Katalog

gorus@cumhuriyet.com.tr 29 MAYIS 2026 CUMA 2 olaylar ve görüşler polis de binaya daldı ve Sütunlu Salon’da ateş Alacakaranlıktan ederek öğrenci kovalamaya başladı. Ben bizzat bir polisin bir Tam 66 yıl 1 ay önce! arkadaşımıza başı hizasında ateş pırıl pırıl bir sabaha Nisan 1960 günü, ettiğini gördüm. O Siyasal Bilgiler kargaşada kimsenin ölmemesi 29Fakültesi’nin gerçek bir mucizedir. Sonradan öğrendiğimize hissettiğimiz şey budur. yalnız kurumlar değil, devlet kollarını, bahçesinde olağanüstü bir Doç. Dr. Buğra GÖKCE göre, Menderes bizzat kalabalık vardı: aklı da çürümeye başlar. Aklın ırmağı, alışkanlıkların Menderes, CHP’yi askerlere ve polise “Dağıtın” Aptallar ve haydutlar... üneş bir gidiyor, bir Hoca yazısını daha da karanlık çölünde kuruyup kapatmak amacıyla Meclis’te emrini vermişti; oysa geliyor. Ben de güneş Tam bunları düşünürken, çarpıcı bir tespitle bitiriyordu: gitmemiş. bir “Tahkikat Encümeni bıraksalardı, hareket kendi Gkaybolunca üzerimi Emre Kongar Hoca’mın Aptallar ile haydutların aynı Ne olurdu Tanrım! kendine bitiyordu. kurduğu” için o sabah giyiyor, yeniden yüzünü Cumhuriyet’teki köşesinde anda iktidara hâkim olduğu Benim yurdum da böyle bir Fakülte bahçesinde protesto Ben ve birkaç arkadaşım, gösterince çıkarıp atletimle değindiği, İtalyan tarihçi ediliyordu. polis baskını üzerine yurdun dönemler, toplumlar için en ülke olsa...” Çok kısa bir süre sonra polis pencerelerinden yan sokağa kalıyorum. Sonra yine Carlo Cipolla’nın Aptallığın tehlikeli zamanlardır. Çünkü Ve bazen bir şiir, demir atlayıp kaçtık. ve asker geldi. gazetelerime dalıyorum. Temel Yasaları kitabına biri kötülüğü hesaplayarak kapıların ağırlığından daha Polise veya askere karşı Sonra da fakülte ve Kıymetli akademisyenler, yaptığı gönderme çarptı üretir, diğeri ise sonuçlarını güçlü; beton duvarlardan herhangi bir hareket, bir yurt kapatıldı, hepimiz düşünürler, yazarlar; gözüme. Zamanlaması kavrayamadan çoğaltır. daha yüksek, daha inançlı saldırı yoktu. Sadece askerler istasyonlarda kimlik kontrolü öğrenmeme, sorgulamama, sanki tesadüf değil gibiydi. Bir araya geldiklerinde ise olabiliyor. Tam bu inancı ve bahçeye girmesin diye atların yapılarak sürüldük. içimde biriktirmeme büyük Cipolla’nın toplumları dört ayaklarının dibine yatmıştık. İstanbul’da hafta sonları çürüme hızlanır. bu alacakaranlıktan çıkışı Ben de 19 yaşın heyecanıyla Nâzım’ın Piraye’sinin katkı sunuyorlar. temel insan grubuna ayıran düşünürken gözümün önüne bir şiirin yatanların en önündeydim; Altunizade’deki köşküne Böyle anlarda kendimi yaklaşımını aktarıyordu direnenlerin gücü ve umudu atın biri ürkse nallar beynimi gidiyor, Şişli Terakki’den düşündürdükleri “hiçbir şey” olmaktan uzak, hoca: Akıllılar, saf-acizler, yansıyor tüm sıcaklığıyla... hocam olan İzgen Öksüzcü- dağıtacaktı. “her şey” olmaktan ise daha haydutlar ve aptallar. Ve Ben ise bütün bunları Bir ara kendimi, yerden Bengü ve Memet Fuat ile yürü bre Hızır Paşa! da uzak hissediyorum. özellikle şu incelikli tespitin okuyup düşündükten kalkıp süvarilerin komutanının sohbet ediyordum. Galiba bugünlerde en altını çiziyordu: İnsanlar sonra yine hücremin Bu sürgüler altından yakasına yapışmış, ağlayarak 27 Mayıs’tan sonra okullar “Bize ateş mi edeceksiniz, biz açıldı ve ben de Mülkiye’ye kıymet verdiğim duygu da içinde, yalnızca aptallar aptal küflü duvarlarına dönmek direnen arkadaşlarıma bir vatan haini miyiz?” derken geri döndüm. bu. Bir kişinin “her şey” olduklarını bilmezler. zorundayım. Az önce güneş selam yollayayım derken buldum. HHH haline geldiği popülist ve Üstelik aptallar yalnızca vardı, şimdi yeniden yağmur kulağıma bir türkü çalınıyor O subay, sonradan Milli 1961’de Cumhuriyet otoriter liderlik çağında, kendilerine zarar vermez; başladı. Zihnimde; hiçliğin, Refik Durbaş’ın dizelerinden Birlik Komitesi üyesi olan Rejimi’ni, “Demokratik, Laik insanın kendi sınırlılığını ve çevrelerine, topluma ve güç sarhoşluğunun ve süzülerek. Vehbi Ersü imiş! ve Sosyal Hukuk Devleti” eksikliğini kabul edebilmesi kurumlara da zarar verirler. aptallığa övgünün iç içe geçtiği “Hücremde ayışığı, dışarıda O sırada CHP milletvekili olarak tanımlayan mükemmel Ferda Güley geldi, bir bir Anayasa kabul edildi ama büyük bir erdem gibi geliyor Bu yüzden onlarla mücadele onlarca düşünce dolaşıyor. baskı zulüm... otomobilin üzerine çıktı; ne yazık ki İsmet İnönü’nün bana. Çünkü bir ülkenin en etmek zordur çünkü Ama tam o sırada içimden Kendi elleriyle kendi sonunu “Çocuklar dağılın lütfen, biz bütün çabalarına rağmen, çok gereksinim duyduğu şey; davranışlarını akıl değil, harika bir şiir geçiyor. Derler hazırlayanlar, Meclis’te zaten mücadele Milli Birlik Komitesi’ni de her şeyi bilen, her şeye karar öngörülemezlik yönetir. ki insanlık özgürlüğü Ganj Korkunun o karanlık ediyoruz” dedi ve öğrenciler baskı altında tutan bir veren kişiler değil, denge ve Cipolla’ya göre toplumların Nehri’nden öğrenmiştir. dehlizinde kaybolurken; Güley’i yuhalayarak bahçeden askeri örgütlenmeden çıkardılar. dolayı durdurulamayan üç denetleme mekanizmalarının yükselişi de çöküşü de Rabindranath Tagore ise şöyle Biz burada, o küflü Ertesi gün gazetelerde siyasal idam, bu mükemmel etkin çalıştığı, kurumların içlerindeki aptalların ve seslenir: duvarların arasında bile ve radyoda Menderes’in Anayasa’yı zedeledi. güçlü kaldığı, liyakatin haydutların oranına bağlıdır. “Düşüncenin her korkudan Geleceğin pırıl pırıl sabahını “Muhalefet milletvekilleri 1971 ve 1980 korunduğu ve ortak aklın Demokratik toplumlar azat olduğu bir ülke... soluyoruz.” Mülkiyeli öğrencileri kışkırttı” darbeleriyle hacamat üretmeye devam ettiği bir geriledikçe aptalların ve Bir ülke ki insanları dimdik, Bu pırıl pırıl sabaha yalanı yer alıyordu! edilen 1961 Anayasası, düzendir. Hele ki kamu haydutların yıkıcı etkisi Dünya duvarlarla uyanacağız. Her baskı, Saat 12 sıralarında askeri cuntacıların, sağ öğrenciler bağırmaktan politikacıların, cemaatçilerin görevlilerinin “emir kulu” artar. Ve bir noktadan sonra bölünmemiş, her zorlama, her zulüm bu yorulmuş, polisle çatışma ve Emperyalistlerin ittifakıyla değil, hukuka ve vicdana bağlı onların sayısı; düşünenlerin, Kelimeler gönlün inancımı daha da artırıyor. olmamış, askerler yerlerinden hazırlanan 1982 Anayasası insanlar olabilmesi... Belki sorgulayanların, liyakat sahibi derinliklerinden fışkırır. Yürü Bre Hızır Paşa! kıpırdamamış, pek çok ile yürürlükten kaldırıldı; de bugün en çok eksikliğini insanların önüne geçtiğinde, Emek kemale uzatır İPA Başkanı/Sİlİvrİ arkadaş yemekhaneye inmişti. Türkiye 16 Nisan 2017’de İşte tam o sırada yasalara aykırı olarak Korgerenal Namık Argüç yapılan oy sayımıyla da geldi, erleri bahçenin içine bugünlere taşındı! soktu ve “Ateş” emrini verdi. YAŞASIN CUMHURİYET... Biz, ateş edilmesi üzerine YAŞASIN LAİK Sağlığımızı koruyabiliyor muyuz? panik içinde binanın içine DEMOKRASİ... kaçtık; bizim arkamızdan YAŞASIN HUKUK Niyazi Bicioğlu’nun emrindeki DEVLETİ! Prof. Dr. ÜlKÜ Sarıtaş belirtileri göz ardı etmeyin lkemiz bayram öncesinde Dünya Gastroenteroloji Ali Ab Alı'yı An Arken… Üalınan, güya mahkemenin Örgütü bu yılın sindirim “adalet” için verdiği ama sistemi temasını “Kronik ishal: mıştık ve o zamandan bu yana EROL DOLU gerçekte siyasi iktidarın belirtileri göz ardı etmeyin” zaman zaman görüşüyorduk. YAZAR “çıkarı” doğrultusunda verilen şeklinde belirlemiştir. Bu Yazdığı köşe yazılarının birço- CHP’ye mutlak butlan kararı temanın seçilme nedeni olarak; ğunu gazeteden kesip evde ar- Mayıs 2018 Cuma gü- ile sarsıldı. Üzerinden çok kronik yani uzun süreli ishalin, şivimde saklardım. 25 nü öğleden sonra tele- sular akmış ve parti delegeleri Ali ağabeyin 27 Nisan 2005 sıklıkla kişiler tarafından fonuma Türkiye Gazeteciler tarafından seçilmiş bir yönetim tarihli Cumhuriyet gazetesin- Cemiyeti’nden bir mesaj gel- utanma duygusu nedeniyle zorla, baskıyla görevden de “Spor Gözlem” köşesinde di. Mesajda, “Değerli üyemiz bildirilmeyen ve yanlış alınıp, 13 yıl süren başkanlığı yazdığı “Mutlu Bir Spor” baş- Ali Abalı’yı kaybettik” yazı- anlaşılan bir durum olduğu, bu lıklı yazısı arşivi karıştırırken yordu. Ali Abalı ismi Muğla ve döneminde AKP’nin yararına nedenle daha ciddi belirtiler elime geçti. Yazıda uluslararası Fethiye adına önemli bir isim- işler yapan veya haksız ortaya çıkmadıkça doktora halter, güreş ve boks müsaba- dir. Türk basınında ve Türk spo- hukuksuz işlemlere sessiz başvurmaktan kaçındıkları kalarında sporcularımızın elde runda kendini kanıtlamış birisi kalan bir eski genel başkan koruyucu önlemlerinin odaklanan küresel bir sağlık ve sonuçta kolon kanseri, ettiği başarıları yazıyordu. Ya- olarak topluma hizmet etmiş- ve yandaşları “kayyım” olarak alınması. farkındalık kampanyası iltihabi bağırsak hastalıkları zısının sonunda da önemli bir tir. Fethiye’nin tanınmış sima- atanmıştır. olup sağlık profesyonelleri ya da çölyak hastalığı gibi konuya değinerek “Buna karşın larından Av. Cevat Abalı’nın ‘Dünya Sindirim Sağlığı İşte halkın büyük ve araştırmacıların, halkın daha ciddi hastalıklara geç tanı medyamıza bakıyoruz, ne ses kardeşidir. çoğunluğunun ruhsal Günü’ bağırsak sağlığı ve ilgili konmasına yol açması olarak var ve ne seda, varsa futbol, Ali Abalı ayrıca 15 yıl Türki- durumunu önemli derecede Koruyucu sağlık hizmetleri, hastalıklar konusunda eğitimi yoksa futbol. Adeta meşin yu- belirtilmiştir. ye Masa Tenisi Federasyonu etkileyebilecek ve yoğun varlağın değil rant peşinde mi- hastalandıktan sonra yapılacak ve farkındalık çalışmalarına Başkanlığı yapmıştır. Kendisi Bu nedenle uzun süreli ishal, yiz ne?” diyordu. 1999’da “Mi- bir gazeteci için meslek onuru öfkeye neden olabilecek bu onlarca tetkik, tahlil ve katılmaları için bir ortam altta yatan ciddi hastalıkların nik Top Acaba Ayaklanacak olan basın şeref kartı taşıyan haksız durum karşısında oluşturulmasını sağlar. tedavi edici hizmetlere göre habercisi olabileceğinden, mı” başlıklı bir yazısını oku- biriydi. 1980 öncesinde Genç- kuşkusuz sağlığımız da Sindirim sistemi vücudun çok daha ucuz, kolay ve farkındalığın artırılması muştum. Masa tenisi sporun- lik ve Spor Bakanlığı’nın Ba- olumsuz yönde etkilenecektir. en geniş organlar sistemi her yerde ulaşılabilecek ve ve zamanında bir doktora da önemli bir sorunu dile geti- sın Müşavirliği görevini üstle- Bir yandan yoksulluk olup hem sağlığı hem de uygulanabilecek yöntemlerdir. başvurulması, içinden riyordu. niyordu. Uzun yıllar eski dev- sınırında yaşayan geniş hastalıkları beyinden kalbe Bu nedenle her yılın belirli geçtiğimiz bu zor günlerde her let bakanlarından Necmet- Tarih 8 Mayıs 1999’da yapı- halk kesimlerinin sağlıklı günlerinde birçok hastalık kadar birçok sistemi etkiler. zamankinden daha fazla önem tin Cevheri’nin hem bakanlıkta lan Yunus Nadi Şenlikleri’ne gıdaya ulaşmasındaki zorluk, hakkında toplumsal Ağızdan başlayıp anüs ile taşımaktadır. hem de TBMM’de basın danış- katılmak için özel olarak bir yanda kaos ortamının farkındalık oluşturmak ve sonlanan metrelerce uzunluğu Unutulmamalıdır ki sağlık manı olarak görev yaptı. Seydikemer’e gelmişti. Ali yarattığı stres yükü, en fazla koruyucu önlemler almakla bulan sindirim kanalı yanında, tehdit altında ise hiçbir Birçok ulusal gazetenin An- ağabeyi Muğla bölgesinde kara temsilciliği görevinde bu- spor faaliyetlerini konuştuğu- da sindirim sistemi ve kalp ilgili özel günler ve temalar karaciğer, safrakesesi ve safra şeyin önemi yoktur. Bu lundu. muz o güler yüzlü edasıyla ha- damar sistemi sağlığını oluşturulur. İşte bu özel yolları, pankreas ve dalak, anlamda toplumsal sağlığı Uzun yıllar Cumhuriyet ga- tırlıyorum. etkilemektedir. günlerden biri de her yıl 29 karın duvarı ve zarları ve koruyabilmek, buna yönelik zetesinde “Gözlem Spor” kö- Ali Abalı hem basın orta- Biz hekimler olarak tıp Mayıs’ta kutlanan “Dünya bütün bu organların damarsal önlemler alabilmek devletin şesinde çarşamba günleri spor mında hem de spor ortamında fakültesine başladığımız Sindirim Sağlığı Günü”dür. yapılarından oluşan sindirim önceliklikli görevlerindendir. yazıları yazdı. Ali Abalı aynı Türkiye’de ismi tarihe yazılan günden itibaren halk sağlığı 29 Mayıs, sindirim sistemi sağlığını korumak hem Dünyada sağlığın yerini zamanda Cumhuriyet gazete- önemli birisiydi. Kendisini ya- konusunda öğrendiğimiz sistemi sağlığının önemi kendi sağlığı hem de diğer tutabilecek hiçbir güç veya si başyazarı Nadir Nadi’nin ye- kından tanıyan biri olarak kay- en önemli konu “koruyucu ile gastrointestinal organ ve sistemlerin sağlığını makam yoktur. Sağlık insanın ğeniydi. bına çok üzülüyorum. Nurlar sağlık hizmetleri”dir. Yani, hastalıkların önlenmesi, korumak için kritik öneme sahip olabileceği en büyük ve Ali Abalı ile 1988’de tanış- içinde uyusun. hastalanmadan önce sağlığı teşhisi ve tedavisine sahiptir. en değerli zenginliktir. “Uzun zamandır bırakın gülmeyi, Kendi de bir öykücü olan Hürriyet Işıl Özgentürk’ün 50 yıllık tanıklıkların- gülümsemeyi bile unuttuk. Bunun dan damıttığı insan hikâyeleri… Yaşar’ın son çalışması çağdaş yazınımı- birkaç nedeni: Mesela gülmek ayıp. zın kurucularından Memduh Şevket Direnenlerin, dövüşenlerin, ezilenlerin, Mesela bu pahalılıkta gülecek halimiz en çok da kadınların; aşağılanan ama Esendal’ın kadın kişilerinden oluşan bir yok. Mesela bu baskı ve yasaklar öykü seçkisi. Öykü okurunun M.Ş.E. yılmayan, yok sayılan ama olanca ortamı insanı gülmekten caydırıyor. gücüyle haykıran kadınların öyküleri… kısaltmasıyla da tanıdığı Esendal bu Daha pek çok şey sayabiliriz…” derlemedeki öykülerinde bizi, erkeğini Anadolu’nun kadim uygarlıklarına selam verip Moskova sokaklarında gezintiye kendi seçen, “o güzel yuva”yı kurup ocağı tüttüren, olmadığını gördüğünde bozup çıkan röportajlar, anılar, toplumsal Kitap okuduğunuzu biliyoruz. yeniden kurabilen kadınlarla tanıştırıyor. bellekte yer eden yaşanmışlıklar… 13,5x20,5- 117 sayfa- Gülmece 12,5x19,5- 377 sayfa- Anı 12,5x19,5- 256 sayfa- Öykü Seçkisi