Katalog
Yayınlar
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Yıllar
- 2026
- 2025
- 2024
- 2023
- 2022
- 2021
- 2020
- 2019
- 2018
- 2017
- 2016
- 2015
- 2014
- 2013
- 2012
- 2011
- 2010
- 2009
- 2008
- 2007
- 2006
- 2005
- 2004
- 2003
- 2002
- 2001
- 2000
- 1999
- 1998
- 1997
- 1996
- 1995
- 1994
- 1993
- 1992
- 1991
- 1990
- 1989
- 1988
- 1987
- 1986
- 1985
- 1984
- 1983
- 1982
- 1981
- 1980
- 1979
- 1978
- 1977
- 1976
- 1975
- 1974
- 1973
- 1972
- 1971
- 1970
- 1969
- 1968
- 1967
- 1966
- 1965
- 1964
- 1963
- 1962
- 1961
- 1960
- 1959
- 1958
- 1957
- 1956
- 1955
- 1954
- 1953
- 1952
- 1951
- 1950
- 1949
- 1948
- 1947
- 1946
- 1945
- 1944
- 1943
- 1942
- 1941
- 1940
- 1939
- 1938
- 1937
- 1936
- 1935
- 1934
- 1933
- 1932
- 1931
- 1930
Aylar
Abonelerimiz Orijinal Sayfayı Giriş Yapıp Okuyabilir
Üye Olup Tüm Arşivi Okumak İstiyorum
Sayfayı Satın Almak İstiyorum
gorus@cumhuriyet.com.tr
12 OCAK 2026 PAZARTESİ
2 OLAYLAR VE GÖRÜŞLER
MESEM ve çocuk işçiliği
ilkokuldan itibaren paralı hale
ÖZGÜR HÜSEYIN AKIŞ
getirilmesi kırtasiye, kıyafet,
ARAŞTIRMACI, YAZAR
yiyecek gibi birçok gider
kaleminin aileler tarafından
anayi Devrimi’yle birlikte
Dünya kaynıyor
karşılanmasının istenmesi, yine
çocuk emeği üretim
sınav temelli bir başarı ölçümü enezuela devlet başkanı ve eşinin ABD
Ssürecinde ciddi bir biçimde
tarafından kaçırılmasıyla “Yok artık”
yapılıp sonuçları üzerinden
yer almıştır. Her ülke, kendi
Vdiyerek hâlâ şaşırabildiğimizi görüp
çocukların başarılı yada
sermaye gelişim süreçlerine göre
şaşırdığımız yeni yıla merhaba demiş olduk.
başarısız olarak değerlendirilip
düzenlemeler yapmıştır. Örneğin,
Anladık ki küresel kaos hali yakamızı bırakacak
hangi liseye gideceğine karar
İngiltere’de Sanayi Devrimi’nden
gibi değil. Gündem ise öyle hızlı akıyor ki bunu
verilmesinin bu sonuçlardan
sonra fabrikalarda çalışan Venezuela’ya yönelik uluslararası hukuku yerle
bir eden saldırının kaç gün gazete manşetlerinde
ibaret olması bilinçli bir eğitim
işçilerin üçte ikisini çocuklar
kalabildiğinden de anlamak mümkün...
politikasıdır.
ve kadınlar oluşturmaktaydı.
Sınırlarımızın yakınında, Suriye ve İran’da
Yine MESEM projesinin ısrarla
Bununla birlikte çocuk
yaşanan gelişmeleri de geçen hafta “Bölge
savunulmasının ekonomik krizin
işçiliğine yönelik birçok yasal
kaynıyor” manşetiyle verdik. Venezuela,
derinleşmesi, sermaye sınıfının
düzenlemeler de beraberinde eğitimlerini okulda,
Grönland, Ukrayna, Rusya, Transatlantik
ise daha fazla ucuz işgücü
gelmiştir. Çocukların ağır ve beceri eğitimlerini içeren gerilimini de bu tabloya koyarsak aslında başlık
“Dünya kaynıyor” olsa gerek. Tüm krizlerin kendi
talebiyle bağı çok kuvvetli. 9-10-
teknik uygulamalarını
tehlikeli işlerde çalıştırılmasına
iç dinamikleri olsa da kuşkusuz birbirleriyle
11. sınıflarda olan çocuklara
ise hem okulda hem
yönelik kısıtlamalar getirilmesi
bir şekilde iç içe. Karışıklık çıkarılan ülkelere
asgari ücretin yüzde 30’u, 12.
de “işletmelerde beceri
de toplumsal tepkilerin sonucu
bakıldığında kaşıyanların arkasında küresel
eğitimi” dersi adı sınıfa giden çocuklara ise asgari
olmuştur. İlk çocuk işçiliği yasası
hegemonyanın çıkarları, vahşi kapitalist çarkın
altında işyerlerinde ücretin yüzde 50’sinin devlet
İngiltere’de “çıraklık yasası”
yeni “besin” kaynağı arayışı da gözüküyor.
almaları hedeflenmiştir. tarafından ödenmesi durumunun
İran’da ağır ekonomik krize karşı başlayıp rejim
olarak bilinen bir düzenleme
yürütülmesinden sorumlu altı
Bu model ile mesleki eğitim patronlar için “ücretsiz işgücü” karşıtı kitlesel protestolara dönüşen eylemlerde
ile olmuştur. Ekonomideki bu
birim Mesleki ve Teknik Eğitim
can kayıpları artıyor. Trump, fırsat bu fırsat
veren okullar aracılığıyla anlamına gelmesi de yine
gelişmeler eğitimin içeriğini de
Genel Müdürlüğü (MTEGM) diyerek “Müdahale edebiliriz” tehdidini yineliyor.
piyasanın gereksinimi olan
projenin amacını gözler önüne
belirler hale gelmiştir.
Gazze’yi ölümcül saldırılarla yerle bir eden İsrail
adı altında birleştirilmiştir.
nitelikli işgücünün yetiştirilmesi
seriyor.
Avrupa’daki ekonomik
yönetiminin, “Trump müdahaleye onay verse”
Ayrıca yaygın mesleki eğitim
amaçlanmıştır.
gelişmelerin dışında kalmamak
diye eşikte fırsat beklediği söylenebilir.
ile açık öğretim kurumları da
2025’te 87 çocuk işçi
için Osmanlı’da da kimi adımlar Suriye derseniz, Halep’te yaşananları cihatçı
Hayat Boyu Öğrenme Genel MESEM’in ortaya çıkışı
cinayeti
Şara yönetimi ya da terör örgütü YPG’nin ana
atılmıştır. Bunlardan birisi
Müdürlüğü (HBÖGM) bünyesinde
2016 yılında çıkarılan 6467
bileşenini oluşturduğu SDG açısından tümüyle
2017 ile 2023 yılları arasında
İstanbul Sanayi Mektebi’dir. 1868
toplanmıştır.
sayılı kanunla çıraklık eğitimi bir zafer ya da yenilgi diye okumak da doğru
Çocuk İşçiliği ile Mücadele Ulusal
yılında kurulan bu okulun amacı
değil. Çünkü çatışmaların hemen öncesinde
Çıraklık eğitimi ise 1977 zorunlu örgün eğitim kapsamına
Programı, Çalışma ve Sosyal
ekonomide Avrupa ile yarışır
sahanın ana oyuncularından biri haline gelen,
yılında çıkarılan 2089 Sayılı alınmıştır. Çıraklık okulları,
Güvenlik Bakanlığı tarafından
hale gelmek için kalifiye eleman
ABD gibi SDG’nin başlıca destekçisi Tel Aviv
Çırak, Kalfa ve Usta Kanunu ile mesleki eğitim merkezleri adını
hayata geçirilirken çocuk işçiliği
yetiştirmek olarak kurgulanmıştı. ile Şam ve Washington’ın Paris’te bir araya
çırak, kalfa ve usta yetiştirme alarak statüleri ortaöğretim
ile mücadele edileceği iddiası geldiklerini, ekonomik ilişkilerden istihbarat
Cumhuriyet döneminin meslek
görevi Mili Eğitim Bakanlığı’na kurumlarıyla eşitlenmiştir.
paylaşımına bazı konularda iletişim mekanizması
taşıyordu. MESEM’in bu dönemde
okulları serüveni ise şöyle gelişti:
bağlanarak mesleki eğitimin MEB Mesleki Eğitim Genel
için uzlaşı sinyali verdiklerini hatırlamak
çıkarılıp yaygınlaştırılması akla,
1923 İzmir İktisat Kongresi’nde
parçası haline gelmiştir. 1986 Müdürlüğü’nün 14.08.2020 gerek. Halep taraflar için masada herkesin
“Bu ne perhiz bu ne lahana
her bölgenin gereksinim ve
kendi tabanına “Bunu verdik ama bunu aldık”
yılında çıkarılan Çıraklık ve tarihli Mesleki Eğitim Merkezi
turşusu” sözünü getiriyor. İSİG
olanaklarına göre sanayi
diyerek kazandık propagandasının bir aracı
Mesleki Eğitim Kanunu ile Diploma Telafi Eğitimi Programı
Meclisi’nin raporuna göre,
okullarının kurulması, sanayi
olarak da görülebilir. Ne yazık ki her çatışmada
mesleki eğitimde köklü biçimde konulu genelgesiyle MESEM
2025 yılında en az 87 çocuk iş olduğu gibi ağır bedeli ödeyen yine siviller...
çıraklık okullarının ve ustalık
değişiklik yapılarak okul dışında programı öğrencilerinin fark
SDG’nin tümüyle Fırat’ın doğusuna çekilmesi
cinayetlerinde yaşamını yitirdi.
kurslarının açılması karar altına
işyerinde çalışmanın yasal
derslerini alarak meslek
gerçekleşirse gözler Türkiye’nin vereceği
alınmıştı. Hem çocuk işçiliğindeki
dayanağı oluşturulmuştur. Bu
lisesi diploması almaya hak
tepkiyle birlikte özellikle tartışmalı İmralı süreci
artış hem de çalışırken ölen
kanun 2001 yılında yapılan düşünüldüğünde, terör örgütünün Kandil, SDG
kazanacakları belirtilmiştir.
Öğretim Birliği’nden
çocuklar varken hâlâ mesleki
hattındaki denklemine de çevriliyor.
değişiklikle birlikte Mesleki
Ayrıca mesleki eğitim
günümüze… ortaokullarının oluşturulması
Eğitim Kanunu adını almıştır.
merkezlerinin mesleki eğitim
3 Mart 1924 tarihinde Öğretim yaygınlaşması ve zorunlu ‘Sürgün’ adresleri...
veren liselerde program olarak
Birliği Yasası çıkarılarak eğitim, eğitimin kısaltılmasının Şu anda Suriye’nin bütüncül, tek bir yönetim
İkili sistem
okutulmasına karar verilmiştir.
şemsiyesi altında olacağını düşünmek zor.
“herkes için kamusal bir hak” konuşulması bu konudaki
Mesleki eğitimde, okul
Böylelikle meslek liseleri
Irak’ın işgali, Libya, Yemen’de yaşananlar
tepkinin yeterli ve örgütlü
olarak tanımlanmış ve öğretimde
sanayi işbirliğini hedefleyerek
bünyesinde MESEM sınıfları
düşünüldüğünde Suriye için de bölünme
olmadığını gösteriyor.
birlik sağlanmıştır. 1941’de
yapılan en önemli köklü
açılarak yaygınlık kazanmıştır.
senaryoları sürüyor. İşin dikkat çeken yanı
kurulan Mesleki ve Teknik Çocuk işçiliğinin vicdani bir
değişiklik 1986 yılında çıkarılan
Suriye’de masa kurulmaya çalışılırken İran’daki
2019-2020 eğitim öğretim
Öğretim Müsteşarlığı, 1960 boyutla ele alınıp çözülebilecek
3308 Sayılı Meslek Eğitimi istikrarsızlığın bölgesel domino taşı etkisi
yılından itibaren kademeli
yılında Erkek Teknik Öğretim bir mesele değil, yapısal bir yaratabileceği kaygısının artması.
Kanunu’dur. Daha sonra çok
olarak MESEM uygulanmaya
Egemen her ülkenin millet iradesiyle
sorun olduğunu kabul edip
Genel Müdürlüğü, Kız Teknik
sayıda değişikliğe uğrayarak
başlamıştır.
geleceğini belirleme hakkı kendine aittir,
Öğretim Genel Müdürlüğü sorunun temel nedeninin,
piyasanın etkisi artırılmış ve
dışarıdan müdahalelerin nelere yol açtığı
ve Ticaret Öğretimi Genel Derin kriz, ucuz iş gücü yoksulluğun ortadan kaldırılması
genişletilmiştir. Bu kanunla
Ortadoğu ve Güney Amerika örneklerinden
Müdürlüğü olarak yeniden için kamucu ekonomik modelin
ikili sisteme geçilerek “örgün”, Bu proje çocukları okullardaki
yola çıkarsak ortada. İran’da şah yönetimi
örgütlenmiştir. 2011 yılında ve eğitimin eşit bir şekilde,
“çıraklık” ve “yaygın” eğitimleri akranlarından koparıp
düştüğünde yerine molla ihraç edenlerin kim
kamusal hak temelinde yeniden
çıkarılan 652 sayılı kanun kapsayacak biçimde mesleki işyerlerine yönlendirirken bu olduğunu hatırlamak gerek. Humeyni Paris’teki
sürgünden Tahran’a dönmüştü. Devrik şah
hükmünde kararnameyle, eğitim yeniden düzenlenmiştir. çocukların büyük bir kısmının belirlenmesi çocuk işçiliği ile
ve ailesinin son sürgün rotası ise ABD oldu.
Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Bu düzenlemeyle birlikte meslek yoksul ailelerin çocukları olması mücadelenin olmazsa olmazını
Şimdi o dönemde babası devrilen oğul Pehlevi,
meslekî ve teknik eğitimin liseleri öğrencilerinin teorik da bir tesadüf değil. Eğitimin oluşturuyor.
desteği için Trump’a teşekkür ediyor.
Yaşanan krizlere bakınca egemenlik,
bağımsızlık ruhunun önemi, halkın, ulusun
en güçlü dayanağı olduğu bir kez daha
görülüyor. Ülkemiz için de söylemekten,
Emperyalizm, Venezuela ve demokrasi
yazmaktan vazgeçmeyeceğimiz vurgu ise
Atatürk liderliğinde kurulan, demokratik, laik,
hukuk devleti ilkeleri izindeki Cumhuriyet
DOĞAN ERGENÇ emekten yana bir düzen Örneğin şu sözler Donald “demokratik gerekçelerle”
etrafında birleşmemiz gerektiği. Ortadoğu’da
inşa etti. Petrol şirketlerini Trump’a ait: “Venezuela petrol meşrulaştırmaya çalışmaktadır.
SOSYOLOG emperyalistlerin etnik, mezhepsel tuzaklarına
millileştirdi; buradan gelen Bu çevreler Maduro’nun
endüstrisini ABD şirketleri
düşmeden, güçler ayrılığına bağlılık, anayasanın
geliri halkın refahı için harcadı. kurdu ama Venezuela onu baskıcı, otoriter, demokrasiyi
her yurttaşın eşit haklar temelli ilkesini
Ocak 2026 günü ABD,
İşte Venezuela’nın ABD bizden çaldı. Şimdi petrolü yine ve insan haklarını yok sayan,
uygulamalıdır.
3 Venezuela’ya saldırdı ve
tarafından hedef alınmasının büyük şirketlerimiz çıkaracak. seçim sonuçlarını tanımayan
Devlet Başkanı Nicolas Maduro
Sancar’dan önemli çalışma
en temel nedeni budur. Petrol bir lider olduğunu söylüyorlar.
Venezuela’yı düzgün bir
ile eşini kaçırıp New York’a
Bilim ve teknolojide hızlı gelişmeler
üzerindeki kontrolünü yitiren Hiç kuşkusuz Maduro
iktidar değişikliğine kadar biz
getirdi. Olay öncesinde ABD ile
yaşanıyor. Bunlardan biri de geçen hafta
ABD, bu kontrolü yeniden yönetiminin birçok hatası
yöneteceğiz.’’
Venezuela arasındaki gerginlik Orhan Bursalı’nın köşesinden duyurduğu
kazanmaya çalışmaktadır. Görünen o ki ABD’nin bulunmaktadır. Bu yönetimin
Nobel ödüllü gururumuz bilim insanı Aziz
giderek tırmanıyordu ancak
demokrasiden uzak olduğu
saldırganlığı yalnızca
Sancar ve ekibinin beyin kanserine yönelik
herhalde böylesi bir durum
ABD ile ‘uyumlu’
da açıktır. Buna karşın, bu
Venezuela ile sınırlı tedavide çığır açabilecek çalışmalarıydı.
kimsenin aklına gelmemiştir.
yönetimler Habere göre, Sancar ve ekibinin beyin kanseri
ülkeye yapılan emperyalist
kalmayacaktır. Latin Amerika
Bu durumun uluslararası
türü olan Glioblastoma’nın tedavisine yönelik
ABD geçmişte bir ülkeye müdahaleler meşru görülemez.
bölgesini “arka bahçesi” olarak
hukuku ortadan kaldıran geliştirdikleri yöntem farelerde kanseri yok
müdahale etmeden önce bu Venezuela halkı kendi
gören ABD; Meksika, Küba,
etti. Ancak Sancar şu uyarıyı da yaptı; “İki
bir hareket olduğu tartışma
müdahaleyi meşrulaştırmak kaderini tayin etmelidir.
Kolombiya gibi ülkeleri de
yıldan önce insan deneyleri yapabileceğimizi
götürmez.
için çeşitli gerekçeler üretirdi. Demokrasinin gereği budur.
tehdit etmektedir. Asıl amaç
sanmıyorum. Farelerde başardık ama yöntem
Peki, hedef olarak neden
Örneğin, Irak işgali öncesi bu ABD emperyalizminin
insanlarda da aynı sonucu verir mi bilinmez.”
bu ülkelerdeki ilerici-solcu
Venezuela seçildi? Hugo
ülkenin kimyasal silahlara müdahalesinin demokrasi Bir diğer önemli gündem başlığı ise kadınların
iktidarları devirip yerlerine
Chavez’in iktidara gelmesiyle mücadelesindendi. Katliam, şiddet ve ayrımcılığa
sahip olduğu söyleniyordu. getireceğini düşünenler
ABD ile uyumlu iktidarları
karşı 60 kuruluşun çağrısıyla Ankara’da önceki
birlikte Venezuela neoliberal,
Bunun yalan olduğu ortaya Afganistan’a, Irak’a, Libya’ya,
getirmektir.
gün bir araya gelen kadınlar 2026’yı “kadınların
serbest piyasacı politikalardan
çıktı. Bugün ise bu tür yalanlara Suriye’ye bakmalıdırlar. Bu
direniş yılı” ilan etti. “Bir aradayız, bundan daha
uzaklaştı. “21. yüzyıl Demokrasinin gereği
dahi başvurulmuyor. Açık açık ülkelere ne kadar demokrasi
büyük güç yok” diyen kadınlar kararlı: Karanlığa
sosyalizmi” vurgusu yapan Venezuela’nın kaynaklarına Kimi çevreler ise ABD’nin geldiyse Venezuela’ya da o
teslim olmayacağız.
Chavez halkçı, kamucu ve göz diktiklerini söylüyorlar. Venezuela’ya müdahalesini kadar demokrasi gelecektir!
İmparatorluk’tan Cumhuriyet’e miras
Onlar bir toplumun kurtuluşunun Köy Enstitüleri ve onun kurucuları
kalan eğitim, hem nicel hem de nitel konusundaki çarpıtmalara karşı bilimsel
nitelikli ve bilimsel bir eğitimden
yönden perişan durumdaydı. Devralı-
geçtiğini özümsemiş, çabalarıyla ve ciddi bir yanıt verme iddiasını
nan eğitimin her kademesinde taşıyan bu kitapta Köy Enstitüleri
yolumuzu aydınlatan öncüleri… Eğitim
okullaşma oranı çok düşüktü. Eğitimin
devriminin ateşini harlayan birer uygulaması ve düşüncesine yönelik
temel unsuru olan öğretmenin sayısı merak edilenlere değinilmiş, yanlış
kıvılcım olarak yola çıkan ve zamanla
çok azdı, onların da çoğu gerçek
birer meşaleye dönüşmüş olan bu anıt bilinenler düzeltilmiştir. Köy Enstitüleri
anlamda öğretmen olarak yetişip devrimi, geleceğe ışık tutmaya devam
insanlar, kararlılıkları, yaptıkları ile
seçilmiş değildi. Okulların ?ziksel
bugün de halkın karanlığa karşı verdiği edecektir…
Ktap okuduğunuzu blyoruz.
olanakları çok çok kötüydü. Eğitime savaşımın büyük aydınlanmacıları olarak
ayrılan ödenek çok yetersizdi. Eğitimde
yaşamaktadırlar.
dinsel-dünyevi ikilemi sürmekteydi.
Cumhuriyet yönetiminin eğitimle ilgili
ödevi gerçekten zordu.
16x24 - 349 sayfa - İnceleme 13,5x20,5 - 296 sayfa - İnceleme
13,5x20,5 - 217 sayfa - İnceleme

