Katalog

gorus@cumhuriyet.com.tr 29 OCAK 2026 PERŞEMBE 2 olaylar ve görüşler 8) Tutuklu yargılamanın, Magna Carta’nın Felaket kapitalizmi bile gerisine gidilerek, yargısız infaz halinde, genel uygulama halinde olması... Hukuksuzluk, 9) Belli önemli konularda yargıyı ahlakı, güvenliği ve kıskacında etkileyecek borsaların devleti de yok eder! kurulduğu aldırmak isteyen inşaat iddiaları... Es En Erol ünkü Cumhuriyet’in 10) İktidar partisi eski firmaları diğer kat EmEkli Danıştay üyEsi manşeti “‘Çete mensuplarının yargıç ve maliklerinin tepkisi ile DLideri’ne VIP savcı yapılmış olması... ünümüzde neoliberal karşılaşınca numune almaya ayrıcalığı” biçimindeydi: 11) Adalet Bakanlığı’nda düzenin bizi sarıp bir süre ara vermiş, kanunun Beşi tutuklu ikisi tutuksuz ve yargıda bazı özel Gsarmaladığı hepimizce yargılanan CHP’li 7 belediye yaşam hakkının korunması grupların ve bir tarikatın başkanının ve 40 kadarı malum. Yaşadığımız dünyada amacıyla malike verdiği etkisinin tartışılıyor olması... tutuklu 200 dolayındaki afete maruz kalma riski 12) Bazı mahkeme kolluk kuvvetlerinden sanığın yargılandığı “Suç olmaz koşuludur. Konutu karara muhalif kalan arsa kararlarının zaman aşımı bulunduğu da yaşamın bir yararlanma hakkını da kâra Örgütü” davasında, bu doğal afet tehlikesiyle yıkılan payı sahiplerinin hisselerinin gibi, masumiyet karinesi diğer gerçeği. Bu gerçekten ve ranta yönelik bir şekilde örgüte adı verilen kişiden gibi, evrensel hukuk vatandaşın en kısa sürede satışının eleştiriye açık hareketle 2012 yılında kullanarak ikinci kez polis söz ediliyordu. kurallarına aykırı nitelik konutuna kavuşturulması olmasıdır. Kıt mali çıkarılan 6306 sayılı Afet eşliğinde gelerek karot Son birkaç gündür taşıması... esastır. olanaklarıyla konut satın Riski Altındaki Alanların gündemin başına oturan aldırmıştır. HHH Doğal afetin ne zaman alan ve kentsel dönüşümün hukuk ve adalet sorunları Dönüştürülmesi Hakkında Hukuk, bir toplumda, Tarafsızlık ilkesi ve ne güçte geleceğinin gerektirdiği kaynaklara sahip açısından, ülkemiz son Kanun’la vatandaşın “yaşam devletin vatandaşlarıyla, bilinmemesi, kentsel yıllarda, kadın cinayetleri, olmayan maliklerin arsa zedeleniyor mu? vatandaşların birbirleriyle hakkının” güvence altına çocuklara tecavüz ve dönüşüm nedeniyle paylarının satışı sonrasında ve devletle olan ilişkilerini Malik sıfatıyla kolluk alınması amaçlanmıştır. uyuşturucu konularına ve davranışlarını yıkılan binaların zaman arazi üzerinde ticari amaçla kuvvetleri eşliğinde Anılan yasanın 3. ek olarak siyasal baskı düzenlemek, çatışmaları kaybetmeksizin yapımını ve rant sağlayıcı bir biçimde riskli yapı tespitine maddesinin 1. fıkrasıyla olaylarının da yaygınlaştığı çözmek ve düzeni gerekli kılmaktadır. rezidans, alışveriş merkezi, gelinmesi yaşam hakkının getirilen düzenlemeyle kat bir bataklığa saplanmış sağlamak amacıyla devlet İnşası uzun zaman turistik tesis yapılmasının kullanılmasında devletin görünüyor. maliklerine yaşamsal bir tarafından konulan, alan, konut alanları, vicdani bir tarafı yoktur. Bu “bataklığa vatandaşın yanında nitelik taşıyan riskli yapı yaptırımlarla desteklenen saplanışın” ya da ticari ve turistik tesisler Bugünkü düzende kentsel kurallar bütünüdür. tespiti hakkı tanınmıştır. bulunması amacını “genel çöküşün” içeren mimari projelerin Anayasa ve yasalar dönüşüm bağlamında Kanunun tanıdığı bu hakkı taşıdığından bu konuda temel belirleyicisi ise, tarafından belirlenir, yargı gerçekleştirilmesine uygulanan felaket “kâr ve rant” amacına müteahhit firmaya destek “Şahsım Devleti” rejimi kurumları ve güvenlik güçleri imkân tanıyan imar planı ekonomisinin sonuçları yönelik kullanmak veren devletin tarafsızlığının ve bu rejimin yarattığı aracılığıyla uygulanır. değişikliklerinin idarece ortadadır. Konu, eleştiri isteyen inşaat firmaları ve güvenilirliğinin “hukuksuzluk” durumunu Ahlak ve güvenlikle de yapılmaması elzemdir. konusu yapılmasına karşın, doğuran, “mahkemelerin rantı yüksek semtlerdeki zedelendiği açıktır. doğrudan ilişkilidir: sorunlar çözümlenmemiştir. işleyişi” ile ilgili binalardan birer daire satın Vatandaşı temsil eden Hem onlardan etkilenir müdahaleler ve bunların Kentsel dönüşüm Devlet, tavrını, tarzını hem onları etkiler! almış ve akabinde riskli Türkiye Büyük Millet sonuçlarıdır: HHH konusu merhametli bir zeminde yapı tespitinde bulunarak Meclisi’nce çıkartılan 1) Kadın cinayetleri, çocuk Ahlak, bireyde iyi ve oluşturmakla yükümlüdür. kanunu amacı dışında, bir kanun vatandaşın Kural getirmek hukukun tecavüzleri ve uyuşturucu kötü, doğru ve yanlış Rantı yüksek semtlerde kazanca yönelik olarak aleyhine kullanılabiliyor ve en girift, en zor tarafıdır. örgütleriyle mücadelede ayrımlarını belirleyen, inşaat firmaları tarafından kullanmaya başlamışlardır. devletin tarafsızlık ilkesini Kuralın hukuka uygun görülen cezasızlık aile, arkadaş grupları, gerçekleştirilen kentsel Malik inşaat firmalarının zedeliyorsa buna cevaz veren olup olmadığı, somut sendromu... okul, medya ve işyeri 2) Medyadaki gerçek dönüşümün neden olduğu arsa payı karşılığı yapım düzenlemenin değiştirilmesi bir uygulamayla ortaya temelinde oluşan, hem haberlere getirilen yasaklar çok sayıda sorun mevcuttur. hukuku etkileyen hem gerekmektedir. 6306 çıkar. Yukarıda yaptığımız ve gayrimenkul satış vaadi ve cezalar... de hukuktan etkilenen sayılı kanunun kat maliki değerlendirme, Taşyapı Batı dünyasına eleştirel sözleşme tekliflerinin diğer 3) Belediyelerdeki davranış ilkeleridir. sıfatıyla hareket eden inşaat AŞ’nin Etiler uygulamasına bakan siyasetçilerimizden kat maliklerince reddi soruşturma ve İçselleştirilmiş biçimine firmalarının riskli yapı tespiti ilişkin olup, 6306 sayılı Batı’da üretilen ve ülkemizde üzerine tehdide dönüşen kovuşturmaların sadece vicdan denir. kanunun doğurduğu uygulanan acımasız bir durum medyada dile talebine olanak sağlayan muhalif belediyelere Hem hukuku hukuki sonuçları göstermek nitelik taşıyan felaket yönelik olması, aynı getirilmiş ancak şikâyetler 3. maddesinin 1. fıkrasının biçimlendirir hem de konularda daha da ciddi kapitalizminin sonuçlarını hukuktan, özellikle dikkate alınmamıştır. acilen değiştirilmesi açısından önemlidir. sorunlara sahip görünen de cezalardan ve izlemesini, vatandaşın Malik sıfatıyla riskli yapı zorunludur. Üzerinde önemle durulması iktidar belediyelerine cezasızlıktan etkilenir. tespitinde bulunmak için Barınma hakkı, güvenli, gereken bir başka konu da sorunlarına ilgi göstermesini dokunulmaması; aynı HHH binadan karot numunesi asgari bir yaşamın olmazsa kentsel dönüşüm için alınan bekliyoruz. eylemlerin iktidar Güvenlik, bireylerin ve belediyeleriyle ilgili toplumun, canının, malının, bölümlerinin görmezden haklarının ve düzeninin, gelinmesi... devlet tarafından iç 4) Özel kesimde ve ve dış tehditlerden ve Toplum çocuklarını neden koruyamaz? bürokraside, deprem, tecavüzlerden korunması maden patlaması, iş kazası durumudur. gibi olaylarda iktidara yakın içerikler, özellikle dışlanmış ve Devlet sırf bu nedenle, bir Prof. Dr. Özkan Yıl Dız 15 yaşındaki görünenlere ilişkin ceza güvencesiz gençler için suçu toplumda meşru olarak zor sOsyOlOG, sEsaDER Başkanı başka indirimleri ve ayrıcalıkları... kullanma yetkisine sahip cazip ve sıradan bir seçenek gibi bir çocuk 5) Ülkenin Anayasası’nı olan tek kurumdur. tarafından sunmaktadır. eçtiğimiz haftalarda, “yan korumakla yükümlü olan uğradığı Bu nedenle devlet, yani Gbakma” gerekçesiyle, 15 bıçaklı Anayasa Mahkemesi’nin güvenlik güçleri ve elbette yaşındaki bir çocuk tarafından Çöken sosyal devlet saldırı kararlarına uyulmaması... yargı, hukuka bağlı olmak, öldürülen 17 yaşındaki Atlas sonucu Bu tablo karşısında çözüm, 6) Anayasa’ya göre iç Anayasa’ya ve yasalara yaşamını Çağlayan, Türkiye’de çocuklar gençliği daha sert cezalarla hukukun bile üstünde uymak zorundadır. yitiren 17 arasında suç ve şiddetin ulaştığı disipline etmek değildir. Ergenlik olan AİHM kararlarına HHH yaşındaki ürkütücü eşiği gösteren çarpıcı bir dönemi, sıklıkla “güçlü motor, uyulmaması... Atlas Hukuksuzluk egemen örnek olarak kayda geçti. Çağlayan. zayıf fren” metaforuyla anlatılır; 7) İktidarın isteklerine olduğunda ne ahlak Şiddetsizliği, bireysel bir ancak asıl sorun motorun aykırı kararlar veren kalır ne güvenlik ne de erdemden çok, toplumsal zayıfladığı, insanları bir arada gücü değil, fren sistemlerinin yargıçların ve savcıların vatandaşlarını korumak Dijital gettolarda bir sorumluluk olarak ele tutan değerlerin aşındığı çöküşüdür. Psikolog Laurence görev yerlerinin için yaratılmış olan devlet! büyüyen tehlike alan Gandhi, “kalıcı barış”ın, değiştirilmesi; bu kararların ve toplumsal mesafenin Yoksa amaç, Steinberg’in de vurguladığı gibi, Dijital gettoların kontrolsüz çocuklar ve gençler üzerinden Adalet Bakanı’nın egemen Demokratik Laik ve Sosyal giderek arttığı zorlu bir ergenlikte risk alma eğilimi başlı doğası, gençlerin toplumsal olduğu YSK tarafından inşa edileceğini söyler. Bugün Hukuk Devleti olan Türkiye dönemeçten geçmektedir. başına bir sorun değildir; asıl normlardan yalıtılmış, yankı yapılması... Cumhuriyeti’ni yıkmak mı? çocukların öldürdüğü ya da Saldırganlık, zorbalık ve empati mesele, bu eğilimi düzenleyecek odalarına (echo chambers) öldürüldüğü vakalar, bireysel yoksunluğunun farklı alanlarda sosyal denetim ve destek sıkışmış ve denetimden sapma değil; güvencesizliğin ve görünür hale gelmesi, bireysel mekanizmalarının çöküşüdür. azade bir “habitus” içerisinde anomik çöküşün normalleştiği patolojilerden çok, şiddetin Okulun yalnızca sınav odaklı sosyalleşmesine neden olan bir toplumun ürünüdür. normalleştiği kültürel ve yapısal bir kurum olmaktan çıkarılarak yapısal bir tehdit unsuru Bu vakalar, çocukluk ve bir dönüşüme işaret etmektedir. sosyal, kültürel ve psikolojik bir taşımaktadır. Okulun ergenliğin hangi toplumsal Karl Mannheim’ın işaret ettiği koruma alanı olarak yeniden eğitici ve koruyucu işlevinin koşullarda şekillendiğini, gibi şiddet, “çoğu zaman bireysel inşa edilmesi; ailelerin sosyal zayıfladığı, ailenin ekonomik sosyalizasyon süreçlerinin bir tercih değil, toplumsal devlet politikaları ile sistemli ve sosyal baskılar altında nerelerde kırıldığını ve koruyucu yapının anlam üretme ve biçimde desteklenmesi; göç ve çözülmeye zorlandığı, göç ve kurumsal mekanizmaların gerilimleri soğurma kapasitesini çarpık kentleşmenin ürettiği çarpık kentleşme nedeniyle nasıl işlevsizleştiğini görünür yitirdiği anlarda ortaya çıkan dışlanma mekânlarının kamusal geleneksel aidiyet bağlarının kılmaktadır. bir patlamadır”. Öfke dili ve yatırımlar yoluyla onarılması dağıldığı bir toplumda, dijital Ekonomik ve sosyal zorbalık pratikleri, ortak yaşam zorunludur. Aynı zamanda, eşitsizliklerin derinleştiği, mecralar bu kurumsal boşluğu normlarını ve karşılıklı güven dijital platformların çocuklar aile, eğitim ve sosyal destek doldurmaktadır. zeminini aşındırmaktadır. Bu açısından denetimsiz bir alan sistemlerinin zayıfladığı, şiddetin Sosyal medya, çevrimiçi yapısal çözülme, artık yalnızca olmaktan çıkarılarak, kamusal oyunlar ve kapalı mesajlaşma gündelik yaşamda normalleştiği yüz yüze toplumsal ilişkilerde sorumluluk ve hukuki düzenleme grupları, yalnızca iletişim alanları toplumlarda çocuklar hem değil; özellikle denetim ve çerçevesine alınması ertelenemez şiddetin taşıyıcısı, hem de en rehberlikten yoksun dijital değil; şiddetin, zorbalığın bir ihtiyaçtır. Bu önlemler, ancak kırılgan hedefi haline gelmektedir. alanlarda da kendini yeniden ve suç kültürünün yeniden geniş kapsamlı sosyal ve ekonomik Soruna kuşkusuz, bütüncül üretmekte ve çocuklar ile üretildiği çekici mekânlar haline kalkınma politikalarıyla birlikte ve pencereden bakmak zorundayız. gençler için türlü risk alanları gelmektedir. “Güç ve para” vaadi eşgüdüm içinde yürütüldüğünde Ülkemiz, sosyal bütünleşmenin yaratmaktadır. etrafında dolaşıma sokulan kalıcı sonuçlar üretebilir. İnsan ve yurttaş: İmparatorluk’tan Cumhuriyet’e miras Onlar, Cumhuriyet’in Eğitim Devrimi’nin Eğitimin eseridir bu! Ama eğitim, her özünü oluşturan “?kri hür, vicdanı hür, kalan eğitim, hem nicel hem de nitel şeyden önce ulusaldır. Bu kitap, bu can yönden perişan durumdaydı. Devralınan irfanı hür” kuşaklar yetiştirme atılımının alıcı konuda, sorunların altını bir kez özverili, çalışkan yıldızları… Onlar bir eğitimin her kademesinde okullaşma daha çizerken, kimi çözüm yolları da oranı çok düşüktü. Eğitimin temel unsuru toplumun kurtuluşunun nitelikli ve öneriyor ve aydınlığa inananların bilimsel bir eğitimden geçtiğini olan öğretmenin sayısı çok azdı, onların karanlığa karşı mücadelesine katılıyor. da çoğu gerçek anlamda öğretmen özümsemiş, çabalarıyla yolumuzu aydınlatan öncüleri… Eğitimimiz, onu olarak yetişip seçilmiş değildi. Okulların ?ziksel olanakları çok çok kötüydü. yıllardır dinselleştirmeye, özelleştirme- Ktap okuduğunuzu blyoruz. Eğitime ayrılan ödenek çok yetersizdi. ye çalışan karşıdevrimcilere karşın Eğitimde dinsel-dünyevi ikilemi yıkılmadıysa, bunu, temelini sağlam sürmekteydi. atan bu kadrolara borçluyuz. 13,5x23 – 263 sayfa – İnceleme 13,5x20,5 – 217 sayfa – İnceleme 16x24 – 349 sayfa – İnceleme