Katalog
Yayınlar
- Anneler Günü
- Atatürk Kitapları
- Babalar Günü
- Bilgisayar
- Bilim Teknik
- Cumhuriyet
- Cumhuriyet 19 Mayıs
- Cumhuriyet 23 Nisan
- Cumhuriyet Akademi
- Cumhuriyet Akdeniz
- Cumhuriyet Alışveriş
- Cumhuriyet Almanya
- Cumhuriyet Anadolu
- Cumhuriyet Ankara
- Cumhuriyet Büyük Taaruz
- Cumhuriyet Cumartesi
- Cumhuriyet Çevre
- Cumhuriyet Ege
- Cumhuriyet Eğitim
- Cumhuriyet Emlak
- Cumhuriyet Enerji
- Cumhuriyet Festival
- Cumhuriyet Gezi
- Cumhuriyet Gurme
- Cumhuriyet Haftasonu
- Cumhuriyet İzmir
- Cumhuriyet Le Monde Diplomatique
- Cumhuriyet Marmara
- Cumhuriyet Okulöncesi alışveriş
- Cumhuriyet Oto
- Cumhuriyet Özel Ekler
- Cumhuriyet Pazar
- Cumhuriyet Sağlıklı Beslenme
- Cumhuriyet Sokak
- Cumhuriyet Spor
- Cumhuriyet Strateji
- Cumhuriyet Tarım
- Cumhuriyet Yılbaşı
- Çerçeve Eki
- Çocuk Kitap
- Dergi Eki
- Ekonomi Eki
- Eskişehir
- Evleniyoruz
- Güney Dogu
- Kitap Eki
- Özel Ekler
- Özel Okullar
- Sevgililer Günü
- Siyaset Eki
- Sürdürülebilir yaşam
- Turizm Eki
- Yerel Yönetimler
Yıllar
- 2026
- 2025
- 2024
- 2023
- 2022
- 2021
- 2020
- 2019
- 2018
- 2017
- 2016
- 2015
- 2014
- 2013
- 2012
- 2011
- 2010
- 2009
- 2008
- 2007
- 2006
- 2005
- 2004
- 2003
- 2002
- 2001
- 2000
- 1999
- 1998
- 1997
- 1996
- 1995
- 1994
- 1993
- 1992
- 1991
- 1990
- 1989
- 1988
- 1987
- 1986
- 1985
- 1984
- 1983
- 1982
- 1981
- 1980
- 1979
- 1978
- 1977
- 1976
- 1975
- 1974
- 1973
- 1972
- 1971
- 1970
- 1969
- 1968
- 1967
- 1966
- 1965
- 1964
- 1963
- 1962
- 1961
- 1960
- 1959
- 1958
- 1957
- 1956
- 1955
- 1954
- 1953
- 1952
- 1951
- 1950
- 1949
- 1948
- 1947
- 1946
- 1945
- 1944
- 1943
- 1942
- 1941
- 1940
- 1939
- 1938
- 1937
- 1936
- 1935
- 1934
- 1933
- 1932
- 1931
- 1930
Aylar
Abonelerimiz Orijinal Sayfayı Giriş Yapıp Okuyabilir
Üye Olup Tüm Arşivi Okumak İstiyorum
Sayfayı Satın Almak İstiyorum
2 OCAK 2026 CUMA
2025’IN ARDINDAN 3
2025 Türkiye’sinde yurttaşın direnişi sürdü, AKP iktidarı ise doğayı hiçe saydı
Gerçek liderlik
‘Yeşil’in mücadelesi
ne değilmiş?...
Dünya’da kuraklık ve iklim krizi etkisini
Resmi kaynaklara göre bu yıl en az1244 maden
000-2012 yıllarında yazı yazdığım Hürri-
yet gazetesinin genel yayın yönetmeni Ah-
gösterirken Türkiye’de ise maden, otel, RES ve projesi onaylandı. Bunların içerisinde kamuoyunun
2met Hakan Coşkun (AHC), Cumhuriyet
GES’lere karşı dayanışma sürdü. Ormanları ve Halk Partisi Genel Başkanı Özgür Özel’i hiç mi
yakından tanıdığı iş insanları ve şirketleri yer aldı.
hiç beğenmiyorlarmış. Neden beğenmediği-
kıyıları yok eden projeler bir bir onaylandı. Öte yandan kayıpların da yaşandığı bir yıl oldu.
4
4 ni madde madde açıkladıktan sonra “yeni baş-
layan” (acemi, çaylak) olarak tanımladığı Özgür
Özel’e “adam olması” için bir “erbap” yetki-
klim krizi dünyada etkisini
siyle üstad-ı azam abdül muntazam tavsiyele-
gösterirken Türkiye’de ise
Kuraklık rinde bulunuyor.
İyanlış politikaların etkisiyle Bulunsun, bulunsun amma bir Özgür
Özel hayranı olan ve onu “arslan yürekli” sıfa-
yankıları daha da hissediliyor.
tıyla anan benimle dalaşmadan olmaz.
Ülkenin birçok
kapıya
Şimdi bu ünlü gazete yazıcısının, yazıcı-
yanında çevre
nın çünkü edebiyatçı olmayan gazete yazıcıla-
mücadelesi rına Fransızca, İngilizce gibi dillerde söylendi-
ği gibi auteur, écrivain, writer denmez, İngi-
yürüten yurttaşlar, dayandı
lizce “columnist” denir, evet, şimdi bu gazete
sermaye ve
yazıcısının Özgür Özel’de beğenmediği nitelik-
IKLIM değişikliğinin
ŞEYDA iktidara karşı
leri birlikte öğrenelim:
ÖZTÜRK
de etkileriyle kuraklık
seslerini çıkarıyor.
Türkiye’de büyük bir etki
Bazı projeler bu Gerçek liderlik bu değil
yarattı. Yaz aylarında - Özgür Özel Brüksel’de şöyle bir açıklama
şekilde iptal edilirken büyük
yapmış:
birçok ilde sıcaklık
sermayelerin projeleri ise ne
“Antönio Costa kişisel olarak hayran-
yazık ki devam ediyor. AKP rekorları kırıldı. Yanlış
lık duyduğum birisi ama bu kadar önemli
iktidarının verdiği onaylara politikaların sonucunda
bir gündemde sadece açılış konuşması ya-
pıp ayrılması ve bizim baş başa 5 dakika bi-
karşı yüzlerce dava açılıyor. birçok ilde su kesintilerine
le kendisiyle görüşme imkânı bulamamamız
gidildi. Muğla Bodrum
kabul edilebilir değil.”
Yasa geçti
susuz günler yaşarken
AHC’ye göre bu açıklama “Siyasi liderliğin
Türkiye Büyük Millet İzmir’de de önlem amaçlı en basit, en temel kurallarının hunharca ih-
lali” imişmiş.
Meclisi Genel Kurulu’nda kesintiler yapıldı. Bazı
- Hadi canım sen de! Alçakgönüllü Özgür
görüşülen ve kabul edilen bölgelere tankerlerle su
Özel adamın kulağını kibarca çekmekte. Böy-
zeytinliklerin madenciliğe
götürüldü. Meteoroloji
le kostaklanan biri “siyasi liderliğin en basit,
açılmasını öngören 7554 sayılı en temel kuralları”nın yazılı olduğu kaynakla-
Genel Müdürlüğü
rı (kitap, makale, internet...) gösterir, kaynak ne
kanun, yaşam savunucuları
verilerine göre 1 Ekim
ise (yazarın adı, yayıevinin adı, sayfası...) on-
ve uzmanların tepkisini çekti.
2024-30 Eylül 2025
ları insaniyet namına yazar. Bu arada ben fa-
Muhalefet partilerinin de
arasında yağışlar son 52 kir de öğrenir.
Ahmet Hakan Coşkun’a gelince, kendin-
desteğini alan yurttaşlar,
yılın en düşük seviyesine
ce Özgür Özel gibi acemi çaylak liderlere
Toprağımızı Vermiyoruz
geriledi. İklim Ağı’nın
beleşine öğütlerde bulunuyor:
platformunu kurdu. Meclis’te
hazırladığı karneye göre,
1- Lider dediğin fazlasıyla gururlu olur.
yasa görüşülürken köylüler,
İmam hatip ürünü olan bu şahsın, “gurur”un
kuraklık ekonomiyi de
İslama göre, “insanın, manevi ve ahlaki açı-
Cemal Süreya Parkı’nda
etkiledi. Kurak geçen
dan değersiz sayılan süfli şeylerin cazibesi-
nöbete başladı. Geniş
Zehra ve Gülsüm
yılda orman yangınları da
ne kapılarak onlarla avunması” anlamına gel-
kapsamlı mitingler düzenlendi
etkili oldu. Düşük nem
diğini bilmemesi çok ayıp.
ancak geri dönüş olmadı.
2- Herhangi yabancı liderin kendisine yüz
ve rüzgârın da etkisiyle
Nine’yi kaybettik
vermemesi nedeniyle asla yakınmaz.
Bu yasayla birlikte çevresel
hızla yayılan yangınlarda
“Yüz vermemek” ne demek? İlgisizlik o ya-
etki değerlendirmesi (ÇED)
80 bin hektardan
MUĞLA Milas’taki Akbelen Ormanı’nda yıllardır bancı liderin önyargılı olduğunu kanıtlar ki bu
süreçleri de kolaylaştı. İzinler
fazla alan kül oldu. bir lider için çok kötü bir niteliktir. Her siyasal
süren mücadele bu yıl da devam etti. Limak
tek bir elde toplanırken yurttaş lider başkasına “muhtaç” bir fanidir. Liderliği
Yangınlarda 17 yurttaş
Holding ve İÇTAŞ yönetimindeki YK Enerji’nin
uzun ömürlü olmaz, olamaz.
sürecin dışına itildi. Ayrıca
ve yüzelerce hayvan da
termik santralları için zeytinler katledildi.
3- Herhangi bir lider, kendisine yüz ver-
Çevre, Şehircilik ve İklim
yaşamını yitirdi. Hava
“Taşıyoruz” denerek yurttaşların arazilerine mediğinde bunu asla davul zurnayla etrafa
Değişikliği Bakanlığı’nın bütçe
duyurmaz, konuyu kapatmaya çalışır.
araçlarının yetersizliği ve
giren şirket yetkilileri zeytinleri bir bir söktü.
görüşmelerinde de doğaya Tam tersine davul zurna öyle işe yarar
koordinasyon eksikliği ise
İkizköylülerin simge isimlerinden 90 yaşındaki
ki “kırkpınar”ın simgesidir. Özgür Özel böy-
yönelik yatırımların eksik
Ikizköylüler, ormanları ve zeytinleri için etkisini bu yıl da gösterdi.
Zehra Nine, eylül ayında yaşamını yitirdi. Zehra
le davranarak o kişiye, kişilere meydan oku-
kaldığı vurgulandı.
verdikleri mücadeleyle kendilerini tüm
Muhalefet ve yurttaşlar sık
Nine’nin ardından 87 yaşındaki Gülsüm Nine de maktadır.
Türkiye’ye tanıtmıştı. 4- Hele “Bana beş dakikacık bile ayırma-
aralık ayında aramızdan ayrıldı. sık eleştirilerde bulundu.
12 bin 830 proje dı” falan tarzı ifadeler. Aman ha aman. Cısss.
Hem dese ne olur, burnu yere mi düşer?
Çevre, Şehircilik ve İklim
Söylemişse eğer, bu cümle, Özgür Özel’in
Değişikliği Bakanlığı’nın
“Harbi!” bir lider olduğunu kanıtlar. O cümleyi
verilerine göre, 1 Ocak-31
söyleyen kişi yani Özgür Özel, unutmaz, “Gün
Kıyı şeridi
ola harman ola!” anlamında söylemiştr.
Aralık 2025’te 12 bin 830
AHC’ye göre liderliğin bu en temel, en ba-
projede gelişme yaşandı. 5 bin
sit kurallarının altında yatan iki temel varsa-
tehlikeye
Rant odaklı yaklaşım
87 proje için yeni ÇED süreci
yım ise şunlardır:
başlatıldı. Bu yıl birbirinden
BİR: Hiçbir kitle, kendine yüz verilmemiş
bir lidere sahip olmak istemez.
BAKANLIK, belediye ve ben-
farklı 760 projeye “ÇED girdi
- Öyle bir durum olsaydı Cumhuriyetin kuru-
zeri kurumların onaylarıy-
olumlu” kararı verilirken 3
cusu olmakla gururlanan CHP seçmeni Özgür
RESMI Gazete’de
la AKP’ye yakın şirketler de
bin 325’inde ise ÇED gerekli
Özel’i istifaya davet ederdi. Böyle bir şey yap-
yayımlanan
rant çalışmalarına devam et-
görülmedi. Sadece madenler
madığına göre CHP üyeleri ve seçmeni vur-
kararla birlikte kıyı dumduymaz hödük olmuyor mu? Tam tersine
ti. Şişli Belediye Başkanı Resul
için 1698 yeni adım atıldı.
liderini tam takım onaylamakta.
şeritlerindeki planlama
Emrah Şahan’ın tutuklanma-
Bunların 1244’ü ise onaylandı.
İKİ: Hiçbir kitle, “Bana yüz vermediler” diye
sının ardından “Şişli’nin Ka- ve imar süreçleri
Bu projelerin arasında
yakınan lidere sahip olmak istemez.
nal İstanbul’u” olarak adlan- Çevre, Şehircilik
Cumhuriyet’in de daha önce
- Özgür Özel yerinde durduğuna göre
AHC’nin iddiası kendindeki aşağılık duygusu-
dırılan ve ilçeyi betona boğa- ve İklim Değişikliği
gündeme getirdiği otel,
nun belirtisi olmuyor mu?
cak proje hızlanmaya başla- Bakanlığı’na bırakıldı.
maden, “yeşil enerji” adı
AHC kendisini aslan yürekli Özgür Özel’in
dı. Taşyapı’nın projesine karşı Kararla, belirleyici
altında yapılan rüzgar enerji
de gündeme getirdiği ocağı kuracak olan şirket,
yerine koyarak büyük bir densizlik yaptığına
yurttaşlar aylarca eylem yaptı.
yetkili olarak belirlendi.
santralları ve güneş enerji göre kendisiyle hesaplaşmak zorundayız.
Eti Bakır, Eskişehir’deki onay aşamasında sona
Gerçek bir yazıcı (columlist) olamayan, uzun
Buna karşın 24 bin metreka-
Duruma yaşam
santralları yer aldı. İstanbul’un
ormanlık alanda siyanürlü yaklaştı.
soluklu bir makale yazamayan, imgelem yok-
relik bölgenin rezerv alan ilan
savunucuları, meslek
nefesi ve su kaynağı Kuzey
altın madeni işletmek için Limak Holding de bu
sulu AHC’nin bir siyasi lidere akıl vermek için
edilmesiyle yapı yükseldi.
odaları ve belediyeler
ormanlarında da baskı devam
Çevre, Şehircilik ve İklim yıl durmadı. Holding
birkaç fırın somun yemesi gerekiyor. Oturacak-
tepki gösterdi. Bu
etti. Ulaştırma ve Altyapı sın adam gibi makaleler yazıp karşındakinin ka-
Değişikliği Bakanlığı’ndan bünyesindeki Altınordu
Cengiz’in ısrarı
lelerini yıkarak inandırıcılık kazanacaksın... Bir-
Bakanlığı, AKP iktidarı 15 kararın ardından
onay aldı. Çevresel etki Madencilik de Kaz dağlarını da
Bu arada aldıkları kamu
kaç sözcükle, iki cümleyle, ödlek bir vurkaç-
milyona yakın ağacın yok bölgede yapılaşmanın
değerlendirmesi (ÇED) içinde barındıran Balıkesir’de
ihaleleriyle gündeme sık
la olmaz bu iş.
edildiği Kuzey Otoyolu Projesi, artabileceğine dikkat
raporuna göre 57 bin 534 siyanürlü altın için izin aldı.
2005 yıkında Hürriyet gazetesinde yazmaya
sık gelen şirketler de doğa
çeken yurttaşlar, bu başlamış. O geldiğinde ben de Hürriyet gaze-
Yavuz Sultan Selim Köprüsü, ağaç proje için kesilecek. Öte Bakanlığın verdiği ÇED
katliamlarına devam
tesinde yazmaktaydım (2000-2012). Konunun
kararın anayasaya aykırı
İstanbul Havalimanı’nın yandan bölgede yılda 5 bin onayıyla şirket 20 bin ağacı
etti. AKP’nin “sevdiği” iş
uzmanı kaynaklara göre Emin Çölaşan’la bir-
ardından 120 kilometrelik 432 ton siyanür kullanılacak. kesmesinin yanı sıra yılda 370 olduğunu vurguladı.
insanlarından Mehmet
likte en çok okunan ve gene o kaynaklara gö-
Gebze-Çatalca demiryolu Maden 361 hektarda etkili bin ton siyanür kullanarak Türk Mühendis ve
re en çok referans verilen yazardım. Ben Hürri-
Cengiz’in şirketleri,
yet gazetesinden neden atıldım ve o neden ay-
projesini duyurmuştu. olacak. Bu arada Sinop’ta da 276.93 hektarlık alanı yok Mimar Odaları Birliği,
maden projelerini
nı gazetenin genel yayın yönetmeni oldu? Ya-
“Müjdelenen” bu proje için de 224 bin ağacı keserek bakır edecek. karara ilişkin dava
sürdürdü. Cumhuriyet’in
zarlığımdan, gazetenin o zamanki genel yayın
ÇED süreci başlatıldı. açacaklarını duyurdu.
yönetmeni Ertuğrul Özkök, gazeteden sorum-
lu aile temsilcisi Vuslat Doğan Sabancı ve ga-
zetenin sahibi Aydın Doğan son derece mem-
nundu. Vuslat Hanım akşam yemeğine gelerek
evimi onurlandırdı. AKP hükümetinin sürekli ve
şiddetli baskısıyla işten atılmam üzerine telefon
KANAL ISRARI SÜRÜYOR
edip üzüntüsünü belirtti. Hürriyet gazetesi 100
bin lira tazminat ödeyerek işime son vermişti.
Enis Berberoğlu genel yayın yönetmeni idi.
12 Mart’ta sıkıyönetim tarafından gözaltına alı-
SEÇILMIŞ Istanbul Büyükşehir Belediye başkanı ve
nıp 40 günden fazla Ankara Yıldırım Bölge’de gö-
CHP’nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem Imamoğlu’nun 19
zaltında yattım, yurtdışına çıkmam yasaklandı. O
Mart sürecinin ardından tutuklanmasıyla “şehre ihanet”
günlerde dünyanın 100 entelektüelinden biri ola-
olacağı söylenen Kanal Istanbul hızlandı. Istanbul’un su
rak seçilmiştim, Varşova’daki toplantıya katıla-
madım. 1982 yılında TRT televizyonundan zorla
kaynaklarında etkili olacak kanal henüz çalışmalarına
emekli edildim. Yaşım 46 idi ve TRT TV’nin ku-
başlamayan iktidar, kanal bölgesindeki yapılaşmayı
rucu ekibinin program ve yayın planlama mü-
artırdı. Çevre, Şehircilik ve Iklim Değişikliği Bakanlığı’na
dürü idim. Yani AHC’nin sunuculuk yaptığı mes-
bağlı Toplu Konut Idaresi (TOKI) bölgede 34 farklı proje
leğin “büyükleri”nden biriydim ve hâlâ öyleyim.
Öyleyim ama mevcut AKP iktidarı tarafından ka-
için kolları sıvadı. 18 farklı bölgede konut çalışması
patılan Tele1 dışında, 1982’den sonra kurulan
yapacak olan TOKI, ihaleleri de bir bir tamamlıyor.
Kanal Istanbul’un ilk köprüsü
hiçbir televizyon bana iş vermedi.
Çevre, Şehircilik ve Iklim Değişikliği Bakanı Murat
Sazlıdere Köprüsü yükseldi
Cumhuriyetçi, demokrat, özgürlükçü ve sos-
Kurum’un Kanal Istanbul için “Şu anda gündemimizde
yalist kimliğiyle çile çekmiş bir kafa emekçisi
olarak, hayatı boyunca muhalif olmamış bir ik-
yok” sözlerinin ardından Ulaştırma ve Altyapı Bakanı
tidar yanaşmasının ülkenin cumhuriyetçi de-
Abdulkadir Uraloğlu’nun “Vazgeçmiş değiliz” sözleriyle
mokratlarına küfretmesine izin veremem. Özgür
kanal ısrarını gösteren iktidar, geçen günlerde de
Özel ülkenin geleceğinin güvencesi bir kişilik
güzergâhla çakıştığı gerekçesiyle jeotermal kaynak
olarak siyaset meydanında giderek güçlenmek-
tedir. Bir demokrasi emekçisi isen ona saygı
arama projesini iptal etti. “Kanal Istanbul’un ilk
duymak ve bunu göstermek zorundasın! Ancak
köprüsü” Sazlıdere Köprüsü de yükselmeye başladı.
ömür boyu onurlu bir MUHALİF olmadan, mu-
Öte yandan Kanal Istanbul’a karşı açılan davalarda da
halefetin çilesini çekmeden, “iktidar boraza-
önemli gelişmeler yaşandı. Hazırlanan yeni bilirkişi
nı” olmayı seçince insan böyle şımarık ve say-
gısız oluyor. Düşman başına!... Önce “Arkam-
raporunda projenin ciddi çevresel ve sismik riskler
dan ne derler” kaygın olacak. Çünkü kendine
içerdiği ve su kaynaklarına geri dönülemez zararlar
saygısı olan insanlar için mutlaka bir mahşer
vereceği vurgulandı.
günü vardır ve herkes “tarihin kantarı”nda
tartıya çıkacaktır!

