıklama yaparak gıda 2.6 azalan turist sayısını masaya Başkanı Firuz Bağlıkaya, ayrıca kazanamıyor hem tüketici pahalı et sorununun yüksek maliyetler ile denetimlerini hızlandırdıklarını yatırarak bu tür sorunların çözüm yiyorsa ortada başarılı bir hayvancılık ulaşım maliyetlerinin de tüketici baskılanmış döviz kuru nedeniyle vurguladı. yollarını tartıştı. Sektör temsilcileri, politikası olduğunu söylemek akıldışı davranışlarını değiştirdiğini oluşan kârlılık kaybı olduğunu Yumaklı şu bilgiyi verdi: “1- bir yaklaşım olur. artan maliyetler, baskılanmış döviz ifade etti. Bağlıkaya, “Yakıt söyledi. İşler, turizmde artık hedefin 30 Haziran’da yurtiçi gıda Tüm ürünlerde olduğu gibi kuru, personel açığı ve finansmana maliyetlerindeki artış özellikle uzak yalnızca turist sayısını artırmak işletmelerine yönelik 127 bin hayvancılıkta da ithalatın kendisi kötü erişim sorunlarının turizmde mesafeli uluslararası seyahatleri değil, nitelikli ve yüksek katma 643 denetim gerçekleştirdik. bir politika olmayabilir. Hatta bazı Uygunsuzluk tespit edilen değer sağlayan sürdürülebilir bir dönemlerde kaçınılmaz olabilir. Bir işletmelere 242.8 milyon lira modele geçmek olması gerektiğini ekonomist olarak buna itiraz etmem. idari para cezası uygularken Ancak ithalatın piyasada geçici vurguladı. İşler, şöyle devam etti: 32 işletme hakkında suç arz açığını kapatmak, fiyatlarda aşırı “TL ile üreten ama dövizle satmaya duyurusunda bulunduk. İşini dalgalanmayı önlemek ve tüketiciyi çalışan bir sektörüz. Maliyet hakkıyla yapan, rızkını helalinden korumak gibi belirli amaçları vardır. artışlarını fiyatlara tam olarak kazanan üreticimizin emeğine Yani ithalat, üretimin bir alternatifi yansıtırsak Türkiye pahalı ülke sahip çıkarken sıfır tolerans değil, üretim yeniden güçleninceye algısını güçlendiririz. Bu nedenle ilkemizle gıda fırsatçılarına göz kadar piyasaya nefes aldırmak için fiyatlarımızı olması gerektiği gibi açtırmayacağız.” kullanılan geçici bir araç olmalıdır. değil, rekabet koşullarına göre İşte sorun tam da burada başlıyor. Türkiye’de ithalat geçici bir istisna belirlemek zorunda kalıyoruz.” 6 ayda 16 şirket olmaktan çıkmış, adeta hayvancılık l İZMİR politikasının kalıcı bir unsuruna dönüşmüş bir görüntü çiziyor bize. borsaya ‘taşındı’ Yıllardır ithalat yapmamıza rağmen, KISA... KISA... KISA... Küresel ‘vergi’de ülkeler netleşti sermaye Piyasası Kurulu (SPK) örneğin üretici rahatlayamadı. Tüketici “halka arz” verilerinden derlenen de ucuz ete ulaşamadı. l r üz GÂr ve güneş enerjisine r esmİ Gazete’de dün yayımlanan olduğu küresel asgari tamamlayıcı bilgilere göre Ocak-Haziran İşte o zaman şu soruyu sormak dayalı “yenilenebilir enerji kaynak cumhurbaşkanı kararına göre yerel ve kurumlar vergisinin uygulandığı 2026’da Borsa İstanbul’da toplam gerekiyor: alanları”nın tahsisine ilişkin küresel asgari tamamlayıcı kurumlar ülkeler arasında Almanya, Avusturya, 16 şirket halka arz edilerek işlem İthalat gerçekten amacına ulaşıyor yarışma başvuruları için tarih 13 vergisi kapsamında güvenli liman Belçika, Birleşik Krallık, Endonezya, görmeye başladı. Bu şirketlerin 13’ü mu? Ekim olarak belirlendi. olarak ilan edilecek yerlerin ve nitelikli Güney Afrika, Hong Kong, İsviçre, “ana pazar”, üçü “yıldız pazar”da Yoksa ithalat, üretim sorununu l r esmİ Gazete’de gelirin dahil edilmesi çerçevesinde İtalya, Japonya, Kanada, Lüksemburg, tahtasını açtı. yayımlanan cumhurbaşkanı çözen bir politika olmaktan çıkıp “küresel asgari tamamlayıcı kurumlar Macaristan, Man Adası, Norveç, Halka arz oranları ise ağırlıklı kararıyla Batman Havalimanı, üretim sorununu erteleyen bir vergisinin uygulandığı” ve “nitelikli yerel Polonya, Portekiz, Romanya, Singapur, olarak yüzde 20-30’da yoğunlaştı. uluslararası giriş-çıkışa açık mekanizmaya mı dönüşüyor? asgari tamamlayıcı kurumlar vergisinin Slovenya, Tayland, Vietnam, Yeni Geçen yılın tamamında ise 18 halka daimi hava hudut kapısı olarak Yanıt sanki evet. uygulandığı” yerler belirlendi. Zelanda ve Yunanistan da var. arz yapılmıştı. l aa açıklandı. Artık bu gerçekle yüzleşmenin Bu kapsamda, Türkiye’nin de dahil l ekonomi servisi zamanı geldi. Hayvancılık meselesi ne yalnızca et fiyatlarından ibarettir ne de enflasyonu birkaç ay kontrol altında tutacak kısa vadeli ithalat kararlarıyla Oya Öngör’e yeni Halka arz geliriyle çözülebilecek bir konudur. Bu mesele, Yaşamı sadeleştiren gıda güvenliğinden kırsal kalkınmaya, sermayeye destek uluslararası görev dış ticaret dengesinden stratejik teknolojiler öne çıktı bağımsızlığa kadar uzanan bir ülke Pr Octer&Gam Ble’ın (P&G) ulus- sa at ve Saat meselesidir. lararası liderlik kadrosunda önemli Sanayi ve Ticaret a rçel İK Türkiye Pazarlama Kıdemli Politika yapıcıların da artık günü atamalar yaptığı açıklandı. AŞ’nin halka Direktörü Mehmet Tüfekçi, bugünün kurtaran reflekslerden uzaklaşması Bu kapsamda P&G Türki- arz kapsamında tüketicisinin daha kısa zamanda daha mehmet tüfekçi Bahtiyar gerekiyor. Her fiyat artışını ithalatla ye, Kafkasya ve Orta Asya Yöne - talep toplama fazla keyif, güven ve kalite sunan Büyükduman dengelemeye çalışan anlayış artık tim Kurulu Başkanı Oya Öngör, sürecini başarıyla çözümler aradığını vurgulayarak şu sorunu çözmüyor. Aksine onu Procter&Gamble Hindistan, Or- tamamlandığı r amazan Kaya bilgiyi verdi: derinleştiriyor. tadoğu, Türkiye ve Afrika (IME- açıklandı. Halka “2026 yılı global tüketici trendleri Ülkemizin ihtiyacı olan şey daha TA) başkanı oldu. P&G Avrupa Ağız arzda toplam 709 bin 901 raporuna göre tüketicilerin yüzde 66’sı pazarın hızlı büyüdüğünü, 2025 yılını fazla ithalat değildir artık. Daha fazla Bakım Ürünleri Tedarik Operas- kurumsal ve bireysel yatırımcıdan yaşamlarını sadeleştiren ve zaman 174 milyar lirayla kapatan sektörün bu güven, daha öngörülebilir politikalar yonlarından Sorumlu Başkan Yar- talep geldi. Halka arz büyüklüğü kazandıran teknolojik çözümleri yılın ilk beş ayında yüzde 32.4 artışla ve üreticiyi yeniden üretmeye teşvik dımcısı Burak Akkiriş ise P&G Tür- ise 3 milyar 749 milyon lira oldu. önceliklendiriyor. Ayrıca 12 ülkeyi 90 milyar liraya ulaştığını açıkladı. edecek bir ekonomik iklimdir. kiye ve Kafkasya Yönetim Kurulu Saat&Saat Yönetim Kurulu kapsayan ‘Akıllı Yaşam Endeksi’ Tüfekçi, “Adetsel büyüme ise 16.9 Köy politikasıdır. Ortak (devlet Başkanlığı’na getirildi. Başkanı Ramazan Kaya şunu araştırmamızın sonuçlarına göre milyondan 17.7 milyona çıkarak yüzde ile köylü) üretim metodu üzerine vurguladı: “Halka arza ilgi gösteren Türkiye’de her 10 tüketiciden 8’i 4.4 oldu. 2026 yıl sonu için tahmini kurulmuş bir yapıdır ihtiyaç olan. ve bize güvenerek gücümüze güç daha akıllı cihazlar istiyor. Tüketici pazar büyüklüğü ise 230 milyar TL” Günü kurtaran, belirli kesimlere katan bütün yatırımcılarımıza beklentilerindeki bu dönüşüm pazar dedi. Ayrıca yenilikçi teknolojilerle avantaj sağlayan sığ yaklaşımdan teşekkür ediyoruz. Elde edeceğimiz verilerine de yansıyor.” profesyonel deneyimi herkes için devletle el ele vermiş köylünün üretim gelirin büyük bölümünü işletme Telezzüz Kurucu Şefi Bahtiyar erişilebilir hale getirdiklerini belirten gücünü tarla ve ahırdaki bereketine sermayemizi güçlendirmek Büyükduman’la birlikte yeni Tüfekçi, küçük ev aletlerinde, mutfak yönlendiren bir uygulamaya, bir amacıyla değerlendireceğiz.” Oya Öngör Burak a kkiriş geliştirdikleri küçük ev aletleri serisini kategorisinde liderliklerinin sürdüğünü politikaya ihtiyacı var ülkemin. uygulamalı olarak tanıtan Tüfekçi, bu anımsattı. l ekonomi servisi